Trước đó, vào ngày 5/3, chính quyền Trump đã áp mức thuế mới lên đến 25% đối với hàng nhập khẩu từ hai nước láng giềng theo Hiệp định Mỹ - Mexico - Canada (USMCA). Quyết định này khiến thị trường chứng khoán Mỹ sụt giảm mạnh, khi các nhà kinh tế cảnh báo rằng việc áp thuế toàn diện có thể làm suy yếu tăng trưởng kinh tế và đẩy lạm phát lên cao. Trong bối cảnh đó, Trump đã ký lệnh hoãn áp dụng thuế quan đến ngày 2/4 để tránh gây thêm xáo trộn, đặc biệt trong ngành công nghiệp ô tô, nơi các linh kiện được vận chuyển nhiều lần qua biên giới trước khi hoàn thiện sản phẩm.

Dù tạm hoãn một phần thuế, Trump khẳng định sẽ tiếp tục áp thuế bổ sung vào ngày 2/4 với tính chất “tương hỗ” để đáp trả những chính sách thương mại mà Washington cho là bất công. Đồng thời, ông cũng giữ nguyên kế hoạch đánh thuế thép và nhôm nhập khẩu, dự kiến có hiệu lực vào tuần tới.

Phản ứng trước quyết định này, Bộ trưởng Tài chính Canada Dominic LeBlanc cho biết Ottawa sẽ tạm hoãn áp thuế đối với 125 tỷ USD hàng hóa Mỹ nhưng vẫn tiếp tục đàm phán để loại bỏ hoàn toàn thuế quan. Trong khi đó, Thủ tướng Canada Justin Trudeau tuyên bố rằng dù có sự nhượng bộ trong một số lĩnh vực, nước này vẫn sẽ theo đuổi tranh chấp thương mại với Washington trong “tương lai gần”.

Trong khi Canada thể hiện lập trường cứng rắn, Tổng thống Mexico Claudia Sheinbaum lại có dấu hiệu hợp tác hơn. Trump cho biết ông đã có một “cuộc trò chuyện rất tốt” với bà Sheinbaum và ghi nhận “tiến triển lớn” trong việc kiểm soát nhập cư bất hợp pháp và ngăn chặn ma túy vào Mỹ – hai vấn đề mà Washington từng viện dẫn để biện minh cho chính sách thuế quan với Mexico.

Các chuyên gia kinh tế nhận định rằng quyết định tạm hoãn thuế quan của Trump phản ánh sự điều chỉnh theo thực tế kinh tế. Scott Lincicome, Phó chủ tịch Viện Cato, nhận định rằng động thái này cho thấy chính quyền Mỹ thừa nhận thuế quan có thể làm gián đoạn chuỗi cung ứng, khiến giá cả tăng cao và gây bất ổn cho thị trường. Tuy nhiên, Trump vẫn kiên định với quan điểm rằng thuế quan là công cụ hữu hiệu để tạo lợi thế trong các cuộc đàm phán thương mại và củng cố nguồn thu cho ngân sách chính phủ.

Dù tạm hoãn một số biện pháp, chính quyền Trump vẫn duy trì lập trường cứng rắn với thương mại quốc tế. Việc liệu các mức thuế mới có thực sự được triển khai vào ngày 2/4 hay không sẽ phụ thuộc vào tiến trình đàm phán giữa Mỹ, Canada và Mexico trong những tuần tới.

Thùy Linh