Ngân hàng Commonwealth Bank of Australia (CBA) đã hoàn tất việc bán 4,4% cổ phần còn lại tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quốc tế Việt Nam (VIB), thu về tổng cộng 170 triệu đô la Úc (tương đương 106,7 triệu đô la Mỹ). Giao dịch này không chỉ đánh dấu việc CBA chính thức rút khỏi vai trò cổ đông tại VIB mà còn giúp ngân hàng cải thiện tỷ lệ vốn cấp 1 (CET1) thêm 3 điểm cơ bản, qua đó tiếp tục chiến lược tái cơ cấu danh mục đầu tư, tập trung vào các thị trường trọng điểm như Úc và New Zealand.

Theo danh sách 18 cổ đông nắm giữ từ 1% vốn điều lệ trở lên của VIB được ngân hàng công bố đầu tháng 8/2024, CBA là cổ đông lớn nhất với hơn 503 triệu cổ phiếu ngân hàng, tương ứng tỷ lệ sở hữu gần 19,84%.

Vào ngày 29/10/2024, CBA đã bán 10% cổ phần tại VIB, thu về 320 triệu AUD. Đợt thoái vốn này diễn ra sau khi CBA bán 5% cổ phần vào tháng 9/2024, theo đúng lộ trình giảm dần tỷ lệ sở hữu tại ngân hàng Việt Nam. Tính đến thời điểm đó, CBA vẫn nắm giữ gần 5% cổ phần của VIB. Với thương vụ mới nhất vào ngày 5/3/2025, CBA đã hoàn tất việc rút vốn khỏi VIB sau hơn một thập kỷ đầu tư.

Việc CBA bán hết cổ phần tại VIB diễn ra trong bối cảnh VIB có những thay đổi về quy định sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài. Vào tháng 6/2024, các cổ đông VIB đã bỏ phiếu thông qua đề xuất hạ mức trần sở hữu nước ngoài từ 20,5% xuống còn 4,99%. 

Việt Nam áp dụng mức giới hạn 30% cho tổng vốn đầu tư nước ngoài vào các ngân hàng, nhưng các bên cho vay có thể áp dụng ngưỡng thấp hơn.

Động thái này khiến các nhà đầu tư nước ngoài, bao gồm CBA, không còn giữ được quyền kiểm soát như trước đây, tạo động lực để ngân hàng Úc quyết định thoái vốn hoàn toàn.

Hai nguồn tin từ ngành tài chính Việt Nam cho biết, việc giảm tỷ lệ sở hữu nước ngoài có thể nhằm tránh sự phân mảnh cổ đông nước ngoài trong quá trình VIB tìm kiếm một đối tác chiến lược mới. Việc CBA rút lui có thể mở đường cho các nhà đầu tư khác tham gia vào ngân hàng này, giúp VIB có cơ hội tái cấu trúc nguồn vốn và tìm kiếm thêm các đối tác phù hợp với chiến lược phát triển dài hạn.

Tính đến ngày 31/12/2024, tổng tài sản của VIB đạt hơn 493.000 tỷ đồng, tăng 20% so với đầu năm. Dư nợ tín dụng của ngân hàng đạt 325.000 tỷ đồng, tăng trưởng gần 22%, thuộc nhóm cao nhất trong các ngân hàng thương mại cổ phần. Lợi nhuận trước thuế đạt hơn 9.000 tỷ đồng, giảm 16% so với cùng kỳ năm trước do chi phí hoạt động và trích lập dự phòng rủi ro tăng lên. Tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu (ROE) đạt khoảng 18%.

CBA là cổ đông của VIB từ năm 2010 và đã có những đóng góp đáng kể trong quá trình phát triển của ngân hàng này. Trong hơn một thập kỷ qua, CBA đã hỗ trợ VIB về chiến lược kinh doanh, quản trị rủi ro và mở rộng các dịch vụ tài chính. Dù đã hoàn tất việc thoái vốn, CBA vẫn đánh giá cao tiềm năng của VIB, cho rằng ngân hàng này có nhiều cơ hội tăng trưởng hơn nữa và việc mở rộng cơ sở cổ đông sẽ giúp VIB đạt được những tham vọng trong tương lai.

Việc CBA rút khỏi VIB nằm trong chiến lược dài hạn của ngân hàng Úc, tập trung vào thị trường cốt lõi là Úc và New Zealand. Đồng thời, động thái này cũng phản ánh xu hướng chung của các ngân hàng quốc tế khi điều chỉnh danh mục đầu tư tại các thị trường mới nổi để tối ưu hóa hiệu suất hoạt động và dòng vốn.

Với thương vụ thoái vốn này, CBA chính thức khép lại hành trình đầu tư tại thị trường ngân hàng Việt Nam, trong khi VIB sẽ bước vào giai đoạn mới với tiềm năng thu hút các nhà đầu tư chiến lược khác trong tương lai.

Trung Việt