Theo thống kê của Sở NN&PTNT Tp.Hải Phòng, trên địa bàn Hải Phòng, HTX nông nghiệp có đất đang sử dụng vào mục đích làm trụ sở, nhà kho, cơ sở dịch vụ đạt tỷ lệ rất thấp, 73 HTX có đất khuôn viên trụ sở, chiếm 41,9%, đến nay, mới có 1 HTX được cấp sổ đỏ, 72 HTX còn lại chưa được cấp. 101 HTX đang hoạt động dịch vụ nhưng chưa có đất để làm trụ sở, phải nhờ trụ sở UBND xã, hoặc mượn nhờ nhà dân đề làm trụ sở, ảnh hưởng lớn đến hoạt động sản xuất kinh doanh của các HTX…

Lao đao vì không có sổ đỏ

HTX Sản xuất Kinh doanh dịch vụ Kênh Giang (Trại Kênh, Kênh Giang, Thủy Nguyên) có diện tích 2.758,5 m2 đất tại xã Kênh Giang, do HTX quản lý, sử dụng vào mục đích làm văn phòng, kho chứa sản phẩm nông nghiệp, các công trình phụ trợ. HTX đã sử dụng ổn định và quản lý diện tích đất đó từ trước năm 1976 đến nay và hoàn thành đầy đủ nghĩa vụ về tài chính. Tuy nhiên, HTX không có giấy tờ chứng minh quyền sử dụng đất.

Năm 2012, theo quy hoạch nông thôn mới của xã, diện tích đất của HTX lại nằm trong quy hoạch xây dựng trường mầm non. Thành viên trong HTX hoang mang không biết số phận mình rồi sẽ ra sao. Sau khi xem xét lại, chính quyền địa phương đã điều chỉnh, chuyển việc xây dựng trường mầm non ra vị trí khác. HTX may mắn vẫn được ở nguyên vị trí cũ.

Để yên tâm hoạt động, Đại diện của HTX đã hoàn tất thủ tục hồ sơ trình các cấp có thẩm quyền để xin được thuê đất có thời hạn (10 năm). Đến nay, HTX vẫn chưa nhận được quyết định cho thuê đất của UBND Tp.Hải Phòng.

Nhiều HTX khác, như: Thủ công mỹ nghệ huyện An Dương, SX-KD dịch vụ nông nghiệp Thiên Hương huyện Thủy Nguyên, HTX Hải Đông quận Hải An… vì không có sổ đỏ, nên muốn hợp tác kinh doanh với các đơn vị khác đều gặp khó khăn.

Bà Đoàn Thị Nga - Giám đốc HTX Thủ công mỹ nghệ An Dương, chia sẻ: Cách đây 3 năm, một tổ chức phi chính phủ sau khi tìm hiểu điều kiện thực tế của HTX cam kết hỗ trợ kinh phí để HTX xây dựng trụ sở, xưởng sản xuất giúp các thành viên yên tâm làm việc. Nhưng vì HTX chưa được cấp sổ đỏ nên tổ chức phi chính phủ kia rút lại hỗ trợ…

Thành viên HTX Hải Đông luôn lo lắng vì chính quyền có thể đòi đất HTX bất cứ lúc nào

“Chờ được vạ, má đã sưng”

Luật HTX số 23/2012/QH 13 chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7/2013. Sau khi luật ra đời, Nghị định số 193/2013/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật HTX 2012 đã ra đời và chính thức có hiệu lực kể từ ngày 27/1/2014. Tuy nhiên, Nghị định 193 chưa cụ thể hóa được chính sách đất đai đối với các HTX hoạt động trong lĩnh vực nông, lâm, ngư, diêm nghiệp.

Tại dự thảo sửa đổi, bổ sung một số điều trong Nghị định 193, Bộ KH&ĐT đề xuất bổ sung chính sách hỗ trợ, ưu đãi đối với HTX, Liên hiệp HTX hoạt động trong lĩnh vực nông, lâm, ngư, diêm nghiệp như sau:

HTX được miễn tiền sử dụng đất hoặc tiền thuê đất khi được Nhà nước giao đất, cho thuê đất để thực hiện dự án xây dựng trụ sở, các công trình phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh cho cộng đồng thành viên nếu dự án được các cấp có thẩm quyền phê duyệt.

HTX được miễn nộp tiền chuyển mục đích sử dụng đất khi chuyển mục đích sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư nhằm phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh cho cộng đồng thành viên HTX nếu dự án đó nằm trong quy hoạch được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt.

HTX được áp dụng mức giá thấp nhất của loại đất tương ứng trong bảng giá đất do UBND tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương quy định đối với dự án ưu đãi đầu tư, dự án khuyến khích đầu tư nếu thuê đất, thuê mặt nước của Nhà nước. Kể từ ngày dự án hoàn thành đi vào hoạt động, HTX được miễn tiền thuê đất, thuê mặt nước trong 30 năm đầu đối với dự án ưu đãi đầu tư; được miễn tiền thuê đất, thuê mặt nước trong 15 năm đầu đối với dự án khuyến khích đầu tư.

HTX được Nhà nước hỗ trợ tối đa 80% tiền thuê đất, thuê mặt nước theo mức giá quy định của Nhà nước đối với dự án ưu đãi đầu tư, dự án khuyến khích đầu tư cần thuê đất, thuê mặt nước của hộ gia đình, cá nhân để thực hiện dự án… UBND cấp tỉnh, thành phố xem xét, cấp sổ đỏ cho HTX theo quy định của Luật Đất đai. Tuy nhiên đến nay, ở Hải Phòng vẫn chưa có HTX nông nghiệp nào được cấp sổ đỏ.

Thanh Vân