Thông tin từ Sở NN&PTNT tỉnh Bắc Giang cho hay, đến thời điểm này, toàn tỉnh này có gần 30.000ha vải thiều ra hoa. Thế nhưng năm nay, tỷ lệ hoa nở tại các huyện như Lục Nam, Lục Ngạn, Tân Yên… chỉ đạt trung bình khoảng 46% trên tán (riêng vải chính vụ chỉ đạt 35-40%, còn vải chín sớm - đầu vụ thì đạt tỷ lệ cao hơn, nhưng cũng chỉ ở mức 70-80% so với năm ngoái).

Theo ông Nguyễn Văn Thi, Giám đốc Sở NN&PTNT Bắc Giang, năm 2023, Bắc Giang đạt sản lượng 215.000 tấn, năm nay ước tính chỉ đạt trên dưới 100.000 tấn.

Nguyên nhân mất mùa vải thiều được Giám đốc Sở NN&PTNT Bắc Giang nhận định là do thời tiết mùa Đông lạnh muộn nên phân hóa mầm hoa kém hơn các năm.

Cùng với đó, quy luật của cây vải thiều là “năm ăn quả, năm trả cành”. 3-4 năm nay, cây vải thiều được mùa, vì vậy năm nay mất mùa cũng không nằm ngoài quy luật trên.

Theo đó, Sở NN-PTNT Bắc Giang đang hỗ trợ bà con tập trung thâm canh diện tích có hoa để nâng cao chất lượng; quản lý tốt mã vùng trồng, cơ sở đóng gói để xuất khẩu và thu về giá trị gia tăng hơn. Cùng với đó, chăm sóc diện tích không có hoa để đảm bảo năng suất cho năm sau.

Các chuyên gia trồng trọt cũng chỉ ra nguyên nhân dẫn đến vải thiều năm nay ít hoa là do thời tiết biến động.

Cụ thể, mùa Đông 2023-2024 ở miền Bắc mặc dù vẫn có các đợt lạnh giá dưới 10 độ C, nhưng so với trung bình nhiều năm thì nền nhiệt năm nay vẫn cao hơn khoảng 1,5 độ C, đã ảnh hưởng quá trình phân hóa mầm hoa cây vải.

Từ giữa tháng 1 đến giữa tháng 2/2024 lại có các đợt không khí lạnh ngắn, kèm theo mưa nhỏ kéo dài khiến độ ẩm không khí, độ ẩm đất cao, trời nóng ẩm, dẫn đến cây vải có hiện tượng ra lộc sớm trên diện rộng, đã làm giảm mật độ hoa. Tỷ lệ ra hoa đậu quả ít sẽ làm giảm năng suất và sản lượng vải vào mùa thu hoạch năm nay.

Năm 2023, tổng diện tích vải thiều của tỉnh Bắc Giang là 29.700 ha, sản lượng ước trên 200 ngàn tấn. Bắc Giang được đánh giá là địa phương có diện tích trồng vải thiều lớn nhất của cả nước. 

Để giảm thiệt hại do thời tiết, các chuyên gia trồng trọt đề nghị bà con, các chủ nhà vườn nên cắt tỉa những cành lộc để cây tập trung dinh dưỡng cho trái, đảm bảo không bị ảnh hưởng nhiều về năng suất.

Thy Lê