Theo đó, Hiệp hội chế biến và xuất khẩu thủy sản VN (VASEP) cho biết tính đến nửa đầu tháng 8.2016, tổng giá trị xuất khẩu cá tra sang thị trường Trung Quốc - Hồng Kông đạt 154,8 triệu USD, tăng 67,5% so với cùng kỳ năm trước.

Với giá trị xuất khẩu tăng trưởng liên tục này, Trung Quốc - Hồng Kông đang là thị trường xuất khẩu lớn thứ 3 của cá tra VN và ngày càng gần với vị trí thứ 2 - EU.

VASEP cảnh báo doanh nghiệp thủy sản thận trọng với thị trường Trung Quốc

Tuy nhiên VASEP cũng đưa ra cảnh báo mặc dù được đánh giá là thị trường rộng lớn, tiềm năng và là sự chuyển hướng tích cực tháo gỡ sự bế tắc xuất khẩu tại một số thị trường lớn khác nhưng các doanh nghiệp cần phải thận trọng hơn khi đẩy mạnh xuất khẩu sang thị trường này.

Trước đó, giữa tháng 8/2016, VASEP cũng đã có công văn báo cáo Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công thương) về tình hình xuất khẩu thủy sản sang Trung Quốc phản ánh tình trạng nhiều thương lái, doanh nghiệp Trung Quốc đặt hàng và thu mua cá tra cỡ lớn (loại > 1 kg/con) gây nên tình trạng thừa cá tra cỡ lớn và làm giảm mạnh giá cá tra nguyên liệu trong quý II.

Trong quý I, giá cá tra nguyên liệu tại một số tỉnh trọng điểm ĐBSCL ở mức 19.000 - 22.500 đồng/kg. Thương lái Trung Quốc tìm mọi cách nâng giá cá size lớn lên cao. Vì lợi ích trước mắt, nhiều hộ nuôi đã chủ động tăng sản lượng cá quá lứa để bán với giá cao mà không cần quan tâm tới chất lượng cá, thịt trắng hay thịt vàng. Đồng thời, nhiều hộ nuôi từ chối bán cá cho các doanh nghiệp trong nước để cung cấp cá cho khách hàng Trung Quốc khiến cho các nhà máy chế biến ĐBSCL gặp khó khăn trong việc thu mua nguyên liệu cho xuất khẩu.

Nhưng đến tháng 7, thương lái Trung Quốc đột ngột giảm mua, nhiều ao đến kỳ thu hoạch, giá cá tra nguyên liệu bắt đầu giảm mạnh, trong đó giữa tháng 7 dao động từ 17.500 - 19.500 đồng/kg, giảm từ 1.500 - 2.000 đồng/kg so với cùng kỳ năm trước. Còn giá cá tra cỡ 700 - 900 g duy trì quanh mức 18.500 - 19.000 đồng/kg (trả chậm), giảm khoảng 400 đồng/kg so với tháng trước.

Theo VASEP, đây là một bài học đáng lưu tâm cho các hộ nuôi và các DN muốn đẩy mạnh xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc.

Lê Thúy