Ngày 4/4, Trung tâm Nghiên cứu phát triển và hỗ trợ cộng đồng (CECODES), Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Chương trình Phát triển Liên Hợp quốc (UNDP) công bố Chỉ số hiệu quả quản trị và hành chính công cấp tỉnh ở Việt Nam (PAPI) 2017. Hơn 14.000 người dân được chọn ngẫu nhiên ở 63 tỉnh, thành đã được phỏng vấn trong giai đoạn khảo sát PAPI năm 2017.

Kết quả khảo sát PAPI 2017 cho thấy những cảm nhận trái ngược. Theo đó, có sự thay đổi tích cực về cảm nhận và trải nghiệm của người dân về tham nhũng trong khu vực công, nhưng người nghèo bi quan hơn về tương lai sinh kế của họ. Số người có bảo hiểm y tế tăng lên và số hộ gia đình bị thu hồi đất giảm xuống, tuy nhiên mức độ hài lòng của người dân với giá bồi thường thu hồi đất giảm. Nhìn chung, người dân ghi nhận xu hướng cải thiện ở 5 trong 6 chỉ số nội dung quản trị và hành chính công.

Ông Kamal Malhotra, Điều phối viên thường trú Liên Hợp quốc và Đại diện thường trú của UNDP tại Việt Nam, cho biết kết quả khảo sát PAPI 2017 cho thấy xu thế vừa đáng khích lệ vừa đáng lo ngại. Đặc biệt đáng chú ý là xu thế đảo chiều ở chỉ số Kiểm soát tham nhũng trong khu vực công theo hướng khá hơn sau một thời gian dài trượt dốc từ năm 2013.

Người dân có cảm nhận và trải nghiệm tốt hơn về hiệu quả công tác phòng, chống tham nhũng, thể hiện ở tỷ lệ 17% người trả lời cho biết họ đã phải đưa hối lộ khi làm giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, giảm so với con số 23% vào năm 2016; tỷ lệ người trả lời cho biết họ đã phải hối lộ nhân viên y tế tại bệnh viện công tuyến huyện/thành phố giảm từ 17% vào năm 2016 xuống còn 9% năm 2017.

Nhìn chung, 33 tỉnh có điểm chỉ số nội dung này tăng lên so với năm 2016, trong đó các tỉnh Quảng Ninh, Bạc Liêu, Bà Rịa – Vũng Tàu, Lào Cai và An Giang tăng 20% hoặc cao hơn so với năm trước. Trong 6 tỉnh có điểm chỉ số nội dung này giảm sút nhất, 3 tỉnh Đăk Nông, Hưng Yên, và Hải Phòng có mức sụt giảm từ 9 điểm phần trăm trở lên.

Mặc dù vậy, theo nhóm nghiên cứu, điểm trung bình toàn quốc của chỉ số Kiểm soát tham nhũng trong khu vực công vẫn thấp hơn so với mức điểm của năm 2012. “Điều này cho thấy mặc dù có những thay đổi theo hướng tích cực, các cơ quan hữu quan vẫn còn nhiều việc phải làm để phòng ngừa tham nhũng và đảm bảo rằng những phát hiện của Khảo sát PAPI 2017 không chỉ là sự cải thiện tạm thời mà báo hiệu xu hướng đảo chiều có hệ thống và cơ bản sau một thời gian dài liên tục giảm đáng lo ngại”, ông Kamal Malhotra khuyến nghị.

Khi được hỏi về vấn đề đáng quan ngại nhất cần Nhà nước ưu tiên giải quyết, 28% người trả lời chọn nghèo đói là vấn đề họ quan ngại nhất. Cao thứ nhì là tăng trưởng kinh tế và thứ ba là việc làm. Vấn đề môi trường từ vị trí đáng quan ngại thứ hai vào năm 2016 đã xuống vị trí thứ 4 vào năm 2017, tuy nhiên số người trả lời quan ngại về môi trường tiếp tục gia tăng kể từ năm 2015. Khảo sát năm 2017 cũng nghiên cứu sự đánh đổi giữa tăng trưởng kinh tế và bảo vệ môi trường. Kết quả cho thấy đa số người dân, đặc biệt là những người có trình độ học vấn cao, không muốn đánh đổi môi trường để lấy tăng trưởng kinh tế.

Vũ Hồng