Vừa qua, đã có rất nhiều ý kiến đóng góp tâm huyết, sâu sắc cho Dự thảo Văn kiện trình Đại hội XIV của Đảng. Tôi hoàn toàn thống nhất và đánh giá cao các ý kiến đó. Trong khuôn khổ thời gian có hạn, tôi xin phép được nêu thêm một số ý kiến ngắn gọn, tập trung vào nội dung liên quan đến phát triển kinh tế tập thể, hợp tác xã.

Trước hết, tôi nhận thấy so với Văn kiện Đại hội XIII, lần này Văn kiện Đại hội XIV đã có bước tiến rõ rệt khi tiếp tục khẳng định vai trò, vị trí của KTTT trong nền kinh tế quốc dân. Nếu như Văn kiện Đại hội XIII nhấn mạnh rằng “KTTT có vai trò cung cấp dịch vụ cho thành viên, liên kết trong sản xuất - kinh doanh, bảo vệ lợi ích và tạo điều kiện cho thành viên nâng cao hiệu quả hoạt động, phát triển bền vững”, thì đến Dự thảo Văn kiện Đại hội XIV, tư duy đó đã được nâng tầm và mở rộng phạm vi.

KTTT được đặt trong mô hình tăng trưởng mới, gắn với kinh tế số, kinh tế xanh, được coi là một thành phần quan trọng trong hệ sinh thái kinh tế hiện đại, có mối liên kết chặt chẽ và bình đẳng với các thành phần kinh tế khác. Đây là một bước phát triển tư duy rất tiến bộ, thể hiện tầm nhìn chiến lược dài hạn của Đảng đối với khu vực kinh tế tập thể.

Tuy nhiên, trong quá trình nghiên cứu Văn kiện, tôi nhận thấy phần nội dung liên quan đến phát triển kinh tế xanh, kinh tế số, chuyển đổi số trong khu vực HTX vẫn còn mang tính định hướng chung, chưa nêu rõ giải pháp cụ thể về nguồn lực thực hiện. Theo tôi, để triển khai hiệu quả, cần đặc biệt chú trọng hai yếu tố: Nhân lực và Vật lực.

Về nhân lực, muốn chuyển đổi số thành công, phải có đội ngũ cán bộ HTX được đào tạo bài bản, có kiến thức về quản trị doanh nghiệp, marketing, thương mại điện tử, logistics và hội nhập quốc tế. Vì vậy, tôi đề nghị trong Văn kiện hoặc trong các chương trình hành động sau Đại hội cần bổ sung nội dung về đào tạo chuyên sâu cho Ban quản lý, Giám đốc các HTX. Đồng thời, cần phân công rõ ràng cơ quan, đơn vị chịu trách nhiệm triển khai, kiểm tra, đánh giá, rút kinh nghiệm, tránh tình trạng “chung chung” dẫn đến khó kiểm điểm, khó tổng kết sau thực hiện.

Về vật lực, cần có chính sách ưu tiên, đặc thù để hỗ trợ các Liên hiệp HTX và những HTX mạnh đủ năng lực tham gia vào các lĩnh vực kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn. Nhà nước nên tập trung đầu tư trọng điểm cho những đơn vị này như đầu tàu, hạt nhân dẫn dắt, để tạo hiệu ứng lan tỏa, giúp các hợp tác xã khác học tập, nhân rộng mô hình.

Chúng ta có thể lựa chọn và tập trung nguồn lực vào những hợp tác xã hoạt động trong các lĩnh vực có tiềm năng phát triển bền vững như: nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp sạch, nông nghiệp chế biến, nông nghiệp giảm phát thải, thích ứng với biến đổi khí hậu. Nếu chính sách hỗ trợ cứ dàn trải, đồng đều như trước, thì hợp tác xã chỉ có thể phát triển ở mức trung bình, chưa tạo được những mô hình đột phá mang tầm khu vực hay quốc tế.

Muốn đưa kinh tế tập thể Việt Nam vươn lên ngang tầm thế giới, chúng ta phải đầu tư trọng điểm, làm thật, chọn đúng mô hình tiêu biểu để phát triển, rồi từ đó lan tỏa kinh nghiệm và nhân rộng điển hình.

Đây là những ý kiến tâm huyết, không chỉ phản ánh thực tiễn sinh động của khu vực KTTT mà còn gợi mở hướng đi cụ thể cho quá trình hoàn thiện thể chế, chính sách trong giai đoạn mới. Đó là yêu cầu phải đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, xây dựng cơ chế đầu tư trọng tâm, trọng điểm, và khơi thông các nguồn lực cho chuyển đổi số và kinh tế xanh trong HTX.

Những kiến nghị này, nếu được cụ thể hóa trong Văn kiện Đại hội XIV và các chương trình hành động sau đó, chắc chắn sẽ góp phần tạo đột phá cho khu vực KTTT, một trụ cột quan trọng của nền kinh tế Việt Nam phát triển nhanh, bền vững và hiện đại.

Thái Phước Lộc

Chủ tịch Liên minh HTX tỉnh Vĩnh Long