Chi nhánh Thương vụ Việt Nam tại San Francisco cho biết, theo Hiệp hội cà phê đặc sản Mỹ (SCAA), số lượng các nhà bán lẻ cà phê đặc sản đã tăng 10 lần trong 20 năm trong giai đoạn 1993-2013, từ 2.850 lên 29.200, trong đó 45% là các chuỗi bán lẻ và 55% là các cửa hàng độc lập (kinh doanh tại ít hơn 3 địa điểm). Sự phát triển của các cửa hàng cà phê nhỏ đã có ảnh hưởng mạnh mẽ trong việc thúc đẩy nhu cầu về cà phê đặc sản.

Theo Hiệp hội Cà phê quốc gia Mỹ (NCA), có tới 63% người trưởng thành tiêu thụ cà phê hàng ngày, trong đó 59% là cà phê đặc sản, tăng trưởng mạnh mẽ từ mức 9% vào năm 1999 và dự kiến sẽ tăng lên mức 61% vào năm 2019, đối tượng khách hàng thúc đẩy sự gia tăng này là giới trẻ.

Người tiêu dùng tại các nước phát triển, trong đó có Mỹ ngày càng có nhiều kiến thức hơn về rang, pha chế và thưởng thức cà phê, đồng thời quan tâm đến các yếu tố xã hội và môi trường liên quan đến sản phẩm họ tiêu dùng và điều này có tác động rất lớn tới thị trường cà phê, từ đó gây áp lực đến các doanh nghiệp phải cam kết các tiêu chuẩn. Các chứng chỉ phổ biến đang được áp dụng hiện nay gồm: Fair Trade, Organic, Rainforest Alliance/UTZ Certified và 4C.

Chi nhánh Thương vụ Việt Nam tại San Francisco, nhận định với sự thay đổi về thị hiếu tiêu dùng của các thị trường tiêu thụ cà phê lớn và sự phát triển của internet, thương mại điện tử, các nhà sản xuất cà phê của Việt Nam giờ đây được trao cơ hội lớn trong việc tiếp cận đến người tiêu dùng cũng như các nhà bán lẻ, chế biến cà phê đặc sản. 

Để nâng cao giá trị xuất khẩu, đem lại hiệu quả kinh tế cao hơn cho các doanh nghiệp, nông dân trồng và sản xuất cà phê thì việc đầu tư sang các loại cà phê đặc sản là một hướng đi phù hợp.

Đặc biệt, muốn thâm nhập tốt thị trường Mỹ, điều quan trọng là phải thay đổi toàn diện phương thức sản xuất, kinh doanh, xuất khẩu. Cần lựa chọn vùng sản xuất nơi có điều kiện khí hậu, độ cao, ánh sáng, độ ẩm, chất đất, nguồn nước và các yếu tố môi trường khác thuận lợi cho việc canh tác các loại cà phê có chất lượng cao; lựa chọn giống cũng như áp dụng kỹ thuật trồng trọt giảm thiểu tác động xấu đến môi trường; quy trình chế biến cũng cần sử dụng công nghệ tạo ra các sản phẩm có chất lượng cao; các nhà sản xuất cũng cần quan tâm đến môi trường lao động, đời sống công nhân, có trách nhiệm với cộng đồng, tìm hiểu, áp dụng và đạt được các chứng chỉ như Fair Trade, Organic, Rainforest Alliance/ UTZ Certified và 4C.

Về mặt marketing, doanh nghiệp có một cách phổ biến là xây dựng các câu chuyện đặc sắc gắn với sản phẩm cà phê của mình. Ngoài ra, các doanh nghiệp cũng cần mạnh dạn, tích cực tham gia các cuộc thi cà phê như United States Coffee Championships (https://www.uscoffeechampionships.org/), tham gia các hội chợ triển lãm chuyên ngành thực phẩm, cà phê như Fancy Food Show (https://www.specialtyfood.com/shows-events/), Specialty Coffee Expo (https://coffeeexpo.org/), đó là những cách tiếp cận nhanh nhất, hiệu quả nhất với các khách hàng mục tiêu tại thị trường Mỹ.

Thy Lê