Đóng góp chính cho tăng xuất khẩu nhóm hàng rau quả là xuất khẩu quả sầu riêng lên tới 477 triệu USD, chiếm 95% tổng trị giá xuất khẩu nhóm hàng này của cả nước.

Không chỉ rau quả mà nhiều mặt hàng nông sản khác như gạo, cà phê, hồ tiêu, hạt điều… của Việt Nam xuất vào Trung Quốc cũng đang tiếp tục trên đà tăng trưởng mạnh.

Thống kê của Tổng cục Hải quan cho thấy trong 5 tháng đầu năm, xuất khẩu gạo của Việt Nam đã đạt 3,62 triệu tấn, đây là một trong những mặt hàng hiếm hoi có kim ngạch xuất khẩu tăng trong bối cảnh khó khăn chung. Trong đó, xuất khẩu gạo sang Trung Quốc tăng tới 79%, đạt 365 triệu USD. Đặc biệt, giá gạo xuất khẩu bình quân sang Trung Quốc đạt 589 USD/tấn, tăng hơn 18% so với cùng kỳ năm trước.

Theo số liệu của Cơ quan Hải quan Trung Quốc, trong 4 tháng đầu năm, nước này giảm nhập khẩu gạo từ Ấn Độ, Pakistan, Thái Lan… nhưng tăng mạnh nhập khẩu từ Việt Nam, nâng thị phần của Việt Nam trong tổng nhập khẩu gạo của Trung Quốc lên mức 19,2% so với 6,7% của cùng kỳ năm 2022.

Ông Trần Phú Lữ,Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP.HCM (ITPC) cho biết, Trung Quốc là thị trường nhập khẩu nông sản lớn nhất của nước ta, chiếm khoảng70% tổng khối lượng xuất khẩu nông sản.

Từ nửa cuối năm 2022, Việt Nam và Trung Quốc đã lần lượt ký Nghị định thư xuất khẩu chính ngạch sầu riêng, chuối, khoai lang, tổ yến sang thị trường Trung Quốc, mở ra cơ hội mới cho các mặt hàng thâm nhập sâu vào thị trường rộng lớn này… Thực tế, xuất khẩu các mặt hàng nông thủy sản sang Trung Quốc đã tăng mạnh từ tháng 2/2023. Nhiều doanh nghiệp Trung Quốc ngỏ ý muốn mua lượng hàng lớn nông sản, thủy sản từ Việt Nam.

Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng, xuất khẩu nông sản của Việt Nam sang thị trường Trung Quốc vẫn tiềm ẩn những yếu tố thiếu bền vững. Tình trạng ùn ứ nông sản tại các cửa khẩu hai nước vẫn diễn ra. Nguyên nhân là do hạ tầng khu vực cửa khẩu của cả hai bên hiện đều đang quá tải so với nhu cầu giao thương, dẫn đến nhiều mặt hàng nông sản tươi có giá trị cao khi vào vụ, ví dụ sầu riêng lúc này, thường bị ách tắc tại cửa khẩu.

Bên cạnh đó, vài năm trở lại đây, Trung Quốc liên tục thay đổi những quy định về chính sách nhập khẩu nông sản, thực phẩm. Một số tiêu chuẩn chất lượng đối với nông sản thực phẩm nhập khẩu đã ngang bằng, thậm chí có quy định về đăng ký cấp phép, thủ tục kiểm nghiệm, kiểm dịch thông quan còn chặt chẽ hơn cả những thị trường khó tính như Mỹ, EU, Nhật Bản.

Vì vậy, để gia tăng kim ngạch xuất khẩu tại thị trường Trung Quốc, các chuyên gia cho rằng sản phẩm nông sản cần có chất lượng tốt và đáp ứng trúng nhu cầu của người tiêu dùng.

Thanh Hoa