Lý giải về thành quả này, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho biết, thời gian qua đã thực hiện đồng bộ các giải pháp điều hành kinh tế vĩ mô, sử dụng linh hoạt các công cụ điều hành chính sách tiền tệ bao gồm tỷ giá, lãi suất nhằm kiểm soát lạm phát, thu hút các dòng vốn đầu tư nước ngoài, kiều hối... nhằm hạn chế tình trạng đô la hóa và vàng hóa trong nền kinh tế.

Tình hình cung - cầu trên thị trường ngoại hối đã được cải thiện, nguồn cung ngoại tệ trên thị trường trong nước từ tình trạng khan hiếm chuyển sang thặng dư, không chỉ đáp ứng đủ cho các nhu cầu nhập khẩu của nền kinh tế mà còn góp phần cải thiện thặng dư cán cân thanh toán quốc tế, bổ sung nguồn ngoại tệ cho dự trữ ngoại hối.

Thực tế, đà tăng mạnh những năm vừa qua ghi nhận chủ yếu từ hoạt động mua ròng ngoại tệ mà NHNN thực hiện. Năm 2020 đã đạt 94,8 tỷ USD, đánh dấu chuỗi gia tăng mạnh mẽ kể từ năm 2016. Đến cuối năm 2021, giá trị dự trữ ngoại hối Việt Nam tăng lên 105 tỷ USD.

Nhận định về con số dự trữ ngoại hối đang ở mức cao kỷ lục, các chuyên gia cho rằng con số này hết sức ấn tượng, tạo niềm tin trong và ngoài nước, mở ra nhiều cơ hội khác.

Trước quy mô dự trữ ngoại hối ngày càng tăng nhằm đổi mới công tác quản lý dự trữ ngoại hối nhà nước phù hợp theo thông lệ quốc tế, mới đây NHNN đề nghị thành lập Cục Quản lý dự trữ ngoại hối nhà nước trên cơ sở sắp xếp, điều chỉnh lại chức năng, nhiệm vụ của Vụ Quản lý ngoại hối và Sở Giao dịch thuộc NHNN.

Nói một cách nôm na, dự trữ ngoại hối là lượng ngoại tệ mà một quốc gia nắm giữ để cung ứng cho khả năng chi trả quốc tế của quốc gia đó. Theo Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF), dự trữ ngoại tệ của một quốc gia tương đương với 12 tuần nhập khẩu thì có thể xem quốc gia đó có đủ khả năng thanh toán quốc tế khá vững chắc. Tuy nhiên, ở thời điểm hiện tại theo tính toán của các chuyên gia dự trữ ngoại hối của Việt Nam tương đương với khoảng 17 tuần nhập khẩu.

Con số này tạo ra một niềm tin tăng cao không chỉ đối với thị trường trong nước, với những nhà đầu tư Việt Nam mà còn đối với thị trường nước ngoài và những nhà đầu tư quốc tế. Cùng với lạm phát thấp, tỷ giá hối đoái ổn định thông qua dự trữ ngoại hối cao là hai trong những chỉ báo quan trọng đối với ổn định kinh tế vĩ mô của một quốc gia.

Ông Nguyễn Trí Hiếu - Chuyên gia tài chính ngân hàng khẳng định, Việt Nam vẫn duy trì được vị thế tích cực với dự trữ ngoại hối. Dự trữ ngoại hối quốc gia gồm các cấu phần khác nhau như ngoại tệ, vàng, trái phiếu chính phủ nước ngoài,… được xác định và đánh giá lại tại các thời điểm.

Một khi lượng dự trữ ngoại hối dồi dào sẽ giúp cho NHNN có nhiều dư địa và giải pháp phù hợp trong việc điều hành chính sách tiền tệ. Đặc biệt nhất là tạo nên sự thuận lợi trong việc điều hành linh hoạt và ổn định tỷ giá, nâng cao giá trị của VND, từ đó gia tăng niềm tin của nhà đầu tư nước ngoài. Theo đó, thị trường ngoại hối ổn định sẽ giúp các nhà đầu tư nước ngoài tự tin bỏ vốn đầu tư vào thị trường Việt Nam, bởi họ ít phải lo ngại về rủi ro tỷ giá. “Chính sách tỷ giá luôn là một yếu tố vĩ mô quan trọng để nhà đầu tư nước ngoài xem xét khi họ có ý định đầu tư vào Việt Nam”, ông Hiếu khẳng định.

Đối với người dân, doanh nghiệp cũng bớt nắm giữ ngoại tệ khi thấy không có lợi, họ bán lại ngoại tệ thay vì găm giữ như những năm trước đây. Điều này tác động tích cực đến việc chống đô la hóa nền kinh tế.

Huyền Anh