Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erodgan từng tuyên bố các lệnh trừng phạt sẽ không khiến ông thay đổi quan điểm đối với Syria.

Sẵn sàng hủy diệt

Ông Trump đã vấp phải chỉ trích mạnh mẽ từ cả đảng Cộng hòa, Dân chủ và đồng minh của Mỹ sau khi thay đổi đột ngột chính sách đối ngoại của Mỹ trong khu vực, bằng việc để yên cho quân đội Thổ Nhĩ Kỳ tấn công phía Đông Bắc Syria nhằm vào dân quân người Kurd do Mỹ hậu thuẫn, vốn là lực lượng quan trọng trong cuộc chiến chống IS.

Tổng thống Mỹ cho biết hôm 14/10 (giờ địa phương), rằng ông sẽ sớm ban hành lệnh hành pháp cho phép Mỹ áp đặt “các biện pháp trừng phạt bổ sung mạnh tay” đối với “bất kỳ cá nhân, tổ chức nào tham gia các hoạt động của Thổ Nhĩ Kỳ gây mất ổn định”. Những hình phạt này, theo ông, có thể bao gồm các biện pháp trừng phạt tài chính, phong tỏa tài sản và cấm nhập cảnh vào Mỹ.

Ông cũng cho biết sẽ tăng thuế đối với thép nhập khẩu từ Thổ Nhĩ Kỳ vào Mỹ lên mức 50% và tạm dừng đàm phán một thỏa thuận thương mại trị giá 100 tỷ USD giữa hai nước. Trước đó, hồi tháng 5, Mỹ từng giảm một nửa thuế suất đối với thép Thổ Nhĩ Kỳ xuống còn 25%.

Tổng thống Mỹ chưa khẳng định khi nào các lệnh trừng phạt hoặc thuế suất mới sẽ có hiệu lực.

“Nước Mỹ sẽ tích cực sử dụng các biện pháp trừng phạt kinh tế để nhắm vào những người cho phép, tạo điều kiện và tài trợ cho những hành động tàn ác này ở Syria. Tôi đã chuẩn bị sẵn sàng để nhanh chóng hủy diệt nền kinh tế Thổ Nhĩ Kỳ nếu các nhà lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ tiếp tục đi theo con đường nguy hiểm và hủy diệt này”, ông Trump nói.

Các lãnh đạo Dân chủ tại Thượng viện Mỹ không ủng hộ tuyên bố của ông Trump và cho rằng: “Các biện pháp trừng phạt quyết liệt, cho dù có tốt và hợp lý, vẫn là không đủ”. Các thượng nghị sĩ kêu gọi đảng Cộng hòa đồng thuận thông qua một nghị quyết về việc cả hai đảng yêu cầu Tổng thống rút lại quyết định của mình.

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erodgan từng tuyên bố các lệnh trừng phạt sẽ không khiến ông thay đổi quan điểm đối với Syria. “Họ nhầm to, khi nghĩ rằng có thể khiến Thổ Nhĩ Kỳ đổi ý bằng những lời đe dọa như vậy”.

Sẵn sàng ăn miếng trả miếng

Nhà Trắng ban đầu cho biết Mỹ sẽ rút một số lượng nhỏ binh sĩ khỏi khu vực gần biên giới Syria - Thổ Nhĩ Kỳ. Nhưng đến hôm 13/10, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Mark Esper cho biết khoảng 1.000 quân Mỹ đồn trú ở miền bắc Syria sẽ rút về, vì quy mô tấn công của Thổ Nhĩ Kỳ sẽ lớn hơn dự kiến.

Ông Trump cho biết hôm thứ Hai (14/10) rằng một nhóm nhỏ quân đội Mỹ sẽ vẫn ở lại At Tanf - một căn cứ quân sự ở miền nam Syria, để tiếp tục truy quét tàn dư của IS.

Mitch McConnell - lãnh đạo đảng Cộng hòa tại Thượng viện, cho biết ông rất quan ngại về các sự kiện gần đây ở Syria và về phản ứng của nước Mỹ cho đến nay. Trước đây, ông từng cảnh báo rằng một cuộc rút quân nhanh chóng sẽ có lợi cho Nga, Iran và chế độ của ông Bashar al-Assad ở Syria, cũng như cả IS.

Giới phân tích cho rằng nền kinh tế Thổ Nhĩ Kỳ hiện nay đã được cải thiện để có thể đối phó các biện pháp trừng phạt so với mùa hè năm ngoái, khi các lệnh trừng phạt của Mỹ nhằm gây áp lực thả tự do cho một mục sư người Mỹ bị giam giữ ở Thổ Nhĩ Kỳ đã khiến đồng nội tệ lira mất giá gần 30%.

Tuy nhiên, nước này vẫn phụ thuộc rất nhiều vào tài trợ nước ngoài, trong khi những nguồn này có thể bị cắt giảm bởi các lệnh trừng phạt. Thổ Nhĩ Kỳ hiện có 180 tỷ USD nợ ngắn hạn sẽ đáo hạn trong năm tới.

Các chuyên gia lo ngại rằng do căng thẳng cao độ giữa Ankara và Washington, lệnh trừng phạt có thể dẫn tới các biện pháp ăn miếng trả miếng. Bộ Ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ đã tuyên bố nước này sẽ đáp trả tương xứng đối với các lệnh trừng phạt của Mỹ.

Hải Châu