Sáng 17/6, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng dẫn đầu Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam dự và phát biểu tại Lễ Khai mạc Diễn đàn Kinh doanh ASEAN - Nga, tổ chức tại thành phố Kazan, thủ phủ Cộng hòa Tatarstan thuộc Liên bang Nga. Diễn đàn nằm trong khuôn khổ Hội nghị Cấp cao kỷ niệm 35 năm quan hệ ASEAN - Nga, diễn ra từ ngày 17 đến 19/6.

Với chủ đề "Quan hệ Đối tác Không biên giới", sự kiện thu hút Tổng Thư ký ASEAN Kao Kim Hourn, Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim, Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul cùng đông đảo đại diện hiệp hội, doanh nghiệp và tổ chức nghiên cứu của Nga và ASEAN. Bốn phiên thảo luận tập trung vào hợp tác công nghệ thông tin và trí tuệ nhân tạo, thương mại quốc tế gắn với an ninh lương thực và kết nối logistics, đối tác ASEAN - EAEU về năng lượng và hạ tầng, cùng các giá trị văn hóa truyền thống.

Ba trụ cột để doanh nghiệp hai bên cùng tăng tốc

Phát biểu khai mạc, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho rằng trước những biến chuyển nhanh và phức tạp hiện nay, nhu cầu về đối tác tin cậy, thị trường ổn định và chuỗi cung ứng có khả năng chống chịu cao đang cấp thiết hơn bao giờ hết. Trên cơ sở tính bổ trợ giữa hai nền kinh tế, Thủ tướng nêu ba hướng hợp tác trọng tâm.

Hướng thứ nhất là phát triển các chuỗi cung ứng bền vững, gia tăng giao thương và đầu tư. Theo Thủ tướng, việc phát triển các tuyến vận tải kết nối Viễn Đông Nga với Đông Nam Á, bao gồm cảng biển và đường sắt, sẽ xóa nhòa khoảng cách địa lý và mở ra nhiều cơ hội đầu tư cho doanh nghiệp hai bên. Đây là điểm doanh nghiệp Việt Nam cần lưu ý, bởi Thủ tướng nhấn mạnh hai bên cần tận dụng hiệu quả hơn các hiệp định thương mại tự do giữa Liên minh Kinh tế Á - Âu (EAEU) với một số nước ASEAN. Việt Nam sẵn sàng đóng vai trò cầu nối thúc đẩy thương mại và đầu tư giữa ASEAN với EAEU nói chung và với Liên bang Nga nói riêng.

Hướng thứ hai là đưa năng lượng trở thành một trụ cột hợp tác chính. Thủ tướng đánh giá dư địa đầu tư còn rất lớn, nhất là trong năng lượng sạch, LNG, hydrogen, điện gió ngoài khơi và công nghệ tiết kiệm năng lượng. Việt Nam mong muốn cùng Nga và các nước ASEAN triển khai các dự án thực chất trong năng lượng sạch và công nghệ xanh, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng khu vực.

Hướng thứ ba là thúc đẩy hợp tác công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Thủ tướng cho biết Việt Nam hoan nghênh và sẵn sàng tạo điều kiện để doanh nghiệp Nga tăng cường hợp tác trong các lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, an ninh mạng, giáo dục số và y tế số; đồng thời đề nghị hai bên hỗ trợ doanh nghiệp công nghệ và doanh nghiệp trẻ, hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo năng động.

Doanh nghiệp là lực lượng tiên phong

Thủ tướng nhấn mạnh chính phủ các nước có trách nhiệm tạo môi trường ổn định, minh bạch và thuận lợi, song chính doanh nghiệp mới là lực lượng tiên phong đưa hợp tác đi vào thực chất. Người đứng đầu Chính phủ Việt Nam khẳng định Việt Nam sẵn sàng cùng Liên bang Nga và các nước ASEAN "biến tiềm năng thành dự án cụ thể, biến kết nối thành cơ hội kinh doanh, và biến lòng tin thành động lực tăng trưởng mới".

Thông điệp này nhận được sự đồng tình từ các nhà lãnh đạo dự diễn đàn. Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim cho rằng trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị gia tăng, không quốc gia nào có thể đơn độc ứng phó với thách thức, do đó dỡ bỏ hàng rào thuế quan và thúc đẩy hệ thống thương mại đa phương dựa trên luật lệ là con đường để hai bên cùng tiến lên. Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul đề xuất ba lĩnh vực ưu tiên gồm kết nối, thương mại - đầu tư và giao lưu nhân dân. Tổng Thư ký ASEAN Kao Kim Hourn nêu bốn lĩnh vực doanh nghiệp hai bên cần khai thác là an ninh năng lượng, an ninh lương thực, kết nối chuỗi cung ứng và chuyển đổi số, trong đó Lưới điện ASEAN và Hiệp định khung về Kinh tế số ASEAN là nền tảng sẵn có.

Với quy mô dân số khoảng 850 triệu người ở cả hai khu vực, trong đó riêng ASEAN có khoảng 220 triệu người trong độ tuổi 15 - 34 và khoảng 75% dân số tiếp cận internet, các đại biểu đánh giá hợp tác về công nghệ, chuyển đổi số và năng lượng còn nhiều dư địa để hai bên tăng tốc trong thời gian tới.

N.B