Ông đánh giá thế nào về tình hình hoạt động, phát triển của khu vực kinh tế hợp tác (KTHT), HTX của Thủ đô?

Những điểm mạnh của khu vực KTHT, HTX Hà Nội là có số lượng lớn nhất cả nước, với 1.749 HTX và quỹ TDND. Ngoài phần lớn HTX nông nghiệp (1.112 HTX), Hà Nội còn có một số HTX đặc thù, như HTX nhà ở, y tế, trường học…

Số lao động có trình độ học vấn từ trung cấp trở lên cao hơn nhiều địa phương khác. Điều kiện tiếp cận và ứng dụng KHKT vào sản xuất kinh doanh có nhiều điều kiện thuận lợi.

Tuy nhiên, trong quá trình hoạt động, KTHT, HTX ở Hà Nội cũng bộc lộ những điểm yếu, như tổ chức bộ máy và hoạt động HTX còn manh mún, thiếu và yếu vốn, chưa thể phát huy được nội lực. Do vậy, HTX chưa đạt mục tiêu sản xuất hàng hóa, hoặc đạt kết quả chưa cao, khả năng cạnh tranh thị trường hạn chế, đáng nói là chưa thu hút được các thành viên có trình độ và cán bộ qua đào tạo cơ bản tham gia làm việc.

Mặc dù xu thế hội nhập quốc tế đòi hỏi HTX phải có những phản ứng nhanh nhạy và kịp thời, nhưng đa số các HTX trên địa bàn thành phố còn nhiều lúng túng, chưa có chiến lược, phương án kinh doanh khả thi để đáp ứng nhu cầu thị trường, nhất là thị trường xuất nhập khẩu.

Thực tế cho thấy, điểm hạn chế trình độ, năng lực của cán bộ quản lý HTX đang là rào cản lớn trong việc đổi mới nâng cao hiệu quả hoạt động của HTX. Trong khi đó, quy mô hoạt động HTX nhỏ bé, không đồng đều, bên cạnh các HTX có quy mô tương đối lớn (HTX nông nghiệp toàn xã), thì cũng còn khá nhiều HTX quy mô thôn rất nhỏ bé. Thu nhập của cán bộ quản lý, thành viên và người lao động làm việc thường xuyên của HTX còn thấp.

Ông Nguyễn Quang Mạnh - Chủ tịch Liên minh HTX Tp.Hà Nội

Hoạt động liên doanh, liên kết phát triển sản xuất kinh doanh giữa các HTX với nhau và với các doanh nghiệp thuộc thành phần kinh tế khác còn hạn chế nên các HTX tham gia vào việc xây dựng chuỗi giá trị hàng hóa còn nhiều khó khăn.

Nhiều đánh giá cho rằng, tuy ở Thủ đô có nhiều lợi thế tiềm năng, nhưng các cấp ngành lại thiếu sự quan tâm cần thiết đến các HTX. Ý kiến của ông ra sao?

Trong thời gian qua Thành ủy, HĐND, UBND Thành phố đã ban hành kịp thời các chương trình, kế hoạch phát triển HTX. Thành phố chỉ đạo các sở ngành, quận huyện thị xã bố trí nguồn lực, phân công nhân sự các cấp tạo điều kiện thúc đẩy phát triển KTHT, HTX. Nhưng việc tổ chức thực hiện tại một số sở ngành, địa phương còn nhiều hạn chế.

Thực tế những vướng mắc HTX chậm được tháo gỡ, việc phân công cán bộ quản lý chỉ kiêm nhiệm, chưa chuyên trách. Thế nên hiệu quả quản lý còn thấp, mục tiêu phát triển KTHT, HTX chỉ đạt khiêm tốn, chưa tương xứng với tiềm năng lợi thế và nguồn lực Thủ đô.

Nhận thức ở một số cán bộ cấp ngành về vai trò quan trọng của KTHT, HTX của Thủ đô trong tổng thể kinh tế - xã hội còn chưa đúng tầm. Từ đó dẫn tới thiếu sâu sát, chưa đồng bộ, chưa dành đủ thời gian cần thiết trong chỉ đạo củng cố và phát triển HTX.

Một số cấp ủy Đảng, chính quyền xã phường còn can thiệp sâu vào hoạt động của HTX. Việc phát huy vai trò đoàn thể các cấp tham gia xây dựng phát triển KTHT, HTX chưa đạt yêu cầu. Đáng nói, công tác tuyên truyền HTX chưa đủ mức độ cần thiết cả về nội dung và thời lượng, nên chưa đưa được các chủ trương, chính sách HTX vào cuộc sống.

Ông cho biết một số giải pháp thực tiễn củng cố và phát triển HTX Thủ đô theo mục tiêu Nghị quyết Đại hội V Liên minh HTX Việt Nam?

Tôi cho rằng KTHT, HTX ở Hà Nội cần thực hiện một số giải pháp mang tính cấp bách, như tăng thời lượng tuyên truyền bằng nhiều chủ đề, thể loại trên tất cả các loại hình báo chí. Nhưng Thành phố rất cần giao cho một cơ quan làm đầu mối tuyên truyền, nhằm làm chuyển biến rõ nhận thức về HTX.

Thành phố cần bắt tay ngay vào việc xây dựng thành công một số mô hình HTX kiểu mới làm ăn có hiệu quả, trở thành điểm sáng có tác dụng nhân rộng cho nhiều HTX khác. Đặc biệt, cần quan tâm xây dựng mô hình HTX gắn với chuỗi sản phẩm chủ lực, an toàn và có giá trị kinh tế cao.

Đồng thời, Hà Nội tích cực rà soát, tìm giải pháp giải thể, xóa tên tất cả các HTX đến 31/12/2016 không hoàn thành chuyển đổi, tổ chức lại theo Luật HTX 2012.

Lưu Đoàn (thực hiện)