Trong bối cảnh đó, Đại hội đại biểu Liên minh Hợp tác xã tỉnh Hà Tĩnh lần thứ VII, nhiệm kỳ 2026–2031, diễn ra sáng 15/1, trở thành dấu mốc khẳng định quyết tâm đổi mới toàn diện, hướng tới phát triển bền vững, hiện đại và hội nhập.

Đột phá cả chất và lượng

Nhiệm kỳ 2020–2025 ghi dấu nhiều chuyển động tích cực của khu vực kinh tế hợp tác Hà Tĩnh. Toàn tỉnh hiện có 896 HTX với cơ cấu ngành nghề đa dạng, trong đó nông nghiệp vẫn là lĩnh vực chủ đạo.

Đáng chú ý, với 785 HTX đang hoạt động, chiếm tỷ lệ lớn, cho thấy sức sống của mô hình HTX trong bối cảnh còn nhiều khó khăn. Giai đoạn 2021–2025, tỉnh có 186 HTX thành lập mới, song cũng có 158 HTX giải thể, phản ánh quá trình sàng lọc tất yếu nhằm nâng cao chất lượng hoạt động.

Các chỉ số tài chính xã hội tiếp tục cải thiện, với vốn điều lệ bình quân đạt gần 1,9 tỷ đồng/HTX, doanh thu bình quân 1,6 tỷ đồng/HTX/năm, lợi nhuận bình quân 350 triệu đồng/HTX, tăng 170 triệu đồng so với năm 2020.

Thu nhập bình quân của lao động thường xuyên trong HTX đạt 60 triệu đồng/người/năm, tăng 25 triệu đồng so với đầu nhiệm kỳ. Kinh tế hợp tác đã thu hút gần 77.000 thành viên, tạo việc làm cho hơn 32.600 lao động, con số không nhỏ trong bối cảnh chuyển dịch lao động nông thôn.

Đặc biệt, tỷ lệ HTX xếp loại khá, tốt đạt 43,4%, tăng đều qua các năm, cho thấy chất lượng hoạt động đang từng bước được cải thiện. Dù vậy, HTX trung bình, yếu kém vẫn chiếm hơn 42%, đặt ra yêu cầu đổi mới mạnh mẽ hơn về quản trị, vốn, công nghệ và thị trường.

Trong nhiệm kỳ qua, Liên minh HTX tỉnh Hà Tĩnh đã thể hiện rõ vai trò nòng cốt, cầu nối giữa HTX với các cấp, ngành và chính sách. Thông qua việc chủ động tham mưu cho Tỉnh ủy, UBND tỉnh ban hành và triển khai các cơ chế, chính sách phát triển kinh tế tập thể; phối hợp thực hiện Nghị quyết số 20-NQ/TW và Luật HTX năm 2023, Liên minh đã góp phần tạo hành lang pháp lý thuận lợi cho HTX phát triển.

Điểm sáng HTX kiểu mới trong liên kết chuỗi giá trị

Hướng tới Đại hội XIV: Tăng trưởng kinh tế trên 10%/năm, GDP bình quân 8.500 USD/người

Công tác đào tạo, bồi dưỡng được chú trọng với khoảng 6.000 lượt cán bộ, thành viên HTX được tập huấn; hàng trăm HTX được hỗ trợ xây dựng mô hình kiểu mới, chuyển đổi số; 430 HTX được kết nối tiêu thụ sản phẩm; 110 HTX tham gia các hội chợ trong và ngoài nước. Quỹ Hỗ trợ phát triển HTX đã cho vay hơn 100 tỷ đồng, hỗ trợ 284 lượt dự án, góp phần tháo gỡ “điểm nghẽn” về vốn – một trong những rào cản lớn nhất của HTX hiện nay.

Cách mạng tư duy cho giai đoạn mới

Phát biểu tại đại hội, Phó Chủ tịch Liên minh HTX Việt Nam Nguyễn Thị Hoài Linh đánh giá cao những kết quả mà Liên minh HTX Hà Tĩnh đạt được, đặc biệt là cuộc “cách mạng về chất” trong phát triển HTX.

Theo bà Linh, nhiều mô hình kinh tế tập thể trên địa bàn tỉnh đã vươn lên tiên phong, bắt kịp xu thế thời đại. Đặc biệt, khu vực HTX ngày càng khẳng định vai trò chủ thể trong Chương trình OCOP; vị thế của Liên minh HTX tỉnh được nâng lên rõ rệt.

Điểm nhấn trong phát biểu của bà Nguyễn Thị Hoài Linh là yêu cầu thay đổi tư duy, từ “hỗ trợ sinh tồn” sang “kiến tạo phát triển”. Đây không chỉ là sự thay đổi về cách tiếp cận chính sách, mà còn là bước chuyển về nhận thức trong tổ chức và vận hành HTX.

Phó Chủ tịch Liên minh HTX Việt Nam nhấn mạnh việc tận dụng tối đa các quy định mới của Luật HTX năm 2023, nhất là quy định về thành viên liên kết, nhằm thu hút chuyên gia, doanh nghiệp, nhà đầu tư tham gia HTX, coi chuyển đổi số là chìa khóa nâng cao năng lực cạnh tranh, gắn phát triển HTX với kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và phát triển bền vững.

Ở góc nhìn của chính quyền địa phương, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hà Tĩnh Hồ Huy Thành khẳng định phát triển kinh tế tập thể, HTX là chủ trương lớn, xuyên suốt của Đảng và Nhà nước, đồng thời là nhiệm vụ quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế – xã hội của tỉnh.

Ông Thành yêu cầu Liên minh HTX tỉnh và các sở, ngành tiếp tục chủ động tham mưu, cụ thể hóa các nghị quyết của Trung ương thành cơ chế, chính sách phù hợp với thực tiễn Hà Tĩnh; xây dựng các đề án phát triển HTX giai đoạn mới, lựa chọn mô hình điểm để nhân rộng.

Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh, trọng tâm thời gian tới là đẩy mạnh ứng dụng khoa học – công nghệ, chuyển đổi số; phát triển HTX gắn với kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn; nâng cao chất lượng sản phẩm theo tiêu chuẩn VietGAP, OCOP; tháo gỡ khó khăn về đất đai, mặt bằng; kiện toàn Quỹ Hỗ trợ phát triển HTX để bảo đảm nguồn vốn ưu đãi cho HTX mở rộng sản xuất, kinh doanh.

Với mục tiêu đến năm 2030, tỷ lệ HTX khá, tốt đạt trên 60%, doanh thu bình quân HTX đạt 2 tỷ đồng/năm; thu nhập thành viên đạt 80 triệu đồng/người/năm, mỗi năm xây dựng 2–3 mô hình HTX kiểu mới, 3–5 sản phẩm OCOP, Đại hội lần thứ VII Liên minh HTX tỉnh đã đặt ra một chương trình hành động rõ ràng, cụ thể và đầy thách thức.

Đại hội đại biểu Liên minh HTX tỉnh Hà Tĩnh lần thứ VII không chỉ tổng kết một nhiệm kỳ nhiều nỗ lực, mà quan trọng hơn, đã mở ra một giai đoạn phát triển mới cho kinh tế hợp tác, giai đoạn của tư duy đổi mới, của liên kết – sáng tạo – bền vững.

Trong bối cảnh yêu cầu phát triển ngày càng cao, khu vực HTX Hà Tĩnh được kỳ vọng sẽ tiếp tục khẳng định vai trò trụ đỡ của kinh tế nông thôn, đóng góp tích cực vào mục tiêu phát triển nhanh và bền vững của tỉnh trong những năm tới.

Nhật Minh