Tỷ giá là câu chuyện luôn làm nóng thị trường khi năm tài chính sắp kết thúc. Năm 2016 đang ở chặng cuối, nhưng câu chuyện tỷ giá còn “cuộn sóng” hơn bởi “sự kiện Mỹ”.

Tỷ giá ổn định trong ngắn hạn

Theo quy luật chung, những tháng cuối năm, tỷ giá VND/USD luôn có “sóng”. Điển hình, thời điểm năm ngoái, tỷ giá đang “sốc” bị kéo theo đằng sau cú sốc phá giá Nhân dân tệ và sau các điều chỉnh chính sách trong nước.

Tuy nhiên, ngay từ đầu năm, tỷ giá không bị ghìm giữ mà được điều hành có sự “thả lỏng” theo thị trường”. Điều nhìn thấy khi giá VND/USD ổn định, dự trữ ngoại hối tăng, theo các chuyên gia, đó là sẽ giúp cho nền kinh tế có đủ tiềm lực để phát triển.

Báo cáo tình hình kinh tế 9 tháng của Ủy ban Giám sát Tài chính Quốc gia cho thấy cán cân thương mại thặng dư 2,77 tỷ USD, trong khi cùng kỳ năm trước là âm 3,6 tỷ USD, riêng chênh lệch cán cân thương mại giữa 9 tháng đầu năm nay với cùng kỳ năm ngoái đã hơn 6,4 tỷ USD. Thu hút FDI 9 tháng đầu năm nay cao hơn 1,3 tỷ USD so với cùng kỳ năm trước; mua bán sáp nhập đạt khoảng 2 tỷ USD.

Tỷ giá sẽ "êm" đến nửa đầu năm 2017?

Như vậy, tổng cung ngoại tệ của năm 2016 ước cao hơn năm 2015 khoảng 11 tỷ USD. Tính đến thời điểm này, lượng kiều hối được bán lại cho ngân hàng ngày càng tăng nên phần nào giúp nguồn cung ngoại tệ của các tổ chức tín dụng dồi dào hơn, trong khi nhu cầu ngoại tệ vẫn thấp.

Ông Bùi Quốc Dũng, Trợ lý Trưởng ban Kinh tế Trung ương, nhận định rằng tỷ giá năm 2016 tương đối ổn định. Ông Dũng cho rằng từ nay đến cuối năm, nền kinh tế sẽ được cấp thêm một số nguồn lớn.

Ông Dũng đưa dẫn chứng là riêng việc thoái vốn nhà nước tại ba doanh nghiệp lớn là Vinamilk, Habeco, Sabeco, dự kiến sẽ thu về 2,9 tỷ USD cho ngân sách nhà nước. Trong đó, thoái vốn nhà nước tại Vinamilk dự kiến được 900 triệu USD, 6 tháng đầu năm sau có Habeco, Sabeco thoái vốn ước tính khoảng 2 tỷ USD.

“Cầu nền kinh tế có hồi phục, cũng không thể tăng nhanh, vì thế, cầu ngoại tệ cũng không thể tăng đột biến. Bởi vậy, tỷ giá sẽ tiếp tục ổn định trong nửa đầu năm 2017”, ông Dũng nhận định.

Không nên lo lắng về “sự kiện Mỹ”

Việc ông Donald Trump trở thành Tổng thống thứ 45 của Mỹ được dự báo sẽ khiến giá đồng USD sụt giảm. Điều này sẽ tác động đến tỷ giá của NHNN và cán cân ngoại hối.

Tại báo cáo chuyên đề về tác động của sự kiện Mỹ, công ty chứng khoán Bảo Việt (BVSC) nhận định, xác suất FED tăng lãi suất trong cuộc họp vào giữa tháng 12 đã ở mức 81%.

“Điều này cũng hỗ trợ cho đà tăng giá của đồng USD trong thời gian tới. Kịch bản này cùng yếu tố mang tính mùa vụ cuối năm trong nước có thể sẽ gây áp lực mất giá nhất định lên đồng VND trong hai tháng cuối năm”, BVSC bình luận.

Phân tích thêm, BVSC cho biết, hiện đường tỷ giá hữu hiệu danh nghĩa của VND đã lên mức 104,3 điểm trong khi đường tỷ giá hữu hiệu thực tế, do ảnh hưởng tăng mạnh của lạm phát, đã nới rộng khoảng cách và lên đến mức trên 108 điểm.

“Trong gần ba năm trở lại đây, mỗi khi hai đường đi lên và vượt qua mốc điểm 106 (VND lên giá tương đối so với rổ 8 đồng tiền tham chiếu) thì áp lực giảm giá VND sẽ xuất hiện, nếu không sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến sức cạnh tranh của các doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam”, BVSC nhận định.

Theo nhận định của giới phân tích, điều này cũng khó đoán định vào thời điểm này. Ts Nguyễn Trí Hiếu cho rằng: “USD có mất giá hay không, cũng chưa thể thẩm định được một cách chặt chẽ vào thời điểm này”.

Tuy nhiên, một số chuyên gia lo ngại rằng quan điểm phản đối Hiệp định TPP của ông Donald Trump sẽ khiến dệt may, da giày, logistics và cả thu hút FDI… sẽ mất đi yếu tố mang tính đòn bẩy từ TPP. Điều này sẽ ảnh hưởng lớn đến cán cân thanh toán, cũng như xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và My.

Có ý kiến cho rằng đây sẽ là cơ hội cho hàng Trung Quốc tràn vào Việt Nam nhiều hơn. Trong khi đó, hiện nay, phần lớn giao dịch xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và Trung Quốc vẫn được thanh toán bằng USD. Điều này sẽ bị tác động bởi sự biến động giữa Nhân dân tệ và USD. Vì thế, tỷ giá USD/VND trong ngắn hạn chịu áp lực.

Trong khi đó, giới phân tích cho hay, nhu cầu nội địa đã hồi phục, cán cân thanh toán cân bằng hơn, cộng với mức độ lạm phát thấp… sẽ cho phép các chính sách tỷ giá trở nên linh động hơn trong khả năng kiểm soát nhu cầu USD. Do đó, từ nay đến cuối năm, xác suất tiền đồng bị phá giá tiếp là rất nhỏ.

Huyền Anh