Cộng dồn 8 tháng năm 2024, cả nước đã có 2.022.500 chiếc xe máy mới được xuất xưởng, tăng 6,9% so với cùng kỳ năm 2023. Khác với Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA), vốn công bố doanh số theo tháng, các thành viên của VAMM chỉ công bố doanh số theo quý. 

Việc sản xuất xe máy vẫn duy trì ở mức cao vào tháng 8 khiến nhiều chuyên gia ngạc nhiên, bởi đây thường là thời điểm nhu cầu mua sắm giảm do ảnh hưởng của tháng Ngâu – thời gian mà người tiêu dùng kiêng kỵ mua các sản phẩm có giá trị lớn. Điều này đã khiến thị trường tiêu thụ trong nước trở nên trầm lắng. Trên thực tế, nhiều mẫu xe máy "hot" trước đây từng bị bán với giá chênh lệch cao so với giá niêm yết, nay đã phải điều chỉnh giá bán thấp hơn để thu hút người mua.

Mặc dù sản lượng sản xuất xe máy tăng, nhưng tình hình tiêu thụ tại thị trường nội địa không đạt kỳ vọng. Theo báo cáo từ Hiệp hội Các nhà sản xuất xe máy Việt Nam (VAMM), lượng xe máy mới bán ra trong 6 tháng đầu năm 2024 chỉ đạt 1.206.872 chiếc, giảm 1,4% so với cùng kỳ năm 2023. Sự sụt giảm này là dấu hiệu cho thấy người tiêu dùng trong nước đang tiết chế chi tiêu trong bối cảnh kinh tế gặp nhiều khó khăn.

Hiện tại, VAMM bao gồm 5 thành viên chính: Honda, Yamaha, SYM, Suzuki, và Piaggio. Trong đó, Honda là nhà sản xuất lớn nhất với 27 mẫu xe máy và chiếm tới 70% thị phần tại Việt Nam. Yamaha cũng không kém cạnh khi sở hữu 27 mẫu xe, trong khi SYM có 12 mẫu, Suzuki có 23 mẫu và Piaggio có 10 mẫu. Cạnh tranh trong ngành trở nên khốc liệt hơn khi các hãng xe này buộc phải giảm giá, đồng thời tung ra các chương trình khuyến mãi để kích cầu mua sắm.

Không chỉ phục vụ thị trường trong nước, các doanh nghiệp xe máy tại Việt Nam còn tích cực đẩy mạnh xuất khẩu. Nhiều mẫu xe máy sản xuất tại Việt Nam đã được xuất khẩu nguyên chiếc sang nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ trên toàn thế giới. Điều này giúp các doanh nghiệp cân bằng phần nào sức tiêu thụ yếu trong nước, đồng thời tạo động lực cho ngành công nghiệp xe máy tiếp tục tăng trưởng.

Ngoài các dòng xe máy truyền thống, các doanh nghiệp sản xuất xe máy điện cũng đang nổi lên như một xu hướng mới. Các tên tuổi như VinFast, DatBike, Pega, Yadea, và Detech đã bước vào thị trường xe điện với nhiều mẫu mã đa dạng, nhằm đón đầu xu thế sử dụng phương tiện giao thông sạch, thân thiện với môi trường. Dù chưa có số liệu cụ thể về doanh số bán hàng từ các hãng này, việc ngày càng nhiều người tiêu dùng chuyển sang sử dụng xe máy điện là tín hiệu tích cực cho thị trường xe điện Việt Nam.

Bên cạnh đó, các hãng sản xuất xe máy điện trong nước cũng đang đẩy mạnh xuất khẩu sản phẩm ra thị trường quốc tế, hướng tới các quốc gia có nhu cầu cao về xe điện. Xu hướng phát triển xe máy điện không chỉ phù hợp với chính sách bảo vệ môi trường của Việt Nam mà còn đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của người tiêu dùng về các sản phẩm giao thông xanh.

Các chuyên gia nhận định, để giữ vững đà tăng trưởng, ngành xe máy trong nước cần phải tập trung vào việc phát triển các dòng sản phẩm thân thiện với môi trường, đồng thời tiếp tục khai thác các thị trường xuất khẩu tiềm năng. Với sự cạnh tranh ngày càng khốc liệt từ các đối thủ trong và ngoài nước, các doanh nghiệp xe máy Việt Nam sẽ phải đối mặt với không ít thách thức. Tuy nhiên, những cơ hội mở ra từ xu hướng xe điện và thị trường quốc tế vẫn mang lại triển vọng phát triển bền vững cho ngành.

Lê Hồng