Những năm trước, hoạt động của HTX nông nghiệp Minh Thành (Yên Thành, Nghệ An) rất đơn điệu. Ngành nghề kinh doanh, hoạt động của HTX chủ yếu bó hẹp trong trong lĩnh vực nông nghiệp như cung ứng vật tư, thuốc bảo vệ thực vật (BVTV), thủy nông... nên thu nhập thấp. 

Tạo được sự tin tưởng

Năm 2015, HTX mạnh dạn chuyển đổi theo luật mới, lấy tên là HTX dịch vụ nông nghiệp và xây dựng Minh Thành. Từ đây, hoạt động của HTX đã mở rộng thêm một số ngành nghề như vật liệu xây dựng, cung ứng giống cây, cung ứng máy móc cơ khí, tín dụng nội bộ, vệ sinh môi trường... 

Ông Nguyễn Công Hiển - Chủ tịch HĐQT, Giám đốc HTX, hồ hởi: “Nhờ đổi mới, bắt kịp nhanh với cơ chế thị trường nên hoạt động của HTX ngày càng hiệu quả. Tổng doanh thu của năm 2016, 2017 đều đạt xấp xỉ 6 tỷ đồng. Năm nào chúng tôi cũng trích lợi nhuận để bổ sung vào quỹ sản xuất, quỹ dự phòng rủi ro... nên đã tạo được sự tin tưởng cho các thành viên”.

Theo ông Nguyễn Văn Dương - Trưởng phòng NN&PTNT huyện Yên Thành, toàn huyện đang có 46 HTX hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp. Khoảng 50% trong số này đã đổi mới hoạt động theo hình thức đa ngành nghề nên rất có hiệu quả. Điển hình như các HTX ở các địa phương Liên Thành, Mỹ Thành, Thọ Thành, Bắc Thành, Tây Thành, Phúc Thành... 

Ông Dương nói: chúng tôi đang khuyến khích các HTX đổi mới mô hình hoạt động theo hướng liên kết chuỗi giá trị, mở rộng thêm ngành nghề kinh doanh để tăng doanh thu và đáp ứng yêu cầu của xã viên.

Tính đến nay, toàn huyện Diễn Châu có 66 HTX hoạt động trong ngành nông nghiệp với các lĩnh vực như khuyến nông, bảo vệ thực vật, phân bón, giống, thủy lợi... HTX hoạt động chuyên trong lĩnh vực nông nghiệp chiếm khoảng 50%. 

Hầu hết các HTX này hoạt động còn khó khăn do không tìm được thị trường đầu ra sản phẩm, năng lực hoạt động của đội ngũ lãnh đạo yếu, các sản phẩm sản xuất ra chưa trở thành hàng hóa do còn manh mún, nhỏ lẻ... 

Ông Lê Thế Hiếu - Trưởng phòng NN&PTNT Diễn Châu (Nghệ An), cho biết: Theo chỉ đạo của UBND huyện phải xây dựng, đổi mới HTX theo hướng đa ngành nghề. Nghĩa là ngoài lĩnh vực nông nghiệp truyền thống phải mở rộng thêm nhiều nhóm ngành khác như sản xuất gạch, bao tiêu sản phẩm, tín dụng nội bộ, vệ sinh môi trường... 

Sản xuất mạ khay ở HTX Nông nghiệp xã Thanh Liên

Xu hướng đúng đắn và hiệu quả

Cũng theo ông Hiếu, đây là xu hướng đúng đắn và mang lại hiệu quả cao bởi sẽ có thêm nguồn kinh phí phục vụ hoạt động của HTX, đáp ứng được nhu cầu của các thành viên.

Theo báo cáo từ liên minh HTX tỉnh Nghệ An, toàn tỉnh hiện có 453/632 HTX dịch vụ nông nghiệp đang hoạt động. Nắm bắt xu thế và nhu cầu thị trường, nhiều HTX đã mở rộng thêm ngành nghề, dịch vụ mang lại hiệu quả cao như HTX chăn nuôi, HTX chế biến, dịch vụ môi trường, tín dụng nội bộ, sản xuất rau an toàn, trồng cam, sản xuất chế biến tinh bột nghệ và tiêu thụ nông sản... 

Nhiều HTX đã thực hiện liên kết với doanh nghiệp và nông dân trong chuỗi giá trị sản xuất mang lại lợi ích thiết thực cho thành viên như HTX Bút Lĩnh (An Hòa, Quỳnh Lưu), HTX Cây ăn quả Xuân Hợp (Quỳ Hợp), HTX sản xuất Cây con Chi Khê (Con Cuông), HTX sản xuất và tiêu thụ sản phẩm đặc trưng Quế Phong, HTX dịch vụ nông nghiệp Nghi Liên (Tp.Vinh)... 

Doanh thu năm 2017 của các HTX nông nghiệp đạt 225 tỷ đồng (tăng so với 2016 là 80 tỷ đồng), thu nhập lao động thường xuyên của người lao động mỗi năm đạt bình quân 30 - 35 triệu đồng. 

Ông Nguyễn Văn Lập - Phó Giám đốc sở NN&PTNT tỉnh Nghệ An, nhấn mạnh: “Phát triển HTX nông nghiệp đa ngành nghề là xu thế tất yếu và chỉ có theo hướng này mới mang lại hiệu quả. Để làm được điều này, HTX cần phải đổi mới theo luật mới; phải tự xác định mình là một tổ chức kinh tế để nỗ lực vươn lên; lãnh đạo các HTX phải thực sự năng động, nhạy bén hơn chứ không được trông chờ, ỷ lại”.

Theo định hướng của Liên minh HTX tỉnh, trong thời gian tới, cần phải chú trọng xây dựng các HTX nông nghiệp theo hướng sản xuất hàng hóa, liên doanh liên kết bao tiêu sản phẩm, từ đó tạo nhiều việc làm, tăng thu nhập cho người lao động, thành viên.

Thanh Hải