Phát huy hiệu quả chính sách dân tộc ở tỉnh Bình Định (Bài cuối): Đánh thức tiềm năng du lịch huyện miền núi Hoài Ân
Chọn cỡ chữ
Phát huy hiệu quả chính sách dân tộc ở tỉnh Bình Định (Bài cuối): Đánh thức tiềm năng du lịch huyện miền núi Hoài Ân
Huyện Hoài Ân là địa phương có tiềm năng phát triển du lịch. Tiềm năng này không chỉ ở dừng lại ở những danh thắng tự nhiên, di tích lịch sử. Với định hướng phát triển kinh tế gắn với nội dung du lịch những năm gần đây, Hoài Ân đang biến tiềm năng thành những thế mạnh của tỉnh, từ đó tạo ra giá trị mới cho ngành du lịch tỉnh.
Hoài Ân có khá nhiều làng nghề truyền thống mang đặc trưng của các dân tộc thiểu số (DTTS) như: Làng ươm tơ dệt lụa Ân Thường, Phú Khương, Kim Sơn; làng nong Đức Long, làng nón lá Vĩnh Đức... Và trong mấy chục năm qua, trong sự nghiệp xây dựng quê hương, nhiều công trình dân sinh đã mọc lên, như: Hồ Vạn Hội, hồ Thạch Khê... Đây là những công trình thủy lợi nhưng hoàn toàn có thể xây dựng thành khu vui chơi giải trí phục vụ du lịch sinh thái trong nay mai.
Nhiều tiềm năng
Hơn 10 năm qua, với định hướng phát triển kinh tế gắn với nội dung du lịch, Hoài Ân xây dựng nhiều trang trại, gia trại, hình thành các thương hiệu lớn như: Chè Gò Loi, bưởi Hoài Ân… Mặc dù đến nay, giá trị kinh tế của các sản phẩm này chưa cao, nhưng đã mở ra triển vọng không nhỏ.
Nhiều hộ gia đình ở Hoài Ân phát triển các vườn cây nông nghiệp công nghệ cao để làm kinh tế và phát triển du lịch.
Để cụ thể hóa các mục tiêu, một mặt huyện Hoài Ân sớm ký hợp đồng với Viện KHKT nông nghiệp duyên hải Nam Trung bộ đặt hàng thực hiện quy hoạch và xây dựng mô hình phát triển cây ăn quả giá trị cao. Mặt khác, rất nhiều lần lãnh đạo huyện đến trực tiếp các trang trại, nhà vườn khuyến khích người dân trồng thêm nhiều vườn dừa xiêm, quýt đường, chôm chôm…
Và từ cuối năm 2016, Hoài Ân đã triển khai mô hình trồng cây ăn quả theo hướng VietGAP với 2 loại cây chủ lực là bưởi da xanh và bơ sáp, cùng với đó nhiều cán bộ khuyến nông của tỉnh, huyện xuống cơ sở tập huấn hướng dẫn kỹ thuật canh tác cho nông dân nhằm tạo đột phá trong lĩnh vực trồng cây ăn quả. Huyện cũng chấp thuận để một số DN trồng cây ăn quả với các loại dưa, mít Thái, bưởi…
Ông Võ Đông Sơn, một nông dân ở thôn Thanh Tú, thị trấn Tăng Bạt Hổ, khẳng định: Tôi trồng bưởi da xanh đã nhiều năm và đủ sức khẳng định cây bưởi sinh trưởng và phát triển tốt, phù hợp với chân đất địa phương. 40 gốc bưởi của gia đình tôi cho trái đều, to, múi mọng nước, ngọt. Đặc biệt những ngày sum suê trái vườn bưởi rất đẹp, nếu có những vườn bưởi rộng rãi liền kề nhau trong thôn, tôi nghĩ hoàn toàn có thể mời gọi mọi người về đây tham quan, du lịch.
Ông Nguyễn Hữu Khúc, Phó Chủ tịch Thường trực UBND huyện Hoài Ân, chia sẻ, năm 2019, từ kinh phí 1,5 tỉ đồng hỗ trợ theo Chương trình nông thôn, miền núi (Bộ KH&CN), huyện xây dựng và phát triển mô hình trồng dừa xiêm, bưởi da xanh theo hướng VietGAP trên khoảng 40 ha tại các xã: Ân Tường Đông, Ân Tường Tây, Ân Đức, Ân Tín, Ân Hảo Tây, Ân Mỹ. Trước đó, từ năm 2017 huyện đã hỗ trợ nông dân hơn 1,5 tỉ đồng về các khoản: Giống, hệ thống nước tưới, phân bón để phát triển cây ăn trái.
Đến nay, Hoài Ân có hơn 1.300 ha diện tích cây ăn trái (bưởi, bơ sáp, mít…), chưa kể gần 1.600 ha dừa. Điều đáng nói là những cây ăn trái này đã thành vườn khá tập trung chứ không phải phân tán, rải rác. Lợi ích trực tiếp từ những vườn dừa, bưởi đã được khẳng định.
"Nhiều người đã về Hoài Ân tham quan nhà vườn, tìm hiểu chè Gò Loi và họ rất thích thú khi chụp ảnh lưu niệm bên những cây dừa lùn trĩu quả, những vườn bưởi sum suê trái. Đó là khởi đầu tốt để huyện Hoài Ân đầu tư phát triển du lịch kết hợp văn hóa - lịch sử - sinh thái nhà vườn", ông Khúc nói.
Sẽ thành lập các HTX làm du lịch
Theo lãnh đạo của huyện Hoài Ân, đối với huyện trung du Hoài Ân, cần khai thác du lịch theo đúng định hướng phát triển du lịch khu vực phía Bắc tỉnh (Hoài Nhơn, Hoài Ân, Phù Mỹ, An Lão) đến năm 2025 tầm nhìn 2035 được UBND tỉnh phê duyệt năm 2019, trong đó có mục tiêu cụ thể về sản phẩm du lịch ở Hoài Ân là du lịch nông nghiệp, trang trại.
Cán bộ nông nghiệp huyện Hoài Ân kiểm tra mô hình nuôi tằm trên khay trượt.
Theo định hướng này, huyện Hoài Ân gần đây đi khảo sát thấy có sự thuận lợi để kết nối du lịch Phù Mỹ - Hoài Ân theo tuyến tỉnh lộ 631 đi từ xã Mỹ Trinh đến xã Ân Tường Tây. Theo đó, du khách có thể di chuyển thuận lợi, nhanh hơn khi khám phá từ biển, đầm ở Phù Mỹ đến các trang trại, nhà vườn ở Hoài Ân.
Điều thuận lợi hiện có là ở thôn Tân Thịnh (xã Ân Tường Tây) đã hội tụ nhiều nhà vườn trồng và chế biến sản phẩm danh trà Gò Loi; các loại trái cây đặc sản như bưởi da xanh, vú sữa Lò Rèn, quýt đường… và có trang trại nuôi gà ta thả đồi vào loại lớn hàng đầu trong tỉnh của "tỷ phú nông dân" Mai Văn Rõ.
Tuy nhiên, hiện nay mô hình phát triển kinh tế du lịch đang dừng lại ở hộ gia đình, vì vậy, huyện Hoài Ân định hướng mở rộng thành các HTX sản xuất nông nghiệp gắn liền với du lịch địa phương để tạo ra chuỗi liên kết, chuỗi giá trị bền vững.
Năm ngoái, HTX trồng dâu nuôi tằm, xã Ân Hảo Đông đã ra đời, với quy mô 8 ha, có 8 hộ gia đình tham gia, thực hiện dự án trong 3 năm (2020 - 2023) từ nguồn Quỹ Hỗ trợ nông dân 400 triệu đồng, thời gian vay 36 tháng, lãi suất 0,7%/tháng. Dự án nhằm giải quyết việc làm, hình thành vùng trồng dâu nuôi tằm tập trung và ổn định, tiến tới mở rộng các thành viên, giúp người dân trong vùng có công ăn việc làm ổn định, xoá đói giảm nghèo bền vững.
Bà Nguyễn Thị Hồng Phượng, Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ nông nghiệp huyện Hoài Ân, cho hay: Trung tâm đã phối hợp với các ban, ngành tập huấn kỹ thuật nuôi tằm hai giai đoạn; nuôi tằm giai đoạn 2 trên khay trượt, né gỗ thay cho né tre. Né gỗ được đóng thành khung với nhiều ô, mỗi con ở trong một ô; khi thu hoạch kén, người nuôi chỉ cần đem né vào máy dập kén, giảm được công lao động mà kén lại đẹp hơn. Hiện nay, trên địa bàn huyện có 3 hộ nuôi tằm con tập trung để cung ứng cho người nuôi tằm giai đoạn 2.
Rõ ràng, những hoạt động phát triển kinh tế của huyện Hoài Ân đang đi đúng hướng, và chắc chắn sẽ thành công, mang lại sinh kế cho đồng bào DTTS, đồng thời thực hiện đúng Nghị quyết mà Đảng bộ tỉnh đã đề ra về phát triển nông nghiệp trong giai đoạn tới.
Từ những vườn sầu riêng của đồng bào dân tộc thiểu số ở Đắk Lắk, yêu cầu tổ chức lại sản xuất đang trở nên cấp thiết. Ở đó, HTX trở thành điểm tựa hoàn thiện sản xuất, giảm nguy cơ bị ép giá và từng bước đưa nông sản địa phương tiến sâu vào chuỗi giá trị.
Sau 5 năm triển khai, Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế, xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (thường gọi là Chương trình 1719, và nay đã được tích hợp) đã tạo nền tảng quan trọng để thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng miền.
Thiếu mặt bằng sản xuất, khó đáp ứng điều kiện vay vốn, chưa rõ cơ chế bảo vệ quyền lợi khi tham gia chuỗi liên kết đang là những nút thắt khiến nhiều HTX vùng dân tộc thiểu số và miền núi khó mở rộng quy mô.
Ở vùng núi cao Yên Minh, tỉnh Tuyên Quang, nơi địa hình hiểm trở, đất canh tác kém màu mỡ và điều kiện sản xuất còn nhiều hạn chế, Hà Văn Ngọc, chàng trai dân tộc Tày ở thôn Bản Ké, đã chọn phát triển cây ớt gió để tạo sinh kế.
Trong bối cảnh vẫn còn những đánh giá vai trò HTX chưa đúng mức, chính những thành quả cụ thể từ cơ sở – nơi người dân có việc làm, có thu nhập và gắn bó với sản xuất – đã trở thành minh chứng thuyết phục nhất. Thực tiễn không chỉ phản bác mà còn củng cố nền tảng niềm tin xã hội.
Từng là một trong những huyện vùng cao đặc biệt khó khăn của tỉnh Lai Châu, nhưng những năm gần đây, Nậm Nhùn đã có những bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ triển khai hàng loạt mô hình kinh tế liên kết tại các xã có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống.
Hà Nội đang triển khai kế hoạch phát triển 148 dự án nhà ở xã hội trong giai đoạn 2026-2030, với quy mô khoảng 135.602 căn hộ, mục tiêu hoàn thành tối thiểu 120.000 căn.
Nhiều HTX có sản phẩm, vùng nguyên liệu và đơn hàng tiêu thụ nhưng vẫn chưa khai thác hiệu quả tiềm năng sẵn có. Bên cạnh những điểm nghẽn về vốn, thị trường và nhân lực, hạn chế trong năng lực quản trị đang là rào cản lớn, ảnh hưởng trực tiếp đến...