Đây là chỉ đạo của Bộ trưởng Bộ GTVT Đinh La Thăng tại cuộc họp kiểm điểm các vấn về mà dư luận bức xúc như: Tình trạng mất trộm đồ, chậm chuyến, huỷ chuyến, buôn lậu… đang có chiều hướng gia tăng trong thời gian qua tại các cảng hàng không.

Đặc biệt, Bộ trưởng Thăng đã khá bức xúc và phê bình đối với Chủ tịch, Tổng Giám đốc của Cảng Hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất và Cảng Hàng không quốc tế Đà Nẵng vì đã vắng mặt. “Phải chăng lãnh đạo chưa nhận thức được trách nhiệm của mình, cho đấy là việc của người khác”, Bộ trưởng nói.

Khách vip cũng mất

Khi mà thời gian qua, các vụ mất cắp ngày càng gia tăng, theo báo cáo của Cục Hàng không Việt Nam năm 2013, có tới 205 khiếu nại của hành khách liên quan đến việc bị trộm cắp tài sản, trong đó có 141 vụ liên quan đến các chuyến bay quốc tế. Năm 2014 là 301 vụ và chỉ riêng 6 tháng đầu năm 2015 là 168 vụ. Trong đó, về các vụ trộm cắp liên quan đến nhân viên hàng không bị phát hiện năm 2013 có 8 vụ, 2014 có 9 vụ và 6 tháng đầu năm 2015 là 5 vụ.

Nguyên nhân dẫn tới tình trạng trên được ông Lại Xuân Thanh, Cục trưởng Cục Hàng không Việt Nam, nhận định trước tiên do cơ sở hạ tầng và quy trình giám sát. Cụ thể, hệ thống camera giám sát chưa bao quát được toàn bộ các khu vực xử lý hành lý, còn một số điểm mù ở các cổng ra vào khu bay của nhân viên ngành hàng không chưa có hệ thống soi chiếu để phát hiện các đồ vật bất thường…

Đặc biệt, ông Thanh cũng đề cập đến việc trách nhiệm của các bên liên quan trong dây chuyền xử lý hành lý chưa được phân định rõ. Từ đó, đa số các trường hợp không kết luận được hành lý bị can thiệp ở giai đoạn nào (đầu sân bay đi hay đến). Đây chính là nguyên nhân quan trọng dẫn đến việc để xảy ra mất cắp hành lý ký gửi của khách đi máy bay.

Cùng với đánh giá của Cục Hàng Không, Thiếu tướng Nguyễn Đình Thuận, Cục trưởng Cục An ninh Kinh tế tổng hợp cũng cho rằng, việc mất hàng hoá, hành lý có chiều hướng gia tăng, có dấu hiệu tiếp tay trong nội bộ, ảnh hưởng đến uy tín của ngành hàng không và gây nhức nhối trong dư luận”.

Nghiêm trọng hơn là các vụ việc xảy ra ở nhiều địa điểm, ở cả chuyến bay trong nước, quốc tế thậm chí cả các chuyến bay chuyên cơ. Có dấu hiệu tiếp tay nội bộ trong các vụ việc này.

Lãnh đạo còn vô cảm trước nạn mất cắp hành lý ở sân bay

Cục trưởng Thuận dẫn chứng: “Đồng chí Tổng giám đốc một ngân hàng tháp tùng Thủ tướng đi công tác mà lúc về mất cắp cả một vali. Hay ngay cả lãnh đạo Bộ Công an đi công tác nước ngoài về có kiện hành lý ký gửi cũng bị mất đồ, mất iPad. Hành lý và hàng hóa ký gửi thường xuyên bị cạy móc và rạch rất đúng chỗ. Phần lớn mất hành lý hàng hóa ở khâu cách ly nên hành vi này phải xảy ra trong nội bộ, khách quan mà nói thì phải có sự móc nối”.

Truy trách nhiệm từng người

Nhận định đối tượng trộm hành lí chủ yếu là người trong nhà, Đại tá Hồ Sỹ Niêm, Cục Cảnh sát hình sự,  Bộ Công an, cho rằng đối tượng trộm cắp hành lý được xác định chủ yếu là nhân viên của công ty thuộc cảng hàng không và phục vụ trong lĩnh vực hàng không. Nếu người ngoài vào thì cũng phải móc nối với nhân viên trong cụm cảng.

Theo Đại úy Niêm, nếu thấy hành vi đó cấu thành tội phạm hình sự, cho xử lý nghiêm khắc thì chắc chắn sẽ đảm bảo tính răn đe. Tuy nhiên, 2 năm vừa rồi, chưa khởi tố vụ nào liên quan đến nhân viên hàng không, phải chăng có sự bảo vệ nhân viên trong đơn vị mình. Cùng đó là việc xác định trách nhiệm chưa rõ, thậm chí có sự đùn đẩy trách nhiệm trong công tác quản lý giữa các cơ quan liên quan.

Trước tình trạng trên, Bộ trưởng Thăng, cho rằng vấn đề phòng chống trộm cắp tài sản qua đường hàng không là tình trạng hết sức đáng buồn và đáng báo động, nó không chỉ ảnh hưởng đến uy tín của ngành hàng không mà còn ảnh hưởng đến hình ảnh quốc gia. Tất cả đều có nhận định trộm này là “trộm trong nhà”, cho nên phải cảm thấy một sự xúc phạm khi để tình trạng này xảy ra.

“Du khách thế giới người ta đến mình là nơm nớp lo sợ thì thật xấu hổ. Nguyên nhân lớn nhất là lãnh đạo chưa cảm thấy nhục, chưa cảm thấy xấu hổ về việc mất cắp đó, nên các anh (lãnh đạo) còn vô cảm, các anh coi đây là việc của nhà hàng xóm. Các anh phải biết xấu hổ, phải cảm thấy bị sỉ nhục, lúc đó thì mới hết được mất cắp”, Bộ trưởng nói.

Do vậy, Bộ trưởng Thăng đã yêu cầu phải quy rõ trách nhiệm người đứng đầu từ tổ trưởng, đội trưởng, trưởng ca… đến cảng vụ, Cục Hàng không và các cơ quan liên quan. Mỗi vụ trộm cắp phải làm rõ ai là người chịu trách nhiệm, ở khâu nào...

Cùng đó, phải khẩn trương rà soát lại toàn bộ đội ngũ. Các trường hợp không rõ ràng, minh bạch trong nhân thân, lý lịch cần chấm dứt hợp đồng lao động. “Từ nay đến cuối năm mà không giảm số vụ trộm cắp sân bay thì sẽ truy trách nhiệm các Giám đốc cảng vụ” – Bộ trưởng nhấn mạnh.

Lê Thúy