Tại Hội thảo công bố Báo cáo Tổng quan thị trường tài chính 2016 do NFSC tổ chức đã phác thảo rõ nét bức tranh tài chính Việt Nam trong năm nay.

Phó Chủ tịch NFSC, ông Trương Văn Phước, cho biết năm 2016, chính sách tiền tệ đã giữ được sự ổn định, lạm phát cơ bản khoảng 1,85%, lạm phát danh nghĩa khoảng 4,5%, mấy tháng gần đây, lãi suất giảm hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận được nhu cầu vốn cuối năm.

Tín dụng tăng 18-19%

Đại diện NFSC nhận định, tín dụng năm nay sẽ tăng 18-19%. Tỷ giá hối đoái ổn định, lãi suất trái phiếu không có biến động. Điều này sẽ tạo thuận lợi để đạt được các chỉ tiêu đề ra, tạo niềm tin cho các doanh nghiệp FDI tăng thêm danh mục đầu tư vào Việt Nam.

Cho rằng hệ thống ngân hàng đã đưa vốn vào thị trường nhiều hơn, phân bổ vốn đã đi đúng vào thực chất hơn, tuy nhiên, ông Phó Chủ tịch NFSC cho rằng vẫn còn nhiều dấu hiệu cần băn khoăn và cần lưu ý để tránh nguy cơ gây “bong bóng” bất động sản.

Ông Phước dẫn số liệu cho thấy tín dụng bất động sản năm 2016 dù chỉ tăng trưởng 12% (cùng kỳ năm ngoái tăng 28%) nhưng vốn tín dụng tiêu dùng đang có những lo lắng.

“Tín dụng tiêu dùng năm nay tăng gần 40%, trong đó một nửa dùng để mua nhà ở, các căn hộ. Nguy cơ “bong bóng” bất động sản sẽ lặp lại kịch bản của 5 – 7 năm về trước”, ông Phước lo ngại.

Theo tính toán của ông Phước, khả năng sinh lời của hệ thống ngân hàng ước đạt 120.000 tỷ đồng, tương đương 5 tỷ USD. Nhưng do nợ xấu lên đến 70.000 tỷ, nên lợi nhuận sau thuế đạt khoảng 40.000 tỷ.

“Xu thế nợ xấu đang tăng lên khoảng 10 – 15% so với các năm trước. Điều này cho thấy các chi phí khác đang chiếm 2/3 lãi ngân hàng mà trong đó chủ yếu là nợ xấu”, ông Phước nói.

Liên quan đến biện pháp xử lý nợ xấu còn nhiều tranh cãi, nguyên Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Lê Đức Thúy cho rằng quan điểm không dùng ngân sách để xử lý nợ xấu của doanh nghiệp nhà nước, nợ xấu của ngân hàng thương mại vốn nhà nước là không hợp lý.

Tín dụng đổ vào địa ốc tăng cao sẽ khiến “bong bóng” bất động sản lặp lại như 5 năm về trước.

Ông Thuý nêu ví dụ: “Ông chủ mà không chịu trách nhiệm nợ xấu mà mình gây ra thì ai chịu. Ngân hàng cổ phần cho vay thì phải chịu. Doanh nghiệp nhà nước vay thì có bảo lãnh chính phủ. Vậy nếu không dùng ngân sách thì làm sao mà ngân hàng thoát khỏi nợ xấu được?”.

Trong khi đó, ông Thuý đặt câu hỏi, nợ xấu chưa được giải quyết, nhưng nghị quyết Quốc hội cứ ghi là xử lý bằng các nguồn lực khác. Vậy nguồn lực khác là đâu? “Đất đai cũng là là nguồn lực quốc gia, in tiền cũng là thuế của người dân. Đó là một thứ thuế đánh vào người dân, doanh nghiệp”, ông Thuý cho hay.

Nền tảng kinh tế được củng cố

Tại hội thảo, ông Đặng Ngọc Tú, Trưởng ban Nghiên cứu và điều phối chính sách giám sát cho biết, tăng trưởng kinh tế năm 2016 được hỗ trợ tích cực từ nguồn vốn cung ứng cho nền kinh tế, tương đương 170% GDP, tương ứng 170% GDP.

Qua phân tích, đánh giá, NFSC nhận định nền tảng kinh tế vĩ mô năm 2016 vẫn đang được duy trì và củng cố dù bối cảnh cả trong nước lẫn thế giới đều không thuận lợi.

Cụ thể, công nghiệp chế biến chế tạo và dịch vụ vẫn đang có đà tăng trưởng tốt, đồng thời tổng cầu được duy trì, trong đó cầu tiêu dùng khá với doanh số bán lẻ hàng hoá và dịch vụ tiêu dùng đạt 85,8% GDP so với mức 77,3% của cùng kỳ năm ngoái.

Qua đó, lòng tin của nhà đầu tư trong và ngoài nước tăng mạnh. Thị trường chứng khoán tăng gần 20%, vốn hóa thị trường đạt 38% GDP so với mức 32,4% năm ngoái.

Điều này đã giúp tăng trưởng chung của nền kinh tế trở lại quỹ đạo kể từ quý III sau nhiều khó khăn của ngành nông nghiệp và khai khoáng trước đó.

Về lạm phát, theo Uỷ ban này, nguyên nhân khiến cho lạm phát năm 2016 cao hơn năm 2015 là bởi giá dịch vụ công đã được điều chỉnh để đẩy nhanh tiến trình tự do hoá giá cả theo nguyên lý thị trường.

Theo dự báo của NFSC, lạm phát cơ bản 2016 dự báo ổn định (dưới 2%) so với năm 2015. Trong đó, nhóm giá dịch vụ y tế, giáo dục đóng góp khoảng 3% trong tổng số 4% lạm phát 10 tháng năm 2016.

“Yếu tố tiền tệ đã được điều hành hợp lý trong năm 2016, không gây áp lực đối với lạm phát 2017”, ông Tú nhận định.

Thanh Hoa