Trong cuộc phỏng vấn với tờ Wall Street Journal, ông Trump thừa nhận Trung Quốc không can thiệp để làm suy yếu đồng Nhân dân tệ (NDT) trong nhiều tháng qua và vì thế “Họ không thao túng tiền tệ”.

Tờ báo này cũng nhận định ông Trump quay ngoắt 180 độ tư tưởng một phần là nhằm tránh gây căng thẳng với Bắc Kinh vào thời điểm này, để khỏi làm ảnh hưởng tới các cuộc đàm phán liên quan tới cách thức xử lý nỗi lo ngại mang tên Triều Tiên.

Không biết đâu mà lần

Tuyên bố trên “đốp chát” lại chính những cáo buộc hùng hồn cách đây chưa lâu của vị Tổng thống Mỹ, rằng Trung Quốc đã phá giá nội tệ để giành giật lợi thế thương mại. Trong chiến dịch tranh cử 2016, ông Trump còn hứa hẹn vào ngày đầu tiên nhậm chức, ông sẽ “ưu tiên” việc cộp con dấu “thao túng tiền tệ” lên cái tên Trung Quốc, tiến tới áp đặt hàng loạt biện pháp trừng phạt hòng kiềm chế hàng nhập khẩu từ Trung Quốc vào Mỹ.

Lãnh đạo phe Dân chủ tại Thượng viện - ông Chuck Schumer, được dịp mỉa mai hành động nuốt lời này là “triệu chứng của việc hành động thiếu thực tế và thiếu cứng rắn” trên phương diện quan hệ thương mại với Bắc Kinh.

Cũng trong cuộc phỏng vấn với tờ Wall Street Journal, ông Trump để ngỏ khả năng tái bổ nhiệm bà Janet Yellen làm Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang (Fed). Trước đây, ông thường xuyên chỉ trích bà Yellen về chủ trương hạ thấp lãi suất, nhưng bây giờ lại tung hô chính sách lãi suất thấp vì lãi suất cao khiến đồng USD lên giá và gây tổn hại cho doanh nghiệp sản xuất và xuất khẩu của Mỹ.

“Tôi cho rằng đồng USD lên giá cao quá... Rất, rất khó để cạnh tranh nếu USD lên giá trong khi các nước khác thì liên tục phá giá đồng tiền”, vị Tổng thống “khó lường” này than thở.

Trong khi đó, Bộ trưởng Tài chính Steven Mukuchin lại nhận định, về lâu về dài thì một đồng USD mạnh sẽ có lợi cho nền kinh tế, tuy có thể gây ra ít nhiều vấn đề trong ngắn hạn.

Thông thường, Bộ trưởng Tài chính sẽ là người lên tiếng đại diện cho chính phủ về những vấn đề liên quan đến tiền tệ, với giọng điệu chủ đạo là “USD mạnh thì nước Mỹ sẽ mạnh”.

Tuy nhiên, với một vị Tổng thống thích gây chú ý như ông Trump, thì sự bất ngờ cũng dễ lý giải hơn, khi ông Trump “cướp diễn đàn” của Bộ trưởng Tài chính rồi bình luận về quyết sách của Fed - điều mà các đời Tổng thống Mỹ trước kia, dù là phe Dân chủ hay Cộng hòa, đều biết ý né tránh để khỏi gây hoang mang thị trường.

Tổng thống Mỹ Donald Trump: Từ phát ngôn đến hành động thực tế là khoảng cách không hề nhỏ 

Từ lời nói đến việc làm

Thay thế cho “thao túng tiền tệ”, Mỹ có thể sử dụng cụm từ “mất cân bằng tiền tệ” - hàm ý không cố ý thao túng - đối với Trung Quốc. Theo lời Bộ trưởng Thương mại Mỹ Wilbur Ross, vấn đề này sẽ được đề cập trong báo cáo về tình trạng lạm dụng thương mại của các quốc gia có thặng dư thương mại lớn với Mỹ.

Trong khi đó, Bộ Tài chính cũng chuẩn bị công bố báo cáo đầu tiên dưới thời ông Trump về tình hình ngoại hối. Đây là kênh văn bản chính thức để xác định quốc gia nào bị Mỹ khép vào “tội” thao túng tiền tệ.

Báo cáo lần trước của Bộ Tài chính, vào tháng 10/2016, đã xếp Trung Quốc cùng với 5 quốc gia khác vào danh sách có nguy cơ tham gia vào các hoạt động ngoại hối không lành mạnh cần phải theo dõi. Tuy nhiên, từ năm 1994 đến nay, chưa có nước nào bị Mỹ kết luận là thao túng tiền tệ.

Việc Tổng thống Trump thay đổi giọng điệu về vấn đề Trung Quốc một lần nữa cho thấy, từ phát ngôn “đao to búa lớn” khi tranh cử, cho đến hành động thực tế khi đắc cử, vẫn còn một khoảng cách không hề nhỏ.

Mỹ rục rịch mãi mà chưa khởi động tái đàm phán lại Hiệp định Thương mại Tự do Bắc Mỹ (NAFTA), cũng không áp thuế trừng phạt đối với các quốc gia hoặc các công ty Mỹ đã mang hết việc làm của người dân Mỹ ra nước ngoài, như ông Trump từng dọa nạt.

Hải Châu