Hiện nay, Israel đang tăng cường hợp tác kinh doanh, đầu tư vào khu vực châu Á, trong đó, Việt Nam là một đối tác tiềm năng của Israel và ngược lại.

Israel đang XK hơn 95% máy móc, thiết bị công nghệ cao vào Việt Nam và NK các mặt hàng da giày, đồ bảo hộ, lương thực thực phẩm… từ Việt Nam, trong đó có đến 56% là thiết bị điện tử (điện thoại di động). Đây được coi là một trong những lợi thế của Việt Nam, khi nhà máy Samsung đang đặt tại Việt Nam.

Vẫn còn điểm khó nói

Nghị định thư tài chính Việt Nam - Israel là bước ngoặt quan trọng để có thể triển khai việc tài trợ vốn của Israel cho Việt Nam, tạo điều kiện để các DN hai nước hợp tác kinh doanh lâu dài. Theo Nghị định thư, các DN Việt Nam, mà chủ yếu là DNNVV, sẽ được hưởng lãi suất ưu đãi và hỗ trợ về mặt công nghệ…

Tuy nhiên đến nay, mới chỉ có một vài DN Việt Nam tiếp cận được nguồn vốn hỗ trợ từ chính phủ Israel. Tiêu biểu là tập đoàn TH True Milk, đã được công ty Afimilk Israel (công ty hàng đầu thế giới về hệ thống quản lý trang trại bò sữa) hỗ trợ về việc ứng dụng công nghệ cao và phương pháp quản lý để phát triển dự án trang trại TH True Milk ở Nghĩa Đàn (Nghệ An), với đàn bò 45.000 con, trong đó hơn 22.000 con cho sữa và hơn 30 sản phẩm từ sữa tươi sạch.

Bên cạnh đó là tập đoàn Vingroup, đã được Israel hỗ trợ về công nghệ để thực hiện dự án trồng rau quả sạch tại Vĩnh Phúc và Củ Chi. Hiện, Vingroup đang mở rộng dự án ra nhiều địa phương khác trên cả nước.

Tuy nhiên, sự thành công trên mới chỉ đến với các tập đoàn lớn, còn đối với các DNNVV thì chưa có DN nào tiếp cận thành công nguồn hỗ trợ này. Theo ông Nguyễn Văn Thành - Phó Tổng Giám đốc công ty CP Nông nghiệp Hòa Lâm (Tp.HCM), thông qua Nghị định thư tài chính Việt Nam - Israel, công ty đã bước đầu ký kết hợp đồng với công ty Afimilk Israel để chuẩn bị phát triển dự án bò sữa 2.500 con và làm việc với tổ chức Bảo hiểm XK ASHRA (thuộc tập đoàn Bảo hiểm rủi ro Israel).

Tuy rất kỳ vọng vào sự hỗ trợ lần này, vì với công nghệ cao của Israel, một con bò sẽ cho năng suất trên 30 lít sữa/ngày. Nhưng hiện nay, công ty đang băn khoăn về vấn đề lãi suất. Nếu cộng tất cả các khoản phí, có khả năng sẽ cao hơn 3,5% lãi suất. Nghĩa là nếu hợp tác, công ty sẽ chẳng nhận được ưu đãi nào, mà gần như phía Israel đang cho vay thương mại, nên công ty đang rất boăn khoăn.

Vingroup được Israel hỗ trợ về công nghệ để thực hiện DA trồng rau quả sạch tại Vĩnh Phúc

Không chỉ khó khăn về phí và lãi suất, hợp tác tài chính kinh doanh giữa Việt Nam và Israel còn gặp khó khăn vì thủ tục hành chính của nước ta rườm rà, mất quá nhiều thời gian. Tập đoàn TH True Milk cũng phải mất 3 - 4 năm mới hoàn tất xong thủ tục hỗ trợ vay vốn (bắt đầu từ 7/2011, Chính phủ Việt Nam và Israel ký bổ sung 100 triệu USD cho dự án bò sữa của TH True Milk).

Trả lời cho câu hỏi vì sao Nghị định thư tài chính Việt Nam - Israel đã được ký kết từ lâu mà chỉ có một vài DN ở Việt Nam tiếp cận thành công, ông DuDyk Klenin - Phó Chủ tịch Tập đoàn Bảo hiểm rủi ro của Israel, cho biết: “Điều này cũng do nhiều yếu tố, nhưng trong đó, cũng có một phần là do các chính sách của Chính phủ Việt Nam còn nhiều bất cập mà tôi không tiện nói ra ở đây. Mong rằng trong thời gian tới, Israel sẽ cố gắng tác động để có thể hiện thực hóa tối đa nguồn vốn hỗ trợ cho các DN”.

Tận dụng những ưu đãi

Nếu hợp tác thành công, các DN Việt Nam sẽ tận dụng được những cơ hội về nguồn vốn, công nghệ, cách quản lý... Để triển khai được dự án, DN Việt Nam cần phải lựa chọn được một đối tác có đủ năng lực (công nghệ, tài chính) từ Israel. Phải tìm hiểu và nắm rõ các quy trình thủ tục cần phải tuân thủ của Nghị định thư (từ cả hai phía: Việt Nam và Israel). Đồng thời xác định tỷ lệ cấu phần thiết bị công nghệ, dịch vụ có nguồn gốc xuất xứ từ Israel cho dự án cụ thể.

Đại diện tập đoàn TH True Milk khuyến nghị, để tạo điều kiện cho việc triển khai vốn vay qua Nghị định thư tài chính giữa Việt Nam và Israel được hiệu quả, các DN cần làm rõ cơ cấu các phí ngân hàng áp dụng cho các khoản vay từ cả hai phía (các ngân hàng Israel và các ngân hàng Việt Nam), để tránh những vướng mắc về thủ tục giấy tờ dẫn đến khó giải quyết về sau.

“Khi hợp tác, Israel không chỉ hỗ trợ DN Việt Nam về vốn, công nghệ... mà còn hỗ trợ Việt Nam mua hàng hóa và hưởng ưu đãi các dịch vụ từ Israel. Bên cạnh đó, thời hạn vay ưu đãi kéo dài 8 - 10 năm, đủ để DN phát triển và thu lợi nhuận. Sau đó, DN sẽ tiếp tục nhận được những chính sách linh động trong vay vốn. Chính vì vậy, các DN Việt Nam không nên e ngại mà nên mạnh dạn tận dụng những ưu đãi trên để chúng ta cùng nhau hợp tác lâu dài”, ông DuDyk Klenin nói.

Nếu tận dụng được các ưu đãi và hỗ trợ trong hợp tác đầu tư tài chính giữa Việt Nam và Israel, trong tương lai, Việt Nam không chỉ nhận được sự hỗ trợ về nông nghiệp, công nghiệp mà còn đẩy mạnh đầu tư sang các lĩnh vực khác như y tế, giáo dục...

Như Yến