Theo dự thảo Thông tư quy định về áp dụng quản lý rủi ro và quản lý tuân thủ trong quản lý thuế, cơ quan thuế sẽ triển khai các biện pháp nghiệp vụ để kiểm soát chặt chẽ hoạt động của người nộp thuế có dấu hiệu bất thường trong một khoảng thời gian nhất định. Đây được xem là động thái quyết liệt của ngành tài chính nhằm siết chặt kỷ cương trong việc chấp hành nghĩa vụ thuế.

Dự thảo nêu rõ các trường hợp người nộp thuế bị đưa vào diện giám sát trọng điểm. Đầu tiên là những cá nhân hoặc tổ chức thực hiện các giao dịch qua ngân hàng có dấu hiệu đáng ngờ theo quy định về phòng, chống rửa tiền liên quan đến trốn thuế và gian lận thuế. Tiếp đến là nhóm người nộp thuế hoặc người đại diện pháp luật đang bị khởi tố về các hành vi vi phạm về thuế, hóa đơn và chứng từ.

Ngoài ra, diện giám sát này còn bao gồm những đối tượng có rủi ro cao thuộc các chuyên đề trọng điểm hoặc qua thông tin quản lý của cơ quan thuế cần phải theo dõi đặc biệt. Những người nộp thuế ở mức không tuân thủ pháp luật, không giải trình hoặc cung cấp thông tin thiếu đầy đủ theo yêu cầu của cơ quan chức năng cũng sẽ bị kiểm soát chặt chẽ hơn.

Để việc quản lý đạt hiệu quả, dự thảo thiết lập một hệ thống đánh giá chi tiết với bốn mức độ tuân thủ pháp luật. Mức 1 dành cho những đối tượng tuân thủ tốt, mức 2 là tuân thủ trung bình, mức 3 là tuân thủ thấp và mức 4 dành cho nhóm không tuân thủ. Các tiêu chí xác định dựa trên tình trạng hoạt động, tình hình kê khai, nộp hồ sơ thuế, nghĩa vụ với ngân sách nhà nước cùng các vi phạm hành chính liên quan.

Song song đó, mức độ rủi ro cũng được phân thành ba loại gồm rủi ro cao, rủi ro trung bình và rủi ro thấp. Kết quả phân loại này đóng vai trò là căn cứ then chốt để cơ quan thuế quyết định hình thức kiểm tra hoặc áp dụng các biện pháp nghiệp vụ tương ứng cho từng đối tượng cụ thể.

Yêu cầu đẩy mạnh công tác quản lý thuế với các cơ sở giáo dục

Nếu bị xếp vào nhóm có rủi ro cao, người nộp thuế sẽ phải đối mặt với các biện pháp quản lý nghiêm ngặt. Điển hình như khi thay đổi cơ quan thuế quản lý trực tiếp, đơn vị nơi đi sẽ thực hiện kiểm tra ngay tại trụ sở của người nộp thuế. Trong quá trình xử lý hồ sơ khai thuế, cơ quan chức năng sẽ tăng cường phân tích và lập kế hoạch kiểm tra trực tiếp tại trụ sở để đảm bảo tính chính xác của các khoản thu.

Đối với quản lý nợ thuế và cưỡng chế thi hành quyết định hành chính, tần suất theo dõi trong tháng sẽ được tăng lên kèm theo các biện pháp đôn đốc trực tiếp. Các biện pháp mạnh tay có thể được áp dụng bao gồm tạm hoãn xuất cảnh, cưỡng chế thi hành quyết định hành chính, công khai thông tin nợ thuế hoặc chuyển hồ sơ sang cơ quan công an trong những trường hợp cần thiết.

Đáng chú ý nhất là các biện pháp về hóa đơn điện tử đối với nhóm rủi ro cao. Cơ quan thuế có quyền không chấp nhận đăng ký sử dụng hoặc ngừng sử dụng hóa đơn điện tử của người nộp thuế. Trong khi đó, với những đối tượng thuộc nhóm rủi ro trung bình và thấp, ngành thuế sẽ thực hiện lựa chọn mẫu ngẫu nhiên để rà soát và kiểm tra định kỳ.

Việc theo dõi và áp dụng các biện pháp quản lý phù hợp với từng trường hợp bị giám sát trọng điểm sẽ là trách nhiệm xuyên suốt của cơ quan thuế các cấp.

Huyền Anh