Phát triển kinh tế tập thể vùng dân tộc thiểu số ở Khánh Hòa (Bài 2): Nhân rộng mô hình chuỗi liên kết
Chọn cỡ chữ
Phát triển kinh tế tập thể vùng dân tộc thiểu số ở Khánh Hòa (Bài 2): Nhân rộng mô hình chuỗi liên kết
Vùng dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi (MN) tại Khánh Hoà là nơi có nhiều tiềm năng, lợi thế về nông nghiệp, có nhiều sản phẩm chủ lực nông, thủy sản như: trồng lúa, sầu riêng, bưởi da xanh, xoài, tỏi, mía tím và mía nguyên liệu, tôm hùm, ốc hương, cá biển các loại… Sự ra đời của các THT, HTX nông nghiệp đã trở thành nòng cốt giúp người dân tìm được đầu ra cho sản phẩm.
Trong bối cảnh đó, tỉnh Khánh Hòa vừa phê duyệt đề án phát triển, nhân rộng mô hình chuỗi liên kết sản xuất, chế biến và tiêu thụ nông, lâm, thủy sản giai đoạn 2021- 2025 trên địa bàn tỉnh.
Hiệu quả tích cực
Là huyện miền núi, những năm qua, lĩnh vực kinh tế hợp tác, HTX ở Diên Khánh đã khẳng định được vai trò, vị trí của mình trong công cuộc phát triển kinh tế nông nghiệp, nông thôn trên địa bàn. Sự phát triển của mô hình HTX tại Diên Khánh đã khắc phục những tồn tại trong sản xuất nông nghiệp của đồng bào DTTS như: sản xuất manh mún, nhỏ lẻ, quản lý chất lượng nông sản.
Đa số HTX nông nghiệp ở huyện Diên Khánh (Khánh Hoà) đều xây dựng được mô hình liên kết với các doanh nghiệp để tiêu thụ sản phẩm.
Theo lãnh đạo UBND huyện Diên Khánh, toàn huyện có 23 HTX nông nghiệp với hơn 27.600 thành viên. Đa số HTX nông nghiệp đều xây dựng được mô hình liên kết với các doanh nghiệp để tiêu thụ sản phẩm. Đã có hàng nghìn ha lúa được sản xuất theo đơn đặt hàng. Nhờ đó, thu nhập của người trồng lúa đã tăng ít nhất 20% so với sản xuất thông thường. Ngoài ra, huyện Diên Khánh cũng đã xây dựng được cánh đồng lớn áp dụng chung quy trình sản xuất trên diện tích hơn 1.500ha.
Ông Mà A Điền, dân tộc Raglai ở huyện Diên Khánh cho biết, nông dân làm lúa bây giờ không còn vất vả như trước, máy móc làm hết, từ gieo trồng, chăm bón cho đến thu hoạch, thậm chí người dân cũng chẳng cần phơi lúa hay lo xây kho tích trữ như trước, lúa được thu mua ngay tại ruộng. Có được điều này là nhờ các HTX nông nghiệp hoạt động hiệu quả.
Là 1 trong 10 thành viên của THT trồng cây ăn quả xã Diên Tân, huyện Diên Khánh, ông Bùi Thanh Lực ở thôn Đá Mài, được hỗ trợ vay 50 triệu đồng từ Quỹ Hỗ trợ nông dân vào đầu năm 2021, nhờ đó gia đình ông Lực đã đầu tư cải tạo vườn tạp để trồng hàng trăm gốc bưởi và cam. Hiện nay, cây trồng phát triển, sinh trưởng tốt.
Cũng nhờ nguồn vốn vay này, mà 9 thành viên còn lại của THT đã mở rộng được diện tích sản xuất khoảng 16 ha, các thành viên thực hiện cải tạo vườn, mua cây giống, phân bón và đầu tư hệ thống tưới tự động. Nhờ đó, thu nhập của nông dân được cải thiện hơn, nâng cao mức sống.
Nhiều THT phát huy hiệu quả
Phát triển sầu riêng VietGAP ở huyện Khánh Sơn.
Tại huyện tại huyện miền núi Khánh Sơn, nơi chủ yếu đồng bào DTTS sinh sống đã thành lập các THT sản xuất nhằm giúp hội viên nông dân là người DTTS nâng cao thu nhập. Điển hình, hộ ông Mà Giá A (thôn Liên Hiệp, xã Sơn Hiệp) trồng 5 sào mía tím. Trước năm 2013, mọi khâu chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh, ông chỉ làm theo kinh nghiệm, chưa biết áp dụng khoa học kỹ thuật nên cây mía cho năng suất, chất lượng thấp. Năm 2013, Hội Nông dân xã thành lập tổ liên kết trồng mía tím (nay là tổ liên kết trồng và chăm sóc mía tím), gia đình ông đã gia nhập tổ.
“Từ khi tham gia THT trồng và chăm sóc mía tím, tôi được hướng dẫn về khoa học kỹ thuật canh tác cây mía nên sản lượng thu hoạch hàng năm tăng hơn trước”, ông Mà Giá A cho biết.
Theo ông Nguyễn Văn Kết, Chủ tịch Hội Nông dân xã Sơn Hiệp, hiện nay, THT trồng và chăm sóc mía tím của xã có 12 thành viên, với diện tích canh tác khoảng 10ha. Thời gian qua, Hội Nông dân xã thường xuyên phối hợp với các ngành chuyên môn tổ chức chuyển giao khoa học kỹ thuật trồng, chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh trên cây mía tím cho người dân. Nhờ vậy, người dân đã giảm được kinh phí đầu tư phân bón, ngày công lao động, năng suất mía cũng tăng đáng kể.
Từ khi tổ liên kết chăn nuôi heo (xã Sơn Trung) được thành lập đầu tiên trên địa bàn huyện năm 2010, đến nay, huyện Khánh Sơn đã có 15 THT trồng cây công nghiệp, cây ăn quả và chăn nuôi tại các xã, thị trấn, với 176 thành viên. Các THT được hình thành dựa trên hai hình thức là liên kết các mô hình sản xuất sẵn có hoặc các mô hình sản xuất mới hình thành.
Theo ông Cao Phạm Cưỡng, Chủ tịch Hội Nông dân huyện Khánh Sơn, đến nay, một số THT đã phát huy hiệu quả, chẳng hạn như THT trồng sầu riêng tại xã Sơn Bình, trồng mía tím tại xã Sơn Hiệp… bước đầu giúp hội viên nông dân khắc phục một số khó khăn trong sản xuất về nguồn vốn, công cụ lao động và kỹ thuật, kinh nghiệm chăm sóc cây trồng...
"Kết quả này đã tác động tích cực đến quá trình thực hiện một số tiêu chí nông thôn mới như: thu nhập, tổ chức sản xuất, cơ cấu lao động, giảm nghèo trên địa bàn", ông Cưỡng nói.
Hoàng Hà
Bài cuối: Các mô hình kinh tế tập thể cần sự hỗ trợ
Từng là một trong những huyện vùng cao đặc biệt khó khăn của tỉnh Lai Châu, nhưng những năm gần đây, Nậm Nhùn đã có những bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ triển khai hàng loạt mô hình kinh tế liên kết tại các xã có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống.
Từ một huyện nghèo thuộc diện đặc biệt khó khăn của tỉnh Điện Biên, Nậm Pồ đang dần thay da đổi thịt khi người dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số mạnh dạn tiếp cận công nghệ thông tin, thương mại điện tử để sản xuất và tiêu thụ nông sản.
Không còn là miền đất của đói nghèo và biệt lập, nhiều vùng đồng bào dân tộc thiểu số miền núi tỉnh Bắc Kạn giờ đây đang trở thành hình mẫu về khát vọng vươn lên nhờ ứng dụng công nghệ thông tin và thương mại điện tử vào sản xuất, với HTX là cầu nối.
Giữa vùng cao biên giới Sìn Hồ (tỉnh Lai Châu) quanh năm mây mù bao phủ, ít ai nghĩ rằng nơi đây lại đang âm thầm diễn ra một cuộc “cách mạng nông nghiệp” với trung tâm là đồng bào dân tộc thiểu số.
Giữa đại ngàn Việt Bắc, huyện Võ Nhai (tỉnh Thái Nguyên) đang từng bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ chuyển đổi cơ cấu cây trồng, ứng dụng công nghệ thông tin, thương mại điện tử và đặc biệt là sự “bứt phá” của các HTX có đông thành viên là đồng bào dân tộc thiểu số.
Liên minh HTX Việt Nam và Tổ chức Lao động Quốc tế triển khai chương trình hỗ trợ 356 hộ gia đình tại hai xã Xuân Thượng và Xuân Hòa, tỉnh Lào Cai, với tổng kinh phí gần 1,5 tỷ đồng. Chương trình giúp khôi phục sản xuất, sửa chữa nhà cửa và nâng cao khả năng ứng phó với thiên tai, hướng tới phát triển bền vững cho đồng bào dân tộc miền núi sau cơn bão Yagi.
Dưới chân những dãy núi đá vôi đặc trưng của vùng đất Ninh Bình, làng Bách Cốc hiện ra bình dị với những nếp nhà thấp thoáng sau rặng tre, những chum vại xếp ngay ngắn trong sân của nhiều nếp nhà và hương mơ chín thoang thoảng mỗi độ vào mùa.
Dưới những ao nuôi được kè bờ chắc chắn ở thôn Văn Hưng, xã Cát Thịnh, tỉnh Lào Cai, những con ba ba gai thương phẩm đang được HTX Chăn nuôi ba ba gai Cát Thịnh chăm sóc cẩn trọng. Mỗi con có giá từ 3 đến 5 triệu đồng, chưa kể hàng vạn con giống...