Việc cắt giảm lần này là một phần trong kế hoạch đơn giản hóa cấu trúc quản lý của Tesla, giúp giảm chi phí và tăng lợi nhuận, vốn đã được giám đốc điều hành Elon Musk tuyên bố vào tháng trước.

Dù vậy, đây vẫn là một quyết định khó khăn với Tesla, khi ngay lập tức cho hơn 3.000 nhân viên nghỉ việc, đưa tổng số lao động của công ty trở lại khoảng 37.000 - xấp xỉ con số cuối năm ngoái.

Nhằm mục tiêu tái cấu trúc

Tesla cam kết sẽ trả mức lương trợ cấp thôi việc cao và cả cổ phiếu cho những nhân viên bị sa thải. Thậm chí, công ty có thể trả lương đến giữa tháng 8 và thanh toán các khoản bảo hiểm sức khỏe và cổ phiếu cho đến đầu tháng 9.

Theo tính toán, quyết định sa thải hàng loạt có thể khiến Tesla phải chịu khoản phí 150 triệu USD trong quý II, nhưng tiết kiệm cho công ty khoảng 80 triệu USD mỗi quý trong chi phí hoạt động từ đây về sau.

Hồi tháng 5, Musk đã thông báo cho các nhân viên rằng công ty đang trải qua một cuộc “tái cấu trúc toàn diện” do gặp phải các vấn đề về sản xuất, việc nhân sự cấp cao thôi việc và các vụ tai nạn liên quan đến xe điện của hãng gần đây.

Dù vậy, Musk khẳng định việc cắt giảm lần này hoàn toàn do vấn đề quỹ lương chứ không liên quan tới vấn đề sản xuất, do đó sẽ không ảnh hưởng đến khả năng đạt mục tiêu sản xuất 5.000 chiếc sedan Model 3 mỗi tuần trong những tháng tới. Thậm chí, tham vọng này có thể đạt được vào ngay cuối tháng 6.

Đầu tháng 4, cổ phiếu của công ty đã giảm khoảng 35% so với mức đỉnh hồi tháng 9/2017. Nhưng kể từ khi có những dấu hiệu cho thấy công ty đang trong quá trình đáp ứng mục tiêu đầu ra của Model 3, khoản lỗ này gần như được triệt tiêu toàn bộ. Ngay sau khi Tesla thông báo cắt giảm nhân sự, cổ phiếu của hãng đã tăng cao nhất, thêm 7% và đóng cửa ở mức tăng 3,6% lên 344,18 USD.

Trong một diễn biến khác, Tesla quyết định không gia hạn việc hợp tác bán hàng với Home Depot, mà tập trung bán các sản phẩm năng lượng mặt trời trên chuỗi cửa hàng và website của mình. Đồng thời, tìm cách tái sử dụng những nhân viên hãng đang làm việc tại các cửa hàng Home Depot.

Hay do khó khăn tài chính?

Musk từng tuyên bố sẽ không cần thiết phải tăng vốn nhờ dòng tiền tích cực trong 2 quý tới và công ty đang hoạt động có lãi. Tuy nhiên, theo những nhà phân tích phố Wall, quyết định cắt giảm nhân sự lần này là dấu hiệu cho thấy Tesla có thể tăng vốn vào cuối năm nay hoặc đầu năm sau. Sa thải nhân sự chỉ mang lại lợi nhuận trong ngắn hạn và không bền vững, trong khi Tesla rõ ràng cần thêm tiền để giải quyết những vấn đề tài chính.

Tesla đã chi một lượng lớn tiền cho các kế hoạch đẩy mạnh dây chuyền lắp ráp mẫu sedan Model 3, xây dựng nhà máy sản xuất ôtô và pin ở Trung Quốc và châu Âu, cung cấp mẫu crossover Model Y, dự án Gigafactory, ra mẫu xe thể thao và xe bán tải trong những năm tới. Theo tính toán của Goldman Sachs, trước năm 2020, Tesla sẽ cần huy động hơn 10 tỷ USD.

Đợt cắt giảm việc làm lớn nhất trong lịch sử 15 năm của Tesla cho thấy áp lực đã đến lúc hãng phải tập trung kiếm tiền thay vì cứ tiếp tục “đốt tiền”. Cho đến nay, Tesla đã mất tổng cộng khoảng 5,4 tỷ USD và con số này khó dừng lại khi công ty có thể tốn thêm 1,3 tỷ USD trong 4 quý tiếp theo.

Dòng tiền tự do - một chỉ tiêu quan trọng phản ánh sức khỏe tài chính của doanh nghiệp, tiếp tục “bốc hơi” thêm 1 tỷ USD trong quý I, sau con số âm 277 triệu USSD của quý IV/2017, đấy là chưa kể khoản chi cho mảng kinh doanh năng lượng mặt trời.

Cắt giảm nhân sự mạnh tay là một sự thừa nhận rằng tham vọng xây dựng một công ty ôtô từ những bản vẽ sơ khởi của Musk đôi khi vượt quá khả năng tài chính.

Đây không phải lần đầu Tesla thực hiện cắt giảm số lượng lớn nhân sự. Hãng từng sa thải 700 người vào năm ngoái, do không đáp ứng được các đánh giá về hiệu quả làm việc hàng năm. Một trường hợp khác là 3.000 nhân viên SolarCity đã phải ra đi sau khi Tesla mua lại công ty này vào năm 2016.

Hải Châu