Trả lời phỏng vấn tại Jakarta mới đây, Bộ trưởng Công nghiệp Indonesia - ông Airlangga Hartarto cho biết chính phủ của Tổng thống Joko Widodo sẽ lấy nền móng là các ngành công nghiệp xe hơi, hóa chất và điện tử để thúc đẩy sự đóng góp của ngành sản xuất, tiến tới chiếm 25% nền kinh tế vào năm 2025 so với mức 20% hiện nay.

Động thái này có thể tạo cú hích cho hoạt động xuất khẩu từ nền kinh tế lớn nhất Đông Nam Á và giải quyết vấn đề thâm hụt cán cân vãng lai.

Đẩy mạnh sản xuất thành phẩm

“Mục tiêu của chúng tôi là trở thành trung tâm sản xuất của ASEAN”, ông Hartarto chia sẻ. Theo ông, Indonesia muốn vượt qua Đức, Hàn Quốc và sánh vai với Trung Quốc trở thành trung tâm chế tạo đa sản phẩm, từ xe điện đến các sản phẩm hóa dầu.

Tổng thống Widodo - người chuẩn bị bước vào nhiệm kỳ 5 năm lần thứ hai, đang tìm cách trẻ hóa và vực dậy ngành sản xuất để thúc đẩy tăng trưởng, kiềm chế thâm hụt cán cân vãng lai và tạo ra hàng triệu việc làm mới. Indonesia đang có mức tăng trưởng khoảng 5% mỗi năm, vẫn chưa đạt mục tiêu 7% của ông Widodo, vì từ lâu bị lệ thuộc vào xuất khẩu thô.

Theo ông Hartarto, chủ trương đẩy mạnh sản xuất mà chính phủ nước này hướng đến sẽ bao gồm cả nới lỏng điều kiện hạn chế đầu tư (giới hạn mức độ sở hữu nước ngoài trong hàng trăm lĩnh vực), ưu đãi thuế cho doanh nghiệp trong và ngoài nước, đồng thời cải cách pháp luật lao động.

“Tổng thống Widodo có thẩm quyền lẫn sự ủng hộ hỗ trợ chính trị lớn trong việc giải quyết các vấn đề nhạy cảm như luật lao động - một yếu tố then chốt đang cản trở các nhà đầu tư đến xứ vạn đảo”, ông Hartarto nói. Ở đợt bầu cử vừa qua, ông Widodo dẫn trước đối thủ Mitchowo Subianto với khoảng cách 12% sau khi mới kiểm đếm phiếu bầu ở 2/3 điểm bầu cử - một cách biệt lớn hơn so với lần đắc cử đầu tiên năm 2014.

Với việc thế giới đang chuyển hướng sang phương tiện chạy điện, Indonesia muốn dòng ô tô điện chiếm 20% tổng sản lượng cả nước vào năm 2025.

Lộ trình triển khai của chính phủ Indonesia cần sự tham gia của các nhà sản xuất hiện nay như Toyota Motor và Mitsubishi Motors, cũng như các hãng xe điện đến từ Trung Quốc như BYD hay Wuling Motors Holdings, ông Hartarto tiết lộ.

“Một vài hãng xe hiện đang chạy thí điểm các dự án ở Indonesia như xe máy của Mitsubishi, Toyota và Honda. Nếu họ thử nghiệm và xây dựng các mẫu xe mới thì điều đó có nghĩa là họ cam kết gắn bó đầu tư lâu dài”, ông Hartarto nhận định.

Hồi sinh hệ thống đổi mới sáng tạo

Thống kê cho thấy, năm 2016, ngành công nghiệp ô tô đã đóng góp khoảng 10,47% tổng sản phẩm quốc nội đối với các mặt hàng không phải xăng dầu của Indonesia, chỉ đứng sau ngành công nghiệp thực phẩm và nước giải khát (với 32,84%) và ngành công nghiệp kim loại, máy tính, điện tử, quang học, thiết bị (với 10,71%).

Tổng thống Widodo từng hứa dành ưu đãi thuế cho các công ty sẵn sàng đầu tư vào xe điện, đồng thời tăng các loại phí, lệ sở hữu xe hơi chạy bằng nhiên liệu truyền thống nhằm tiết kiệm cho ngân sách quốc gia khoảng 798 nghìn tỷ rupiah (tương đương 56 tỷ USD) nhờ giảm phụ thuộc vào nhập khẩu dầu thô.

Indonesia tin rằng trữ lượng quặng niken dồi dào - một nguyên liệu thô quan trọng để sản xuất pin điện - sẽ là một lợi thế lớn để thu hút các công ty nước ngoài đang tìm kiếm cơ hội mở rộng sản xuất tại đây.

“Ngoài việc hồi sinh lĩnh vực sản xuất, chúng tôi cũng cần hồi sinh hệ thống đổi mới sáng tạo, tập trung vào sản xuất và nền kinh tế kỹ thuật số. Nguồn lực tăng trưởng kinh tế tiếp theo của Indonesia sẽ đến từ khả năng của chính người dân Indonesia”, ông Hartarto nhận định.

Còn nhớ, tại Hội nghị Thượng đỉnh Công nghiệp Indonesia 2018, Tổng thống Widodo tuyên bố triển khai kế hoạch “Making Indonesia 4.0” với niềm tin GDP của Indonesia có thể tăng trưởng thêm 1 - 2% mỗi năm, lên mức 6 - 7% trong giai đoạn 2018 - 2030 và đưa đất nước lọt vào top 10 nền kinh tế lớn nhất toàn cầu vào năm 2030.

Hải Châu