Trong công bố mới đây của Vietnam Report, ngành ngân hàng Việt Nam được dự báo tích cực, tiếp tục duy trì tăng trưởng trong bối cảnh các chính sách của Nhà nước đang dồn mọi nguồn lực cho thúc đẩy tăng trưởng, đưa Việt Nam trở thành quốc gia công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao vào năm 2030, tiến tới thu nhập cao vào năm 2045.

Theo khảo sát của tổ chức này, ngành ngân hàng sẽ có dư địa lớn để phát triển và nổi bật lên 5 cơ hội tăng trưởng bao gồm: Đẩy mạnh phát triển các sản phẩm tài chính số; Tăng cường đầu tư chuyển đổi số; Triển vọng tăng trưởng kinh tế Việt Nam; Các bộ luật được sửa đổi; và Tinh gọn bộ máy quản lý Nhà nước.

Vì vậy, trong quý I/2025, các NHTM đã có kết quả kinh doanh tốt. Xét trong nhóm 27 NHTM đại chúng, tổng thu nhập hoạt động trên 165 nghìn tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế trên 66 nghìn tỷ đồng, tương ứng với mức tăng lần lượt 9,3% và 15,3% so với cùng kỳ năm 2024.

Điểm sáng của toàn hệ thống khi không ghi nhận ngân hàng nào có lợi nhuận âm, trong khi tại thời điểm cuối năm 2024, con số này là 1 ngân hàng.

Về chất lượng tài sản toàn ngành ngân hàng được kỳ vọng tiếp tục cải thiện trong bối cảnh nền kinh tế tăng trưởng tốt, áp lực từ nợ xấu giảm đáng kể. Nhìn chung, tỷ lệ nợ xấu tại các NHTM đã đạt đỉnh vào quý III/2023 và đã được kìm hãm một phần khi Thông tư 02/2023/TT-NHNN được ban hành.

Tỷ lệ nợ nhóm 2-5 (nợ cần chú ý và nợ xấu) có xu hướng giảm rõ rệt, từ mức đỉnh 4,72% trong quý II/2023 xuống 3,57% vào quý IV/2024 và 3,75% vào quý I/2025, cho thấy áp lực chuyển nhóm nợ đã được kiểm soát phần nào.

Nợ nhóm 3, 4 (nợ dưới tiêu chuẩn, nợ nghi ngờ) cũng có xu hướng dao động nhưng không vượt qua mức đỉnh của năm 2023.

Tuy nhiên, báo cáo cho biết vẫn cần lưu ý ở một số ngân hàng có tỷ lệ nợ xấu trên 4% và cá biệt khi ghi nhận ngân hàng có tỷ lệ nợ xấu trên 14% vào quý I/2025, mặc dù con số này đã giảm từ 35,3% vào quý I/2024.

Xét trên giá trị, tổng nợ xấu các NHTM đã vượt 300 nghìn tỷ đồng vào cuối quý I/2025, tăng 16,8% so với cùng kỳ 2024 và tăng 13,4% so với đầu năm. 

Báo cáo cho biết tỷ lệ nợ xấu trong quý đầu năm 2025 đã tăng nhẹ so với quý trước đó, nhưng cơ cấu các nhóm trong nợ xấu lại có sự chuyển biến rõ rệt, nợ nhóm 5 (nợ có khả năng mất vốn) đã đạt kỷ lục chiếm 1,25% tổng dư nợ cho vay khách hàng, trên 176 nghìn tỷ đồng, tăng 10,7% so với đầu năm và cao hơn con số tổng nợ xấu vào cuối năm 2022.

Dù vậy, mức độ gia tăng nợ xấu dự báo sẽ ở mức vừa phải và trong tầm kiểm soát, nhờ các ngân hàng đã chủ động trích lập dự phòng bổ sung một cách thận trọng cho các khoản nợ tiềm ẩn rủi ro. Tổng dự phòng rủi ro tín dụng của các NHTM trong quý I/2025 là 253 nghìn tỷ đồng, bao phủ 84,4% nợ xấu. Chi phí trích lập đã lên tới 163,2 nghìn tỷ vào năm 2024, tăng 13,1% so với năm trước đó.

Tỷ lệ bao phủ nợ xấu (LLR) của các NHTM đã tương đối ổn định, tuy nhiên con số đã giảm xuống dưới 100% kể từ quý III/2023 và hiện vẫn chưa phục hồi hoàn toàn để đảm bảo chỉ tiêu lợi nhuận kế hoạch.

Bộ đệm dự phòng cũng có sự phân hóa rõ rệt giữa các nhóm có quy mô khác nhau. Các NHTM có quy mô tài sản trên 1 triệu tỷ luôn có đủ nguồn lực trích lập dự phòng, LLR luôn trên 125% dù không tránh khỏi xu hướng suy giảm.

Ở nhóm quy mô dưới 300 nghìn tỷ đồng, LLR hoàn toàn trái ngược, đã xuống dưới 40% từ năm 2023, đi qua vùng đáy 29% vào quý II/2024 và hiện đã tăng 38%.

Thanh Hoa