Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số đã tác động sâu rộng đến huyện Bảo Yên, đặc biệt đã giúp địa phương tái cơ cấu mạnh mẽ trong lĩnh vực nông lâm nghiệp. Nhưng để nâng cao giá trị của sản phẩm nông lâm nghiệp, việc hình thành các vùng sản xuất hàng hoá tập trung là điều hết sức cần thiết.

Mở rộng vùng sản xuất hàng hóa

Nhận thấy giá trị kinh tế từ cây quế đem lại, những năm gần đây, huyện Bảo Yên xác định đây là cây trồng mũi nhọn trong phát triển kinh tế lâm nghiệp. Và trong nhiệm kỳ vừa qua, địa phương có nhiều chính sách hỗ trợ người dân trồng quế, hình thành những vùng nguyên liệu hàng nghìn ha, đưa Bảo Yên trở thành nơi có diện tích quế lớn nhất tỉnh, với tổng diện tích là trên 20.000 ha.

Ông Nguyễn Việt Hà, Phó Chủ tịch UBND huyện Bảo Yên cho biết, huyện có vùng nguyên liệu quế khá lớn, hiện có 10.000 ha quế cho thu hoạch. Để giúp bà con có đầu ra cho sản phẩm ổn định, huyện phê duyệt đầu tư 3 nhà máy tinh dầu quế trên địa bàn. Hiện tại, huyện tiếp tục “trải thảm đỏ” mời gọi các nhà đầu tư chế biến sản phẩm từ cây quế.

Không chỉ có cây quế, huyện Bảo Yên còn có nhiều mô hình nông nghiệp mới đem lại hiệu quả kinh tế cao, như: mô hình trồng dâu, nuôi tằm tại xã Việt Tiến, Minh Tân; mô hình trồng sả tại Tân Dương, Xuân Hòa, Vĩnh Yên; mô hình trồng hồng không hạt tại Bảo Hà… Khi tham gia mô hình, người dân được các HTX cung ứng toàn bộ giống, hướng dẫn kỹ thuật trồng. Về đầu ra, HTX cũng có trách nhiệm thu mua toàn bộ sản phẩm của người dân.

Ông Nông Văn Sỹ, xã Việt Tiến chia sẻ, trồng dâu đến thời điểm này có hiệu quả kinh tế nhất. Thời gian nuôi tằm thì ngắn ngày nhưng nhanh thu hồi được vốn.

Bên cạnh đó, năm 2018, cây sả được đưa vào trồng trên đồng đất xã Xuân Thượng để phục vụ cung cấp nguyên liệu chiết xuất tinh dầu. Tham gia dự án này, người dân được hỗ trợ giống, phân bón, hướng dẫn kỹ thuật, và được nhà máy chiết xuất tinh dầu thu mua toàn bộ sản phẩm theo giá thị trường. Cây sả phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng của địa phương nên sinh trưởng và phát triển tốt.

“Mỗi héc ta sả cho thu nhập từ 80-120 triệu đồng, cao hơn rất nhiều so với trồng ngô, lúa hay các cây trồng truyền thống trước đây”, ông Nguyễn Văn Dùng, Chủ tịch UBND xã Xuân Thượng chia sẻ.

Từ thành công ban đầu ở Xuân Thượng, đến nay, diện tích trồng sả trên địa bàn huyện Bảo Yên đã được mở rộng ra các xã Vĩnh Yên, Tân Dương, Xuân Hòa, Nghĩa Đô, Phúc Khánh. Tổng diện tích cây sả đã và đang cho thu hoạch đạt 300 ha, năng suất năm đầu bình quân đạt 30-35 tấn lá, từ năm thứ hai đạt trên 70 tấn lá tươi/ha.

Phát huy thế mạnh địa phương

Cùng với các dự án trồng trọt, các mô hình, dự án chăn nuôi cũng được huyện Bảo Yên triển khai. Dự án Phát triển chăn nuôi gà thả đồi huyện Bảo Yên triển khai từ năm 2017 tại 4 xã Bảo Hà, Kim Sơn, Tân Dương, Minh Tân có thể được xem là hiệu quả nhất. Các hộ dân tham gia dự án được hỗ trợ một phần kinh phí mua giống, thức ăn, hướng dẫn kỹ thuật phòng bệnh... Dự án nuôi bò vàng có HTX nông nghiệp Thanh Phong là “mũi nhọn” cho đầu ra sản phẩm.

Quan trọng hơn, dự án cũng đã làm thay đổi phương thức chăn nuôi bao đời nay của bà con, từ chăn nuôi thả rông, tự cung tự cấp sang sản xuất tập trung. Qua đó, tăng giá trị sử dụng tài nguyên đất đai, từng bước cải thiện môi trường sống vùng nông thôn, tạo sản phẩm hàng hóa, bảo đảm an toàn thực phẩm cung cấp ra thị trường trong và ngoài huyện.

Đề án tái cơ cấu nông lâm nghiệp, hướng tới nâng cao thu nhập cho người nông dân, trong đó có nhiều mô hình kinh tế mới được hình thành và mở rộng tại huyện Bảo Yên, mang lại thu nhập cao cho người dân. Điều này cho thấy, việc chuyển đổi sản xuất nông nghiệp từ manh mún nhỏ lẻ sang sản xuất hàng hóa trên quy mô lớn có ý nghĩa rất quan trọng. Đây là điều kiện thuận lợi để thu hút các doanh nghiệp có tiềm năng về vốn, thị trường đến đầu tư và liên kết sản xuất với người dân, tạo sự phát triển bền vững.

Việc đưa các dự án sản xuất nông nghiệp vào triển khai trên địa bàn huyện Bảo Yên còn từng bước thay đổi tập quán canh tác của bà con, từ nhỏ lẻ, manh mún sang đại trà theo hướng hàng hóa. Hiện nay, thu nhập bình quân trên một héc ta canh tác của Bảo Yên đã đạt gần 80 triệu đồng, là một trong những địa phương có thu nhập trên cùng diện tích canh tác cao nhất tỉnh Lào Cai.

Ông Hà Văn Quang, Trưởng phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Bảo Yên cho biết, các dự án đều phát huy hiệu quả. Trong quá trình triển khai dự án đều xuất phát từ nhu cầu chuyển đổi cơ cấu cây trồng của người dân. Vì vậy, khi triển khai được nhân dân đồng thuận, nhất trí cao, tạo hiệu ứng tốt và chính những mô hình hiệu quả là “nhân chứng sống” để tuyên truyền về người thật, việc thật.

Từ hiệu quả trên, năm 2020, tỷ lệ hộ nghèo của Bảo Yên giảm còn 10,89%. Huyện đang phấn đấu đến năm 2025 sẽ đưa tỷ lệ hộ nghèo xuống dưới 5%. Để đạt được mục tiêu này, huyện Bảo Yên triển khai đồng bộ các chương trình, giải pháp giảm nghèo, ưu tiên giảm nghèo ở vùng đặc biệt khó khăn. Đồng thời, phát huy tiềm năng thế mạnh của địa phương: sản xuất nông nghiệp hàng hoá, sản phẩm công nghệ cao.

Phạm Minh