Bộ Tài chính vừa có phản hồi chính thức tới Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Tuyên Quang nhằm làm rõ các quy định về điều kiện thanh toán không dùng tiền mặt. Cơ quan này cho biết căn cứ pháp lý cốt lõi của quy định này nằm tại Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025 và Nghị định số 320/2025/NĐ-CP của Chính phủ.

Trước ý kiến của Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Tuyên Quang cho rằng quy định về thanh toán không dùng tiền mặt đang lấn sang lĩnh vực pháp luật lao động, Bộ Tài chính khẳng định đây là quan điểm chưa chính xác. Theo giải thích từ phía cơ quan quản lý, pháp luật thuế chỉ đưa ra các điều kiện để một khoản chi được tính vào chi phí được trừ khi xác định nghĩa vụ thuế chứ không điều chỉnh hình thức hay kỳ hạn chi trả lương của đơn vị sử dụng lao động.

Trên thực tế, Bộ luật Lao động năm 2019 và Nghị định số 145/2020 vẫn là khung pháp lý cao nhất điều chỉnh quan hệ lao động. Doanh nghiệp cùng người lao động được tự do thỏa thuận về hình thức trả lương theo thời gian hoặc sản phẩm hoặc khoán. Các bên cũng có quyền thống nhất kỳ hạn trả lương theo giờ hoặc ngày hoặc tuần hoặc tháng tùy vào tính chất công việc.

Dù doanh nghiệp có quyền tự chủ trong cách thức chi trả nhưng để tối ưu hóa nghĩa vụ thuế, đơn vị phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về chứng từ. Cụ thể là đối với những khoản thanh toán từng lần có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên, doanh nghiệp bắt buộc phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt mới được tính vào chi phí được trừ. Quy định này áp dụng đồng nhất cho các loại hóa đơn mua hàng hóa dịch vụ và cả các khoản chi lương hoặc tiền công cho nhân viên.

Không chuyển khoản sẽ không được khấu trừ thuế giá trị gia tăng

Quy định mới: Trả lương từ 5 triệu đồng trở lên phải chuyển khoản mới được tính chi phí hợp lý

Đối với những khoản chi dưới 5 triệu đồng, doanh nghiệp vẫn có thể sử dụng tiền mặt mà không bị loại khỏi chi phí hợp lý. Tuy nhiên, các khoản chi này vẫn cần đảm bảo đầy đủ những yếu tố cơ bản như là khoản chi thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh và có đủ hóa đơn cùng chứng từ theo quy định hiện hành.

Theo Bộ Tài chính, việc áp dụng ngưỡng 5 triệu đồng cho thanh toán không dùng tiền mặt là một phần trong chiến lược thúc đẩy nền kinh tế số và minh bạch hóa các giao dịch tài chính. Bộ Tài chính nhấn mạnh chủ trương này giúp tiết kiệm nguồn lực xã hội và phòng chống thất thu thuế cũng như ngăn chặn các loại tội phạm kinh tế.

Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025 đã quy định rõ điều kiện thanh toán không dùng tiền mặt và giao Chính phủ hướng dẫn chi tiết tại Nghị định số 320. Các văn bản trả lời của Cục Quản lý, giám sát chính sách thuế, phí và lệ phí thời gian qua đều bám sát tinh thần này nhằm đảm bảo tính thống nhất trong việc thực thi pháp luật trên phạm vi toàn quốc.

Bộ Tài chính cho rằng, doanh nghiệp cần chủ động điều chỉnh phương thức chi trả lương cho người lao động đối với các mức thu nhập trên 5 triệu đồng để đảm bảo quyền lợi về thuế của đơn vị mình. Việc chuyển đổi từ tiền mặt sang chuyển khoản không chỉ giúp doanh nghiệp quản lý dòng tiền tốt hơn mà còn phù hợp với xu thế phát triển chung của nền kinh tế hiện đại.

Thanh Hoa