Theo số liệu của Cục Chăn nuôi (Bộ NN&PTNT), trong quý I/2024, ước kim ngạch nhập khẩu sản phẩm chăn nuôi khoảng 702 triệu USD, giảm 6,7% so với cùng kỳ năm 2023. Trong đó, thịt, phụ phẩm dạng thịt và phụ phẩm ăn được sau giết mổ của động vật là 336 triệu USD; Sữa và sản phẩm sữa là 236 triệu USD.

Tuy nhiên, theo ý kiến của các Hội, Hiệp hội ngành hàng chăn nuôi, đây chỉ là phần nổi của “tảng băng chìm”. Chia sẻ tại buổi họp giao ban khối chăn nuôi quý II, tổ chức sáng 2/4 tại Hà Nội, ông Nguyễn Thanh Sơn, Chủ tịch Hiệp hội chăn nuôi Gia cầm, nhấn mạnh cần kiểm soát chặt nhập khẩu sản phẩm chăn nuôi chính ngạch và tiểu ngạch.

Với nhập khẩu chính ngạch, theo ông Sơn, hướng xử lý là Bộ NN&PTNT đang giao Cục Thú y sửa đổi Thông tư 25/2016 – đây là cơ hội để rà soát lại và bổ sung thêm các quy định chặt chẽ hơn đối với các sản phẩm chăn nuôi nhập khẩu. Đồng thời, rà soát bổ sung thêm một số quy định chặt chẽ hơn, từ đó, tạo hàng rào kỹ thuật đối với các sản phẩm chăn nuôi.

Đối với nhập lậu, năm ngoái, Hiệp hội Chăn nuôi gia cầm cùng các lực lượng chức năng vào cuộc quyết liệt nên đã kiểm soát khá tốt việc nhập lậu gia cầm từ biên giới phía Bắc, từ đó tạo điều kiện cho chăn nuôi trong nước.

Tuy nhiên, nhập khẩu gà lậu, đặc biệt là gà đẻ loại thải ở biên giới phía Nam vẫn diễn ra. Theo con số cập nhật ước tính hiện nay, mỗi tuần "chúng ta nhập lậu khoảng 60.000 con gà đẻ thải loại từ biên giới Việt Lào, trong đó, có nhiều gà có nguồn gốc Thái Lan, tương đương 240 tấn/tuần, lên tới 720 tấn/tháng. Con số này là khá lớn", ông Sơn đánh giá. 

Theo ông Nguyễn Thanh Sơn, một số doanh nghiệp được nhập khẩu chính thức do họ nuôi gà ở Thái Lan sau đó nhập khẩu về Việt Nam, nhưng cũng có một số doanh nghiệp trà trộn gà đẻ thải loại và nhập khẩu vào Việt Nam qua biên giới. Do đó, cuộc chiến chống buôn lậu cần phải làm liên tục, tổ chức chiến dịch kiểm tra nhập khẩu chính ngạch ở miền Trung và phía Nam để có giải pháp kiểm soát.

Để nâng cao sức cạnh tranh của ngành chăn nuôi trong nước, ông Nguyễn Xuân Dương, Chủ tịch Hội chăn nuôi Việt Nam, kiến nghị các cơ quan chức năng cần có biện pháp kiểm soát sản phẩm chăn nuôi nhập khẩu, trong đó, với hàng chính ngạch cần gia tăng việc xây dựng hàng rào thương mại. 

“Tiêu chuẩn của Mỹ về thời hạn sử dụng thịt đông lạnh chỉ 4 – 5 tháng, còn chúng ta nhập khẩu về để bao nhiêu tháng trong kho?”, ông Nguyễn Xuân Dương đặt vấn đề.

Ông Nguyễn Xuân Dương cũng kiến nghị, cần cấm nhập khẩu tiểu ngạch. “Chúng ta không thiếu thực phẩm, sản xuất trong nước đã đủ. Trong bối cảnh chăn nuôi tăng trưởng từ 3-5%, trong khi đó dân số không tăng thì thực phẩm không sợ thiếu. Đây là những nút thắt cần tháo gỡ về cả trước mắt và lâu dài cho ngành chăn nuôi, nếu không Việt Nam sẽ trở thành nước siêu nhập khẩu các sản phẩm chăn nuôi”, vị này bày tỏ lo ngại.

Lê Thúy