Theo đó, tại Hội thảo khoa học quốc tế "Chính sách công nghiệp quốc gia của Việt Nam đến năm 2025, tầm nhìn đến năm 2035" vừa diễn ra. Gs. David Dapice đặt vấn đề, cho đến năm 2025 là Việt Nam cần thay đổi những gì để tăng năng suất.

Ngành công nghiệp phụ trợ của Việt Nam còn rất yếu

Ông cho rằng, vấn đề thấy được ở đây là giá trị gia tăng thấp trong nhiều ngành xuất khẩu sản xuất. Hầu hết phụ kiện phải nhập khẩu và thậm chí sau một thập chỉ thì cũng rất hiếm có công ty sản xuất phụ tùng nhỏ nào của Việt Nam có triển vọng tăng trưởng tại Trung Quốc, Đài Loan hay Hàn Quốc.

Trước đó, Ts. Vũ Thành Tự Anh (ĐH Fulbright), cũng cho rằng, những sản phẩm của Intel hay Samsung được xếp vào nhóm công nghệ cao, nhưng doanh nghiệp nội chưa đóng góp gì trong chuỗi này khi mới chỉ tham gia 3% vào Samsung và 8% với Intel, song cũng chỉ là nhà cung cấp vỏ hộp, bao bì.

Chuyên gia này cho rằng, đằng sau con chip điện tử của Intel mỗi năm xuất khẩu 4 tỷ USD, điện thoại của Samsung 40 tỷ USD (khoảng 20% tổng kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam), giá trị đóng góp của công nghiệp hỗ trợ Việt Nam vẫn chỉ nằm ở gia công, lắp ráp. Đây chính là hệ quả của quá trình bảo hộ công nghiệp trước đây. 

Điều này cho thấy, sự tham gia của DN Việt trong chuỗi cung ứng toàn cầu còn rất hạn chế. Theo đó, Ts. Nguyễn Thị Tuệ Anh, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế trung ương đề nghị, thời gian tới ít nhất DN Việt Nam phải tham gia chuỗi cung ứng, giá trị trong khu vực, chưa nói tới toàn cầu. Bởi trong khi các nước trong khu vực ASEAN đã có nhiều chiến lược, liên kết với nhau, Việt Nam vẫn loay hoay với ngành công nghiệp hỗ trợ.

Đồng thời, các chuyên gia cũng cho rằng chiến lược quan trọng để phát triển các ngành liên quan đến các loại máy móc là phải phát triển các ngành công nghiệp phụ trợ nhưng rất tiếc hiện nay các ngành này ở Việt Nam còn rất yếu. Do vậy, phải tạo điều kiện cho DN Việt Nam kết nối có hiệu quả vào chuỗi giá trị toàn cầu và từng bước tạo lập được thương hiệu riêng.

Lê Thuý