Áp lực tăng vốn và quá trình tái cơ cấu là nguyên nhân khiến nhiều ngân hàng quyết định không chia cổ tức trong mùa đại hội cổ đông năm nay.

Năm nay, thời điểm mùa đại hội cổ đông ngành ngân hàng sắp kết thúc cũng là lúc hàng nghìn cổ đông ngậm ngùi vì cổ tức được chia bằng cổ phiếu.

Chia cổ tức bằng cổ phiếu

Anh Nguyễn Hoàng M – một cổ đông của VPBank bày tỏ: “Nhà đầu tư rất mong chờ đến kỳ đại hội cổ đông để được chia cổ tức bằng tiền mặt. Dù chỉ vài phần trăm thôi cũng tạo niềm tin cho cổ đông, nhà đầu tư bởi đó cũng là lý do để ngân hàng “giữ chân” họ ở lại lâu dài”.

Theo anh M, kết quả kinh doanh năm 2016 của VPBank rất ấn tượng với lợi nhuận trước thuế đạt 4.929 tỷ đồng, tăng 59% so với năm 2015 và vượt mức 54% so với kế hoạch đề ra. Tuy nhiên, ngân hàng này không chia cổ tức bằng tiền mặt, khiến rất nhiều cổ đông không đồng tình.

Đặt vấn đề, anh M cho rằng: “Dù kết quả kinh doanh của ngân hàng rất đẹp nhưng những con số trên có phản ánh sức mạnh nội tại của ngân hàng không? Nói cách khác, nếu ngân hàng “khỏe”, chắc chắn không có lý do gì để không chia cổ tức bằng tiền mặt vì đây là cách để thể hiện vị thế, sức hút của ngân hàng với các nhà đầu tư”.

Ở góc độ nhà đầu tư, chị Nguyễn Minh Hằng (Hà Nội) cho biết, hầu hết nhà đầu tư khi mua cổ phiếu của ngân hàng đều vì mục đích đầu tư sinh lời, thậm chí những cổ đông lớn còn đi vay mượn để mua cổ phiếu ngân hàng, nên họ sẽ chọn những ngân hàng nào thường xuyên trả cổ tức bằng tiền mặt để đầu tư.

Sau nhiều năm chia cổ tức bằng tiền mặt ở mức khá cao, năm nay lợi nhuận trước thuế hợp nhất của HDBank là 1.148 tỷ đồng, tăng 46% so với năm 2015, song ngân hàng này quyết định không chia cổ tức bằng tiền mặt mà chia cổ tức với tỷ lệ 7% bằng cổ phiếu và 2% bằng cổ phiếu thưởng. Điều này khiến nhiều cổ đông không tán thành.

Điều đáng nói là nhiều ngân hàng trong nhiều năm nay đã không chia một đồng cổ tức nào cho cổ đông, như đại diện Techcombank cho biết, đại hội cổ đông năm 2017 đã thống nhất dành toàn bộ lợi nhuận năm 2016 để tập trung nguồn lực cho sự phát triển dài hạn của ngân hàng. Như vậy, đây là năm thứ sáu liên tiếp, ngân hàng này “bỏ quên” lợi ích của cổ đông.

Tương tự, một số cổ đông nhỏ của ngân hàng SCB cũng cho biết, nhiều năm qua họ không nhận được lợi nhuận khi góp vốn vào ngân hàng này, khiến nhiều cổ đông ngán ngẩm và có ý định chuyển sang đầu tư ở những ngân hàng khác thường xuyên chia cổ tức bằng tiền mặt.

Hiện nay, nhiều ngân hàng như KienlongBank, Maritime Bank, Eximbank và Sacombank dự kiến chi trả cổ tức bằng cổ phiếu. ACB cũng chia cổ tức bằng cổ phiếu với tỷ lệ 10%.

Để trấn an cổ đông và nhà đầu tư, hầu hết lãnh đạo các ngân hàng đều cho rằng lợi nhuận không chia sẽ làm giá trị sổ sách của cổ phiếu tăng lên. Nghĩa là “cơm không ăn, gạo còn đó”.

“Cơm không ăn, gạo còn đó”

Việc không chia cổ tức bằng tiền mặt khiến nhiều cổ đông bức xúc, không tán thành. Song, để trấn an cổ đông và nhà đầu tư, hầu hết lãnh đạo các ngân hàng đều cho rằng lợi nhuận không chia sẽ làm giá trị sổ sách của cổ phiếu tăng lên. Nghĩa là “cơm không ăn, gạo còn đó”.

Theo cách lý giải của những người đứng đầu các ngân hàng, việc không chia cổ tức còn có lý do là cần tăng vốn để nâng cao tỷ lệ an toàn vốn theo quy định của Ngân hàng Nhà nước (NHNN); phải trích lập dự phòng rủi ro; tập trung nguồn lực tái cơ cấu và xử lý nợ xấu.

Ông Võ Quốc Thắng, Chủ tịch Hội đồng quản trị (HĐQT) của Kienlongbank, giải thích: “Năm nay, ngân hàng, tập trung bổ sung nguồn vốn tự có, nâng cao năng lực tài chính, tuân thủ các giới hạn về an toàn vốn theo quy định. Dự kiến quý II/2017, cổ phiếu Kienlongbank sẽ giao dịch trên hệ thống UPCOM nên việc giữ lại cổ tức sẽ làm tăng giá trị sổ sách cổ phần của ngân hàng, về dài hạn sẽ có lợi hơn cho cổ đông”.

Trong khi đó, ông Lê Văn Quyết – Tổng Giám đốc Eximbank - cho hay, quan điểm của HĐQT và ban điều hành là phải trích lập dự phòng đầy đủ để đảm bảo an toàn.

Thực tế, câu chuyện chia cổ tức bằng tiền mặt hay cổ phiếu vẫn là đề tài cũ nhưng lại vô cùng nóng ở mỗi mùa đại hội cổ đông bởi có rất nhiều ý kiến trái chiều xung quanh vấn đề này. Tuy nhiên, phần lớn cổ đông và nhà đầu tư đều mong muốn được chia cổ tức bằng tiền mặt nên không ít nhà đầu tư, cổ đông chỉ còn biết “khóc ròng” vì “trót lỡ” làm cổ đông của ngân hàng.

Thậm chí, ngay cả với những “ông lớn” ngân hàng có lợi nhuận “khủng” cũng không muốn chia tiền mặt, hoặc nếu buộc phải chia, cũng chia với tỷ lệ thấp. Bởi thực tế, các ngân hàng không “dại” gì chia cổ tức cao để làm yếu tiềm lực tài chính của mình. Điều này được chứng minh tại đại hội cổ đông 2017, khi được Bộ Tài chính yêu cầu chia cổ tức bằng tiền mặt, ngân hàng BIDV đồng ý chia, nhưng với tỷ lệ 7%.

Trước đó, năm 2016, cả hai ngân hàng đang do NHNN nắm quyền chi phối là BIDV và Vietcombank đều đã thống nhất thông qua đại hội cổ đông chia cổ tức bằng cổ phiếu để tăng vốn điều lệ. Song sau đó, Bộ Tài chính đã có văn bản yêu cầu hai ngân hàng này phải chi trả cổ tức bằng tiền mặt.

Huyền Anh