Lợi thế địa phương có nguồn lợi thuỷ sản lớn từ lòng hồ thuỷ điện Sơn La với 10.500 ha, các sản phẩm từ nghề nuôi trồng và đánh bắt cá tép dầu của HTX Thái Tuấn đã mở ra hướng đi mới cho phát triển kinh tế ở địa phương.

Thành công từ cá tép dầu

Bén duyên với nghề thu mua và chế biến cá tép dầu trên dòng thuỷ điện Sơn La chưa lâu, nhưng chị Đinh Thị Yến - Giám đốc HTX Thái Tuấn, rất tâm huyết với công việc của mình.

Cá tép dầu trên sông Đà rất nhiều, nhưng người dân địa phương chỉ biết đánh bắt làm thức ăn chăn nuôi. Chị Yến trăn trở, nếu chỉ làm thức ăn chăn nuôi thì quả là lãng phí, không biết có thể chế biến cá tép dầu thành sản phẩm sấy khô để bán không?

Nghĩ là làm, chị đã mua thử 2 kg cá tép dầu về sơ chế, chế biến và tẩm ướp các gia vị. Thật bất ngờ, cá tép dầu sau khi tẩm ướp các gia vị sấy khô lại có vị ngon lạ, tựa như cá chỉ vàng của vùng biển nước mặn.

Thành công này đã giúp chị Yến và các thành viên trong HTX cùng đặt quyết tâm xây dựng và đưa sản phẩm cá tép dầu sông Đà trở thành sản phẩm nông sản sạch bày bán tại Trung tâm giới thiệu các nông sản sạch của huyện Quỳnh Nhai.

Chị Mùi Thị Nhài, thành viên HTX Thái Tuấn (xã Mường Giàng, huyện Quỳnh Nhai) cho biết, để có được sản phẩm ngon, sạch, khi thu mua cá tép dầu về, các thành viên rửa sạch, để ráo nước, cắt đuôi, cắt vây, cạo sạch màng đen trong bụng con cá để cá hết tanh. Khâu tiếp theo sẽ rửa sạch một lần nữa, cho gia vị tẩm ướp để khoảng 40 phút, phơi khô, đóng gói và mang bày bán trên Trung tâm giới thiệu các nông sản sạch của huyện Quỳnh Nhai.

“Loại cá này không lớn, chỉ bằng 2-3 đầu ngón tay, nên khâu làm sạch phải rất kỳ công, nếu không cẩn thận cá sẽ bị vỡ mật và đắng. Sau khi sơ chế, cá được tẩm ướp gia vị như muối, sa tế, đường, bột nghệ trộn đều với cá cho ngấm. Công đoạn cuối cùng là mang phơi ở nơi thoáng mát, khô ráo”, Giám đốc Đinh Thị Yến chia sẻ.

Qua công đoạn chế biến, cứ 5 kg cá tươi chế biến được 1 kg cá khô. Cá có vị ngọt, xen cay, đan trong những thớ thịt trắng ngần, sản phẩm tinh khiết của thiên nhiên ban tặng.

Anh Phùng Xuân Khánh, khách du lịch Hà Nội cho biết, anh đã một vài lần đến Quỳnh Nhai, lần nào anh cũng phải tìm đến gian hàng OCOP của huyện để thưởng thức và mua vài gói cá tép dầu về làm quà cho gia đình và người thân.

Nỗ lực hoàn thiện hơn

HTX Thái Tuấn được thành lập vào năm 2017 với nhiều nội dung ngành nghề kinh doanh, trong đó chủ yếu là kinh doanh sơ chế các sản phẩm thủy sản nuôi, đánh bắt cá trên lòng hồ thủy điện Sơn La.

Nắm bắt được nhu cầu thị trường hiện nay, nhất là sản phẩm cá tép dầu có sẵn trong tự nhiên với sản lượng dồi dào và được HTX sơ chế theo tiêu chuẩn khắt khe, HTX đã tạo ra sản phẩm đạt các tiêu chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm.

Đặc biệt mới đây, UBND tỉnh Sơn La đã lựa chọn cá tép dầu vào chương trình điểm mỗi xã một sản phẩm (OCOP) năm 2019. Theo đó, để tạo được thương hiệu cá sông Đà, tỉnh Sơn La tiếp tục hỗ trợ các xã khai thác thuỷ sản, đẩy mạnh đổi mới nâng cao năng suất và sản lượng, nâng cao chất lượng đặc sản vùng.

Hiện nay, HTX Thái Tuấn có 8 thành viên và 1 nhà xưởng sơ chế tại khu gần sông Đà. Sản lượng đối với sản phẩm hoàn thiện là 3 tấn/năm. Sản phẩm cá tép dầu không chỉ được bán trong tỉnh mà còn mở rộng ra một số tỉnh ở phía Bắc, với số lượng ngày càng lớn, tạo việc làm và thu nhập cho người dân.

Với mục tiêu trở thành nhà sản xuất và cung ứng các mặt hàng thủy sản trên địa bàn huyện Quỳnh Nhai, Giám đốc HTX Thái Tuấn cho biết, tất cả các thành viên đều đồng lòng, luôn nỗ lực hoàn thiện chất lượng, mẫu mã sản phẩm, dịch vụ chăm sóc khách hàng, không ngừng cải tiến công nghệ, nâng cao năng suất lao động, tiết kiệm nhân công và phát huy tối đa nguồn nhân lực.

Để tiếp tục xây dựng và khẳng định thương hiệu được đánh giá sản phẩm OCOP hạng 4 sao, HTX tập trung liên kết mở rộng chuỗi giá trị cung cấp khép kín cá tép dầu mang thương hiệu Thái Tuấn ra thị trường trong và ngoài tỉnh. Hiện, HTX Thái Tuấn có các chi nhánh trong tỉnh tại Tp. Sơn La, huyện Sông Mã và Sốp Cộp; các đại lý ngoài tỉnh như Tp. Hà Nội, Thái Nguyên và Hưng Yên.

Với những thành quả bước đầu của HTX Thái Tuấn cho thấy, lòng hồ thuỷ điện Sơn La không chỉ cung cấp nước cho sản xuất điện mà còn mang lại nguồn lợi thuỷ sản phong phú, tươi ngon. Nguồn tài nguyên thiên nhiên này đã đem đến một nghề mới - nghề làm cá tép dầu sấy khô, giúp tăng thêm thu nhập cho bà con nơi đây.

Phạm Minh