Báo cáo tại cuộc họp Ban Chỉ đạo điều hành giá về công tác điều hành giá quý I/2023, nhận định về diễn biến thị trường bất động sản và quyền sử dụng đất, Bộ Tài chính cho biết, tính đến hết năm 2022, cả nước có 91 dự án được hoàn thành với quy mô 18.206 căn hộ nhà ở thương mại.

Từ giai đoạn giữa quý III đến cuối năm 2022, tình hình giao dịch bất động sản có dấu hiệu khó khăn, lượng giao dịch giảm và kéo dài sang đầu năm nay. Tình hình giao dịch trên thị trường từ đầu năm 2023 đến nay khá ảm đạm, lượng giao dịch ít. Đặc biệt, dự án bất động sản nghỉ dưỡng gần như không có thanh khoản.

Theo Bộ Tài chính, nguyên nhân bởi nguồn vốn vào thị trường vẫn gặp nhiều khó khăn khi doanh nghiệp bất động sản tiếp tục gặp khó khi tiếp cận nguồn vốn vay, áp lực từ việc đáo hạn trái phiếu doanh nghiệp, sức mua thị trường giảm sút, thị trường chứng khoán vẫn tiếp tục diễn biến tiêu cực theo tình hình chung của thế giới.

Quý I/2023, thị trường bất động sản trầm lắng, cùng với trùng Tết Nguyên đán dẫn đến giá bất động sản bình quân cả quý đối với toàn bộ phân khúc và loại hình bất động sản đều có xu hướng giảm.

Trong đó, giá bán bình quân căn hộ chung cư chưa giảm nhiều nhưng giá bình quân nhà ở riêng lẻ và đất nền tại các địa phương có xu hướng giảm mạnh hơn (giảm 4-8% so với quý trước).

Giá bất động sản cho thuê trong quý I năm nay tại các địa phương cũng giảm nhẹ so với quý IV/2022.

“Giá giảm nhiều đối với loại hình nhà ở riêng lẻ, đất nền. Giá nhà ở, đất nền tại khu vực Hà Nội và TP.HCM cũng có xu hướng giảm nhưng mức độ giảm thấp hơn ở các địa phương khác, mặt bằng giá hiện vẫn ở mức cao”, Bộ Tài chính cho biết.

Với diễn biến thị trường như vậy, Bộ Tài chính dự báo, thị trường bất động sản trong thời gian tới (quý II, quý III) sẽ tiếp tục xu hướng ảm đạm cả về giá, nhu cầu và sức mua của thị trường.

Theo các chuyên gia, sức cầu chung của thị trường cũng ở mức thấp, xu hướng sụt giảm mạnh kéo dài từ giữa quý II/2022 đến nay trước những diễn biến vĩ mô, lãi suất tăng cao.

Điều đáng lo ngại hiện nay là sự lệch pha về phân khúc căn hộ. Các căn hộ cao cấp chiếm hơn 70% trên thị trường, trong khi nhu cầu nhà ở xã hội, nhà cho người thu nhập thấp chiếm đến 90% thì “vắng bóng”.

Theo chuyên gia của DKRA Việt Nam, phân khúc nhà ở xã hội, nhà ở thu nhập thấp hiện đã nhận được sự quan tâm đáng kể từ góc độ quản lý nhà nước và các chủ doanh nghiệp, như Vingroup, Sun Group, Him Lam, Bitexco… cũng đã cam kết tham gia phát triển khoảng 1 triệu căn nhà ở xã hội đến năm 2030.

"Tuy nhiên, phải nhìn nhận thực tế là nguồn cung cho loại hình này vẫn "nhỏ giọt" và vẫn chưa thể đáp ứng phần lớn nhu cầu", chuyên gia khẳng định.

Do đó, các chuyên gia cho rằng, để giải quyết vấn đề lệch pha cung cầu và gia tăng nhà ở vừa túi tiền, nhà thu nhập thấp, nhà ở xã hội, cần có những giải pháp cụ thể và đồng bộ. Trong đó, Việt Nam cần triển khai chương trình nhà ở quốc gia mang tính dài hơi và đồng bộ, đẩy nhanh việc sửa đổi các quy định pháp luật liên quan và bổ sung quỹ đất xây dựng nhà ở xã hội, nhà ở cho người thu nhập thấp tương tự các nước phát triển.

Ngoài ra, cơ quan chức năng cần xây dựng hành lang pháp lý xét duyệt đối tượng được mua nhà ở xã hội, nhà ở thu nhập thấp phù hợp với đặc thù kinh tế từng khu vực, địa phương và cần được quan tâm xúc tiến nhanh vấn đề hỗ trợ doanh nghiệp, người mua tiếp cận với nguồn vốn vay có lãi suất ưu đãi…

Thanh Hoa