Hãng sản xuất máy in và máy photocopy của Mỹ đã đưa ra lời đề nghị bằng tiền mặt kết hợp cổ phiếu, theo đó định giá công ty sản xuất máy in và máy tính cá nhân HP ở mức khoảng 22 USD/cổ phiếu, tức là cao hơn 20% so với giá đóng cửa của HP trong phiên giao dịch ngày 6/11. Citigroup đã đồng ý cấp tín dụng cho Xerox.

Cột mốc lịch sử

Theo nội dung đề xuất, John Visentin - Giám đốc điều hành của Xerox, sẽ lãnh đạo công ty sau sáp nhập. Dion Weisler - Giám đốc điều hành của HP, từng thông báo trong năm nay về việc sẽ từ chức vì lý do gia đình.

Giá trị thị trường của Xerox chưa bằng 1/3 của HP nhưng sự kết hợp này có thể giúp tiết kiệm tới 2 tỷ USD chi phí hàng năm.

Giá cổ phiếu HP đã tăng hơn 10% vào hôm 6/11, sau khi tờ Wall Street Journal đưa tin về ý định của Xerox. Trong khi đó, giá cổ phiếu Xerox đã tăng 2,3%.

HP thừa nhận trong một tuyên bố vào cuối ngày rằng họ đã nhận được lời đề nghị từ Xerox, song không cho biết có chấp nhận hay không. Hãng sản xuất máy tính này cho biết thêm rằng họ từng cân nhắc một thỏa thuận tương tự trong quá khứ.

Một nguồn tin tin cậy cho biết khả năng thương vụ này trở thành hiện thực là tương đối mong manh, mặc dù chưa có quyết định cuối cùng nào được đưa ra.

Xerox đang cố gắng tận dụng đà tăng giá gần đây của cổ phiếu (tăng 26% trong 12 tháng qua), trong khi cổ phiếu HP lại giảm gần 18% giá trị so với cùng kỳ. Xerox vừa đồng ý bán 25% cổ phần của mình trong liên doanh với Fujifilm cho tập đoàn Nhật Bản với giá 2,3 tỷ USD.

Mặc dù được “tiếp đạn” như vậy, song Xerox sẽ vẫn cần phải đi vay rất nhiều để hoàn tất giao dịch với HP, theo chuyên gia phân tích Jeriel Ong của Deutsche Bank.

Xerox và HP hoạt động ở hai phân khúc khác nhau trong một ngành công nghiệp đang bước vào giai đoạn suy giảm theo chu kỳ. Xerox sản xuất các loại máy in và máy photocopy cỡ lớn thường dùng tại các văn phòng làm việc. Phần lớn trong doanh thu 10 tỷ USD của công ty này trong năm 2018 đến từ việc cho thuê và bảo dưỡng máy cho các khách hàng doanh nghiệp.

Nâng sức chiến đấu cho cả hai

Trong khi đó, HP lại chuyên về dòng máy in cá nhân. Mặc dù doanh thu bán máy tính để bàn chiếm gần 2/3 trong tổng doanh thu 58 tỷ USD năm 2018, song máy in - hay chính xác hơn là hộp mực - mới chính là nguồn chủ lực mang tiền mặt về cho công ty. Bộ phận này chiếm tới 71% lợi nhuận hoạt động của HP vào năm ngoái.

Mảng máy in cá nhân của HP đã và đang suy giảm thời gian qua, buộc công ty phải mở rộng sang phân khúc máy in cỡ lớn, nơi Xerox có ưu thế hơn hẳn. HP gần đây tuyên bố đã đạt 10% thị phần máy in cỡ lớn trị giá 50 tỷ USD. Theo các chuyên gia phân tích tại UBS thì cùng với Xerox đang chiếm 15% thị phần, sự kết hợp của hai công ty sẽ tăng đáng kể sức cạnh tranh cho cả hai để đối đầu với các đối thủ sừng sỏ nhất là Ricoh và Canon.

Nếu thành công trong thương vụ thâu tóm HP, hiện chỉ đứng sau Lenovo trên thị trường máy tính để bàn với thị phần 22%, Xerox sẽ đánh dấu một cột mốc lịch sử trong ngành công nghiệp máy tính, bởi Xerox từng là một tên tuổi tiên phong.

Trong một lần tới thăm trung tâm nghiên cứu của Xerox vào năm 1979, Steve Jobs được chứng kiến đội ngũ của Xerox làm việc trên giao diện đồ họa, điều khiển bằng con chuột, và từ đó nảy ra ý tưởng về chiếc Mac huyền thoại.

Tuy nhiên, Xerox không thể tận dụng các ý tưởng đột phá của mình và đã trở thành một bài học điển hình về việc các công ty thường bỏ lỡ cơ hội ở những thị trường mới mà chính họ đã góp phần tạo ra.

Hải Châu