Theo Nghị định về chính sách tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn vừa được Chính phủ ban hành, các HTX nuôi trồng thủy sản hoặc khai thác hải sản xa bờ, cung cấp dịch vụ phục vụ khai thác hải sản xa bờ sẽ được vay không tài sản bảo đảm tối đa đến 3 tỷ đồng. Điểm mới này đã tạo cơ chế thông thoáng cho nhiều HTX hoạt động trong lĩnh vực khai thác hải sản ra đời thời gian qua.

Tàu đánh bắt cá của HTX khai thác hải sản Kim Chính

HTX ra đời là tất yếu

Mới đây nhất, ngày 21/11, HTX khai thác hải sản Kim Chính (Kim Sơn, Ninh Bình) đã nhận quyết định thành lập. HTX có 29 thành viên, gồm các hộ gia đình làm nghề khai thác, đánh bắt hải sản trên địa bàn xã Kim Chính và xã Cồn Thoi. HTX có vốn điều lệ 100 tỷ đồng, thành viên góp tối thiểu là 300 triệu đồng và thành viên góp tối đa là 20 tỷ. Phương án hoạt động sản xuất, kinh doanh của HTX là khai thác hải sản gần bờ, xa bờ và chế biến hải sản.

Hiện tại, HTX đã có 4 tàu công suất lớn từ 150 - 450CV, trị giá khoảng 16 tỷ đồng và 1 tàu có công suất 90CV, trị giá khoảng 1,5 tỷ đồng, do các thành viên đóng góp. Dự kiến trong thời gian tới, HTX sẽ vận động thành viên, vay vốn đầu tư mua sắm, đóng mới 4 tàu công suất trên 1.000CV, trị giá khoảng 60 tỷ đồng và 3 tàu công suất nhỏ trị giá 15 tỷ đồng.

Theo ông Đoàn Kim Ly - Phó Chủ tịch UBND huyện, sự ra đời của HTX khai thác hải sản Kim Chính là một tất yếu, giúp các hộ ngư dân có điều kiện tiếp cận chính sách vốn ưu đãi của Nhà nước đầu tư đóng tàu công suất lớn, chính sách bảo hiểm, chính sách ưu đãi thuế và rất nhiều chính sách khác của Nhà nước hỗ trợ ngư dân từ 70 - 100%.

Tại tỉnh Quảng Ngãi, chính quyền tỉnh cũng đã xây dựng riêng một đề án về phát triển HTX dịch vụ và khai thác hải sản xa bờ. Theo đề án vừa được UBND tỉnh Quảng Ngãi phê duyệt, trong giai đoạn 2015 - 2020, các HTX sẽ được ngân sách tỉnh hỗ trợ 100% về tiền thuê về cơ sở hạ tầng, đất đai; được ưu tiên vị trí, địa điểm thuận lợi để xây dựng trụ sở, cơ sở sản xuất kinh doanh; được miễn tiền sử dụng đất xây dựng trụ sở, sân phơi, nhà kho, các cơ sở dịch vụ...

Về tín dụng, khi có dự án, phương án được ngân hàng chấp thuận cho vay thì được ngân sách tỉnh hỗ trợ 100% lãi suất tiền vay 1 năm đầu, 50% lãi suất tiền vay trong 2 năm kế tiếp, mức vay không quá 5 tỷ đồng/HTX.

Theo Đề án, giai đoạn 2015 - 2020, tỉnh sẽ thành lập thêm 3 HTX và hỗ trợ phát triển 11 HTX tại các địa phương trong tỉnh. Mỗi HTX có tối thiểu 20 thành viên và 20 tàu cá có công suất từ 90CV trở lên, tham gia khai thác hải sản xa bờ, tự nguyện đăng ký thành lập và hoạt động theo Luật HTX 2012. Cuối tháng 6 vừa qua, Tp.Đà Nẵng cũng đã thành lập HTX dịch vụ hậu cần nghề cá Sao Đỏ. Đây là HTX dịch vụ hậu cần nghề cá đầu tiên trên địa bàn Tp.Đà Nẵng.

Tăng kinh tế và bảo vệ chủ quyền

HTX được thành lập với 7 thành viên, tổng vốn điều lệ ban đầu là 11 tỷ đồng. Mục tiêu là hỗ trợ hoạt động đánh bắt xa bờ của ngư dân, đóng góp tích cực vào phát triển kinh tế biển, thực hiện hiệu quả các hoạt động sản xuất kinh doanh trong lĩnh vực dịch vụ hậu cần nghề cá, sản xuất, chế biến, tiêu thụ sản phẩm thủy hải sản tạo việc làm, tăng thu nhập cho các thành viên và người lao động.

Ông Bùi Ngọc Dương - thành viên HTX Sao Đỏ, cho biết hiện nay, hoạt động đánh bắt thủy hải sản thường được ngư dân thực hiện ngắn ngày, do nguyên liệu, lương thực dự trữ không đáp ứng nhu cầu cho việc đánh bắt hải sản trên biển. Vì vậy, năng suất đánh bắt không cao, trong khi nhu cầu hải sản của người dân ngày càng lớn.

Bên cạnh đó, việc bị các chủ đầu nậu “ép giá” trong thu mua cũng khiến ngư dân có thu nhập thấp so với công sức lao động. Do đó, việc thành lập HTX dịch vụ Hậu cần nghề cá nhằm tạo việc làm cũng như hỗ trợ ngư dân bám biển dài ngày, nâng cao số lượng và chất lượng sản phẩm đánh bắt tăng hiệu quả kinh tế cho ngư dân.

Việc thành lập và đi vào hoạt động của HTX khai thác hải sản trên địa bàn các địa phương ven biển là việc làm cần thiết, bởi nó quyết định đến sự phát triển theo hướng bền vững, lâu dài của kinh tế biển, tạo điều kiện để hình thành các mối liên kết sản xuất giữa các tàu thuyền trên biển và dịch vụ hậu cần trên bờ, góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế biển và tăng nguồn thu nhập cho lao động nghề cá. Đồng thời, ngư dân cũng có điều kiện để tương trợ, giúp đỡ lẫn nhau trong lúc gặp thiên tai, sự cố trên biển; tham gia tốt hơn vào việc bảo vệ chủ quyền biển đảo của Tổ quốc.

Trung Việt