Tại Hội nghị Chính phủ với các địa phương mới đây, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Lê Minh Hưng đã đưa ra nhiều giải pháp để kích thích tăng trưởng kinh tế như: giảm lãi suất, nới room cho các ngân hàng…Đặc biệt, tư lệnh ngành ngân hàng nhấn mạnh đến giải pháp tái cấp vốn cho dự án lớn có sức lan tỏa cho nền kinh tế.

Lãi suất vốn dài hạn vẫn cao

Cỗ máy tăng trưởng của Việt Nam được ví như "cỗ xe tam mã", gồm 3 cấu phần quan trọng nhất, đó là đầu tư, xuất khẩu và tiêu dùng, để kinh tế phát triển thì phải có chính sách thúc đẩy cỗ xe chạy tốt.

Theo đánh giá của các chuyên gia, kinh tế Việt Nam đang chịu những tác động nghiêm trọng của đại dịch Covid-19, Chính phủ đã ban hành nhiều giải pháp tháo gỡ khó khăn, nhưng việc phục hồi của nền kinh tế vẫn còn rất chậm. Do đó, cần những giải pháp quyết liệt hơn, đồng bộ hơn, trong đó sử dụng chính sách tiền tệ vào những dự án trọng điểm sẽ giúp khôi phục và phát triển kinh tế nhanh chóng hơn.

Thực tế cho thấy, từ đầu năm đến nay làn sóng giảm lãi suất huy động và điều hành đã giúp cho mặt bằng lãi suất cho vay giảm khoảng 2% so với đầu năm. Điều này chưa từng xảy ra trong vài năm trở lại đây.

Tuy nhiên, nhìn nhận thực tế dù lãi suất giảm sâu nhưng các doanh nghiệp cho rằng bối cảnh hiện nay, điều doanh nghiệp cần là nguồn vốn dài hạn, thì lãi suất vẫn còn rất cao.

“Cái mà nhiều năm nay nền kinh tế, doanh nghiệp cần là nguồn vốn trung và dài hạn. Các ngân hàng dư thừa vốn, giảm lãi sâu nhưng chỉ là ngắn hạn. Còn trên thực tế, với nguồn vốn trung dài hạn doanh nghiệp muốn vay ngân hàng rất khó tiếp cận và lãi suất còn cao”, một doanh nghiệp cho hay.

Thực tế thời gian qua hầu như không có dự án BOT nào khởi công vì không thuyết phục được ngân hàng rót vốn, trong đó việc chậm tiến độ của một số dự án đã ảnh hưởng đến phát triển kinh tế địa phương đó.

Cần phải thấy rằng, một dự án triển khai, hoặc đẩy nhanh tiến độ, lực đẩy sẽ lan tỏa tới nhiều lĩnh vực và nhiều đối tượng, như sản xuất nguyên vật liệu, nhà thầu, đơn vị thi công… Bên cạnh đó, dự án sớm hoàn thiện, đi vào vận hành càng thúc đẩy giá trị lan tỏa khi kết nối, tương tác các lĩnh vực khác như vận tải, giao thương, tiêu dùng… Thúc đẩy tăng trưởng kinh tế nằm ở tổng hòa những tương tác đó.

Để kéo “cỗ xe tam mã” đi nhanh

Mới đây, Thống đốc Lê Minh Hưng khẳng định, hệ thống ngân hàng sẽ tiếp tục cam kết cung ứng đầy đủ, kịp thời nguồn vốn cho nền kinh tế, các khoản nợ cho vay mới sau thời điểm Thủ tướng công bố dịch 23/1 cũng sẽ được xem xét để cho phép cơ cấu lại.

“Ngân hàng Nhà nước sẵn sàng tăng hạn mức tín dụng cho các tổ chức tín dụng từ nay đến cuối năm để hỗ trợ tăng trưởng. Trong tường hợp cần thiết theo chỉ đạo của Chính phủ, sẽ có các giải pháp mạnh hơn về chính sách tiền tệ như tái cấp vốn cho các dự án công trình có tác động lan toả để hỗ trợ cho các khu vực kinh tế trọng điểm, cũng như hỗ trợ tăng trưởng từ nay đến cuối năm”, Thống đốc nhấn mạnh.

Khẳng định của người đứng đầu NHNN không chỉ mở ra cho các doanh nghiệp “cánh cửa” mới, mà với những giải pháp này, ngành ngân hàng kỳ vọng sẽ đưa thêm được nhiều vốn ra nền kinh tế, góp phần đẩy “cỗ xe tam mã” tăng tốc.

Tái cấp vốn cho các dự án có tính lan toả có thể hiểu tạo nguồn trung dài hạn cho các dự án trọng điểm của nền kinh tế.

Thực tế, trong năm 2019 các ngân hàng thương mại Vietinbank và BIDV, Agribank, VPBank cung cấp vốn cho các dự án trọng điểm của nền kinh tế như dự án cao tốc Trung Lương - Mỹ Thuận; dự án cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn…

Mới đây, Tổng công ty Điện lực Dầu khí Việt Nam (PV Power) dự kiến, dự án Nhà máy Điện khí Nhơn Trạch 3, 4 được phê duyệt ngay trong tháng này. Hiện PV Power đang tích cực làm việc với các tổ chức tín dụng trong và ngoài nước về phương án thu xếp vốn cho dự án đảm bảo hiệu quả và đáp ứng tiến độ đầu tư dự án.

Dẫu vậy, theo đánh giá của các chuyên gia, tín dụng được coi là lực đẩy cho đầu tư, xuất khẩu, tiêu dùng, nhưng chỉ khi “cỗ xe tam mã” cùng chuyển động dòng tín dụng mới có thể luân chuyển nhanh, mạnh thì lúc đó mới giải quyết được bài toán về tăng trưởng kinh tế.

Theo đó, ngoài chính sách tiền tệ, cần phải kích cầu tiêu dùng trong nước, khởi thông thị trường xuất khẩu và đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công…

Một chuyên gia nhận định: “Thúc đẩy tăng trưởng là một trong những nhiệm vụ quan trọng bậc nhất hiện nay với nền kinh tế. Muốn làm được điều này, chính sách tiền tệ, đầu tư và tài khóa phải phối hợp thật nhịp nhàng, linh hoạt để kích thích tổng cầu, thúc đẩy “cỗ xe tam mã””.

Huyền Anh