Làm giàu trên đất khó Khâu Tinh (Bài 3): HTX khẳng định vai trò 'đầu tàu'
Chọn cỡ chữ
Làm giàu trên đất khó Khâu Tinh (Bài 3): HTX khẳng định vai trò 'đầu tàu'
Không chỉ là điểm tựa giúp người dân viết lên những câu chuyện “cổ tích” trong phát triển kinh tế, các chính sách dân tộc còn tạo động lực để các HTX, tổ hợp tác trên địa bàn xã Khâu Tinh phát huy vai trò đầu tàu trong liên kết, phát triển sản xuất nông nghiệp theo hướng hàng hóa, làm giàu bền vững.
Theo thống kê của UBND xã Khâu Tinh, toàn xã hiện có 1 HTX và 3 tổ hợp tác hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp, trong đó trồng trọt vẫn đang là lĩnh vực chủ lực, thu hút đông thành viên HTX, tổ hợp tác tham gia nhất, tạo nên những giá trị kép không chỉ về kinh tế, mà còn góp phần bảo vệ môi trường sinh thái.
Mở hướng thoát nghèo bền vững
Nằm trên độ cao trên 1.000 m, xã Khâu Tinh có điều kiện thuận lợi về khí hậu, thổ nhưỡng để phát triển sản xuất nông nghiệp ôn đới, với các loại rau chất lượng cao như bắp cải, su hào, su su, súp lơ... đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường.
Bà Nông Thị Nhung, Phó Chủ tịch UBND xã Khâu Tinh, cho biết từ năm 2017, xã đã quy hoạch gần 230 ha đất màu để phục vụ sản xuất nông nghiệp, trong đó có trên 18 ha trồng rau đậu các loại, 2,5 ha rau hữu cơ trái vụ. Đến nay, toàn xã đã có gần 50 hộ triển khai mô hình, bình quân mỗi năm đưa ra thị trường hàng trăm tấn rau sạch.
Trồng cải bắp VietGAP cho giá trị cao gấp 3-5 lần cây trồng khác.
HTX Dịch vụ nông nghiệp Khâu Tinh đang là đơn vị đầu tàu trong phát triển mô hình trồng rau trái vụ trên địa bàn xã. Với 11 thành viên, hầu hết đều là người dân tộc Dao, HTX tổ chức sản xuất rau an toàn theo hướng VietGAP từ giữa năm 2019, tổng diện tích canh tác hiện đạt trên 2 ha.
Sở hữu khu trồng rau an toàn rộng hơn 1.500 m2, chị Hoàng Thu Trang, thành viên HTX, cho hay gia đình triển khai mô hình trồng cải bắp từ năm 2019. Kết quả cho thấy, so với việc trồng lúa, thì trồng bắp cải cho lợi ích kinh tế cao hơn 3 – 5 lần.
“Trong quá trình thực hiện, cây bắp cải cho thấy sự thích nghi tuyệt vời. Trước đây, 1m2 đất trồng lúa sẽ cho thu hoạch khoảng 1 kg hạt, bán với giá 6.000 đồng. Nay, cũng trên mảnh đất, các hộ có thể trồng được 4 cây bắp cải, bán với giá tối thiểu 5.000 đồng/cây”, chị Trang nhẩm tính.
Theo chị Trang, trồng rau theo quy trình VietGAP mất thời gian hơn so với trồng rau bình thường nhưng về chất lượng rau được đảm bảo an toàn, sạch, người mua cũng ưa chuộng hơn. Cây bắp cải trái vụ có giá bán bình quân 10.000 – 15.000 đồng/kg. Với thị trường tiêu thụ ổn định, mỗi năm gia đình chị thu về trên 70 triệu đồng.
Nhận thấy hiệu quả thiết thực từ trồng rau bắp cải trái vụ, năm 2021, xã Khau Tinh tiếp tục mở rộng diện tích canh tác, bước đầu đã hình thành hình thức liên kết trong tổ chức sản xuất giữa HTX, tổ hợp tác với người dân, tạo tiền đề xây dựng các chuỗi giá trị hàng hóa, mở rộng thị trường tiêu thụ.
Cần sự đồng hành của địa phương
Anh Bàn Văn Ta, Giám đốc HTX Khâu Tinh, nhận định do là cây ngắn ngày trồng được nhiều vụ trong năm, chi phí đầu tư thấp, giá bán tương đối ổn định nên hiệu quả của việc trồng rau trái vụ hữu cơ, VietGAP mang lại khá cao, gấp 3 - 4 lần so với các loại cây trồng khác.
Sẽ cần thêm các động lực để khu vực kinh tế HTX bứt lên, đóng góp nhiều hơn nữa.
Để có được những thành công trong thời gian qua, HTX đã nhận được sự hỗ trợ thiết thực từ các ban ngành địa phương. Đơn cử, vào cuối năm 2019, HTX được hỗ trợ hoàn thiện quy trình cấp giấy chứng nhận tiêu chuẩn VietGAP, qua đó làm bảo chứng chất lượng với các đối tác tiêu thụ.
Theo Giám đốc Bàn Văn Ta: “Để tiếp tục phát triển bền vững, mang lại giá trị cao hơn cho thành viên, các HTX, tổ hợp tác rất cần sự đồng hành của các ban ngành quản lý, đặc biệt là trong khâu đầu tư mở rộng sản xuất, cơ giới hóa, kết nối thị trường tiêu thụ và xây dựng thương hiệu sản phẩm”.
Thực tế, những năm qua, được sự hỗ trợ của của Trung tâm Khuyến nông tỉnh Tuyên Quang, Trung tâm dịch vụ nông nghiệp, Phòng Nông nghiệp huyện Na Hang, xã Khâu Tinh đã triển khai nhiều lớp tập huấn, đào tạo nghề trồng và chăm sóc cây rau hữu cơ trái vụ theo hướng an toàn, canh tác tự nhiên, thân thiện môi trường.
Ông Vi Ngọc Quý, Trưởng Phòng NN&PTNT huyện Na Hang, khẳng định trong thời gian tới, huyện sẽ tiếp tục đẩy mạnh triển khai nhân rộng các mô hình trồng rau trái vụ trên địa bàn xã Khâu Tinh, với nhiều loại rau khác có chất lượng cao hơn và sức hút lớn hơn với người tiêu dùng.
Để hiện thực mục tiêu, vai trò của những cán bộ ở cơ sở, những điển hình trong phát triển sản xuất có ý nghĩa quan trọng để người dân địa phương học và làm theo. Xã cũng sẽ hỗ trợ thành lập các HTX, tổ hợp tác mới, phát huy tối đa vai trò của các HTX, tổ hợp tác đang hoạt động, tạo điểm tựa để các hộ trồng rau phát triển, làm giàu bền vững.
Từ những vườn sầu riêng của đồng bào dân tộc thiểu số ở Đắk Lắk, yêu cầu tổ chức lại sản xuất đang trở nên cấp thiết. Ở đó, HTX trở thành điểm tựa hoàn thiện sản xuất, giảm nguy cơ bị ép giá và từng bước đưa nông sản địa phương tiến sâu vào chuỗi giá trị.
Sau 5 năm triển khai, Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế, xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (thường gọi là Chương trình 1719, và nay đã được tích hợp) đã tạo nền tảng quan trọng để thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng miền.
Thiếu mặt bằng sản xuất, khó đáp ứng điều kiện vay vốn, chưa rõ cơ chế bảo vệ quyền lợi khi tham gia chuỗi liên kết đang là những nút thắt khiến nhiều HTX vùng dân tộc thiểu số và miền núi khó mở rộng quy mô.
Ở vùng núi cao Yên Minh, tỉnh Tuyên Quang, nơi địa hình hiểm trở, đất canh tác kém màu mỡ và điều kiện sản xuất còn nhiều hạn chế, Hà Văn Ngọc, chàng trai dân tộc Tày ở thôn Bản Ké, đã chọn phát triển cây ớt gió để tạo sinh kế.
Trong bối cảnh vẫn còn những đánh giá vai trò HTX chưa đúng mức, chính những thành quả cụ thể từ cơ sở – nơi người dân có việc làm, có thu nhập và gắn bó với sản xuất – đã trở thành minh chứng thuyết phục nhất. Thực tiễn không chỉ phản bác mà còn củng cố nền tảng niềm tin xã hội.
Từng là một trong những huyện vùng cao đặc biệt khó khăn của tỉnh Lai Châu, nhưng những năm gần đây, Nậm Nhùn đã có những bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ triển khai hàng loạt mô hình kinh tế liên kết tại các xã có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống.
Hà Nội đang triển khai kế hoạch phát triển 148 dự án nhà ở xã hội trong giai đoạn 2026-2030, với quy mô khoảng 135.602 căn hộ, mục tiêu hoàn thành tối thiểu 120.000 căn.
Nhiều HTX có sản phẩm, vùng nguyên liệu và đơn hàng tiêu thụ nhưng vẫn chưa khai thác hiệu quả tiềm năng sẵn có. Bên cạnh những điểm nghẽn về vốn, thị trường và nhân lực, hạn chế trong năng lực quản trị đang là rào cản lớn, ảnh hưởng trực tiếp đến...