Nông sản Sông Mã 'vươn mình' giữa núi rừng (Bài 2): Trái nhãn giúp cuộc sống người dân thêm ấm no
Chọn cỡ chữ
Nông sản Sông Mã 'vươn mình' giữa núi rừng (Bài 2): Trái nhãn giúp cuộc sống người dân thêm ấm no
Dù chịu tác động tiêu cực về thị trường do dịch COVID-19 gây ra nhưng sản phẩm nhãn Sông Mã năm nay vẫn có đầu ra ổn định, đặc biệt đã xuất khẩu tới các thị trường khó tính. Điều này giúp cho người dân ở huyện Sông Mã nói chung, đông đảo đồng bào dân tộc thiểu số nói riêng có một vụ nhãn bội thu, cuộc sống thêm ấm no.
Những vườn nhãn ở huyện Sông Mã (Sơn La) trĩu quả căng mọng, vàng óng được người nông dân thu hái cẩn thận cắt tỉa, đóng thùng. Năm nay, tin vui đến với trái nhãn Sông Mã khi xuất khẩu được sang thị trường EU và Vương quốc Anh.
Nâng cao thu nhập cho người trồng
Đến các xã Chiềng Khương, Chiềng Cang, Chiềng Khoong, Mường Hung, Nà Nghịu, Chiềng Sơ, Nậm Ty và thị trấn Sông Mã mùa này sẽ bắt gặp màu vàng ruộm từ những chùm nhãn sai trĩu. Dự kiến sản lượng nhãn của huyện Sông Mã năm nay ước đạt trên 55.800 tấn, chiếm hơn 55% tổng sản lượng nhãn toàn tỉnh Sơn La.
Nhãn Sông Mã được xuất khẩu giúp nâng cao thu nhập của người dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số.
Trước diễn biến tình hình dịch bệnh COVID-19, huyện Sông Mã đã chủ động các phương án tiêu thụ cho người dân. Đồng thời, chỉ đạo các đơn vị, phòng, ban chuyên môn hỗ trợ các doanh nghiệp, HTX, người dân đổi mới bao bì, nhãn mác; đưa sản phẩm nhãn lên sàn giao dịch thương mại để quảng bá, giới thiệu sản phẩm nhãn và long nhãn đến nhiều người tiêu dùng hơn nữa.
Tại xã Chiềng Khoong, nơi được ví như thủ phủ nhãn của huyện Sông Mã, các thành viên HTX Hoa Mười phấn khởi khi vừa xuất bán 2,5 tấn nhãn chín sớm sang thị trường trường EU và Vương quốc Anh.
Anh Lường Văn Mười, Giám đốc HTX Hoa Mười, cho biết: HTX có 11 thành viên với 30 ha nhãn; trong đó có 20 ha đạt tiêu chuẩn VietGAP. Để có những chùm nhãn mẫu mã đẹp, chất lượng, thơm ngon đạt tiêu chuẩn xuất khẩu, các hộ thành viên đã tuân thủ nghiêm ngặt các quy trình chăm sóc, thu hoạch, bảo quản nhãn theo đúng quy trình VietGAP. Nhờ chăm sóc tốt, nên sản lượng năm nay ước đạt 200 tấn quả tươi, trong đó 50 tấn đủ tiêu chuẩn xuất khẩu.
Anh Lò Văn Châm, dân tộc Thái, thành viên HTX Hoa Mười, phấn khởi: Hơn 2 tấn nhãn của gia đình vừa thu hái được xuất khẩu với giá 40.000 đồng/kg, mức giá này sẽ đem lại lợi nhuận lớn cho người trồng nhãn. Gia đình sẽ tiếp tục chăm sóc tốt vườn nhãn để cho ra những quả nhãn chất lượng, đạt tiêu chuẩn xuất khẩu trong các năm tiếp theo.
Có "nhãn hiệu" sẽ đi xa hơn
Năm nay cũng là năm đầu tiên CTCP Nông nghiệp hữu cơ Fusa thu mua nhãn tại Sông Mã và chọn HTX Hoa Mười là đơn vị liên kết, cung cấp nhãn. Trực tiếp có mặt tại vườn nhãn của HTX Hoa Mười theo dõi, đánh giá, lựa chọn nhãn đạt chất lượng để xuất khẩu, ông Vũ Ngọc Cảnh, Tổng Giám đốc CTCP Nông nghiệp hữu cơ Fusa cho biết: "Chúng tôi đánh giá cao chất lượng nhãn của HTX Hoa Mười, quả nhãn to, cùi dày và đậm vị ngọt, đảm bảo tiêu chuẩn xuất khẩu sang thị trường châu Âu và thị trường Vương quốc Anh. Sau lô nhãn xuất khẩu đầu tiên này, Công ty cam kết tiếp tục thu mua hơn 40 tấn nhãn quả tươi của HTX Hoa Mười để tiếp tục xuất khẩu".
Sản phẩm nhãn ở huyện Sông Mã được Cục Sở hữu Trí tuệ cấp chứng chỉ "Nhãn Sơn La".
Cuối tháng 7, sản phẩm nhãn ở huyện Sông Mã được Cục Sở hữu trí tuệ cấp chứng chỉ "Nhãn Sơn La". Đặc biệt, năm nay, một số HTX ở Sông Mã được cấp nhãn hiệu chứng nhận "Nhãn Sơn La". Giám đốc HTX Hoa Mười Lường Văn Mười chia sẻ, việc được cấp Nhãn hiệu chứng nhận “Nhãn Sơn La” là điều kiện thuận lợi để các HTX đẩy mạnh việc xuất khẩu sản phẩm nhãn đến các thị trường trên thế giới.
Theo ông Nguyễn Văn Phương, Phó Chủ tịch UBND huyện Sông Mã, ngoài việc đẩy mạnh xuất khẩu, nhãn Sông Mã còn được chế biến long nhãn sấy khô. Có thể nói, nhãn Sông Mã ngày càng khẳng định được thương hiệu trên thị trường trong và ngoài nước.
"Chúng tôi kỳ vọng việc bảo hộ nhãn hiệu chứng nhận Sơn La cho sản phẩm nhãn quả tươi, long nhãn sẽ là một công cụ hữu hiệu để phát triển thương hiệu, nâng cao vị thế, danh tiếng, qua đó phát triển các vùng chuyên canh trồng, chế biến và kinh doanh các sản phẩm nhãn trên địa bàn của tỉnh Sơn La nói chung, cây nhãn trên địa bàn huyện Sông Mã nói riêng", ông Phương nói.
Việc được xuất khẩu sang nhiều nước; trong đó có những thị trường khó tính như EU, Anh, Mỹ… là minh chứng cho sức vươn chiếm lĩnh thị trường của nhãn Sông Mã.
Trong bối cảnh dịch bệnh COVID-19, ngoài việc tìm kiếm thị trường xuất khẩu thông qua các doanh nghiệp thì việc kết nối tiêu thụ nhãn trên các sàn thương mại điện tử, mạng xã hội Facebook, Zalo... cũng sẽ mở ra thêm một kênh tiêu thụ nhãn cho người dân. Với sự vào cuộc của cấp ủy, chính quyền địa phương, sự chủ động của các HTX, người nông dân, vụ nhãn năm nay của huyện Sông Mã bội thu, giúp người dân nơi đây có cuộc sống ấm no.
Thy Lê
Bài cuối: Xây dựng chuỗi giá trị gắn với phát triển kinh tế hợp tác
Từ những vườn sầu riêng của đồng bào dân tộc thiểu số ở Đắk Lắk, yêu cầu tổ chức lại sản xuất đang trở nên cấp thiết. Ở đó, HTX trở thành điểm tựa hoàn thiện sản xuất, giảm nguy cơ bị ép giá và từng bước đưa nông sản địa phương tiến sâu vào chuỗi giá trị.
Sau 5 năm triển khai, Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế, xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (thường gọi là Chương trình 1719, và nay đã được tích hợp) đã tạo nền tảng quan trọng để thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng miền.
Thiếu mặt bằng sản xuất, khó đáp ứng điều kiện vay vốn, chưa rõ cơ chế bảo vệ quyền lợi khi tham gia chuỗi liên kết đang là những nút thắt khiến nhiều HTX vùng dân tộc thiểu số và miền núi khó mở rộng quy mô.
Ở vùng núi cao Yên Minh, tỉnh Tuyên Quang, nơi địa hình hiểm trở, đất canh tác kém màu mỡ và điều kiện sản xuất còn nhiều hạn chế, Hà Văn Ngọc, chàng trai dân tộc Tày ở thôn Bản Ké, đã chọn phát triển cây ớt gió để tạo sinh kế.
Trong bối cảnh vẫn còn những đánh giá vai trò HTX chưa đúng mức, chính những thành quả cụ thể từ cơ sở – nơi người dân có việc làm, có thu nhập và gắn bó với sản xuất – đã trở thành minh chứng thuyết phục nhất. Thực tiễn không chỉ phản bác mà còn củng cố nền tảng niềm tin xã hội.
Từng là một trong những huyện vùng cao đặc biệt khó khăn của tỉnh Lai Châu, nhưng những năm gần đây, Nậm Nhùn đã có những bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ triển khai hàng loạt mô hình kinh tế liên kết tại các xã có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống.
Hà Nội đang triển khai kế hoạch phát triển 148 dự án nhà ở xã hội trong giai đoạn 2026-2030, với quy mô khoảng 135.602 căn hộ, mục tiêu hoàn thành tối thiểu 120.000 căn.
Nhiều HTX có sản phẩm, vùng nguyên liệu và đơn hàng tiêu thụ nhưng vẫn chưa khai thác hiệu quả tiềm năng sẵn có. Bên cạnh những điểm nghẽn về vốn, thị trường và nhân lực, hạn chế trong năng lực quản trị đang là rào cản lớn, ảnh hưởng trực tiếp đến...