Theo báo cáo của Cục Việc làm (Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội), trong quý II/2021, số người thiếu việc làm trên cả nước là 1,1 triệu người (2,6%). Riêng tháng 7/2021, với việc thực hiện giãn cách xã hội theo Chỉ thị 16 tại 19 tỉnh phía nam, TP. Hà Nội và một số địa điểm ở các tỉnh, thành phố khác, làm cho lực lượng lao động giảm so với tháng trước và cùng kỳ năm trước ước tính hơn 1 triệu người.

Khách hàng cá nhân dồn dập xin cơ cấu nợ

Theo Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội, số lao động thất nghiệp gia tăng do nhiều doanh nghiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh không còn khả năng chống đỡ với dịch bệnh nên buộc phải cắt giảm lao động.

Cụ thể, số người thất nghiệp trong quý II/2021 là 1,2 triệu người (2,62%), tăng so với quý I là 0,2% và tăng 0,46% so với cùng kỳ năm 2019. Tháng 7 với mức độ phức tạp của dịch bệnh, số lao động thất nghiệp tăng cao, kéo theo tỷ lệ thất nghiệp trong độ tuổi lao động ở khu vực thành thị lên hơn 4%.

Điều này đã gián tiếp khiến khách hàng vay tiền mua nhà, mua ô tô trả góp có nguy cơ bị siết nợ. Gần đây, nhiều khách hàng cá nhân gửi đơn xin được ngân hàng cơ cấu nợ, giảm lãi vay hiện hữu.

Hồi cuối năm 2019, anh Nguyễn X.D. (Cầu Giấy, Hà Nội) vay vốn ngân hàng theo hình thức trả góp để mua một chiếc xe ô tô với giá trị gần 600 triệu đồng để làm nghề taxi. Mỗi tháng, anh D. phải trả cho ngân hàng 10 triệu đồng cả gốc và lãi.

Tuy nhiên, chưa được bao lâu, đại dịch Covid-19 bùng phát trong nước khiến cho nhu cầu đi lại của người dân bị hạn chế, thu nhập của anh D. và gia đình đều giảm sút, khoản tiền trả nợ hàng tháng trở nên vô cùng khó khăn. Đỉnh điểm là từ tháng 5/2021 đến nay, khi dịch tái bùng phát với cấp độ mạnh hơn, nguồn thu nhập của gia đình sụt giảm, 3 tháng nay anh D. chưa trả nợ gốc và lãi cho ngân hàng.

"Trước nguy cơ bị siết nợ, tôi vừa làm đơn xin gia hạn nợ và mong muốn ngân hàng hoãn cho đến khi dịch được khống chế", anh D ngậm ngùi nói.

Tương tự, ông Đỗ Thanh Nhân (TP HCM) có vay một ngân hàng chi nhánh Sài Gòn số tiền hơn 400 triệu đồng để mua một căn chung cư tại quận 8. Do tình hình dịch Covid-19 kéo dài gây ảnh hưởng đến công việc khiến gia đình ông gặp khó khăn trong việc thanh toán nợ hàng tháng.

Vì vậy, ông Nhân đề nghị cơ quan có thẩm quyền xem xét, hỗ trợ người dân được tạm ngừng thanh toán các khoản vay trong 3 kỳ kiếp theo để ổn định cuộc sống.

Cần nhiều giải pháp hỗ trợ khách hàng

Trả lời vấn đề này, đại diện Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho biết, để hỗ trợ người dân, doanh nghiệp bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19, NHNN đã ban hành Thông tư 01 và Thông tư 03 quy định về việc tổ chức tín dụng (TCTD), chi nhánh ngân hàng nước ngoài cơ cấu lại thời hạn trả nợ, miễn, giảm lãi, phí, giữ nguyên nhóm nợ nhằm hỗ trợ khách hàng chịu ảnh hưởng do dịch Covid-19.

Theo đó, khách hàng được TCTD đánh giá đáp ứng các điều kiện như: Không có khả năng trả nợ đúng hạn nợ gốc hoặc lãi theo hợp đồng do doanh thu, thu nhập sụt giảm bởi ảnh hưởng của dịch Covid-19; Có khả năng trả nợ đầy đủ nợ gốc hoặc lãi theo thời hạn trả nợ được cơ cấu lại; Khoản vay, cho thuê tài chính phát sinh nghĩa vụ nợ, trả nợ gốc, lãi trong thời gian quy định thì được TCTD xem xét, cơ cấu lại thời hạn trả nợ theo quy định.

Việc xem xét, cơ cấu lại thời hạn trả nợ, miễn, giảm lãi… thuộc thẩm quyền của TCTD. Do đó, đề nghị người dân cần làm việc với các TCTD để được xem xét, xử lý theo đúng quy định.

Hiện nay, NHNN đang tổng hợp các kiến nghị của người dân, doanh nghiệp để tiếp tục xây dựng các giải pháp nhằm tháo gỡ khó khăn cho khách hàng vay vốn bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19.

Lãnh đạo nhiều ngân hàng thương mại cổ phần thừa nhận, các ngân hàng đã nhận được hàng nghìn đề nghị giãn nợ, giảm lãi suất của khách hàng cá nhân. Theo tính toán sơ bộ, tại nhiều ngân hàng, trong tổng số dư nợ khách hàng bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19, dư nợ của khách hàng cá nhân chiếm tới 1/3, nguyên nhân là do thất nghiệp hoặc thu nhập giảm sút.

“Trước khó khăn chung của nhiều khách hàng trong bối cảnh dịch bệnh, ngân hàng đã cơ cấu nợ cho một số khách hàng cá nhân theo hướng giãn nợ hoặc giảm số tiền phải trả nợ hàng tháng, kéo dài thời gian vay để phù hợp với thu nhập hiện nay của khách hàng. Với những trường hợp xét thấy không còn khả năng thanh toán, có nguy cơ mất vốn, ngân hàng sẽ thu hồi tài sản, thanh lý để xử lý nợ”, lãnh đạo một ngân hàng thương mại cho biết.

Theo TS. Nguyễn Trí Hiếu, chuyên gia tài chính - ngân hàng, mặc dù ngân hàng tích cực vào cuộc, song nếu dịch bệnh kéo dài, tình hình nợ xấu của khách hàng cá nhân sẽ còn tăng. Thu nhập giảm sút có thể đẩy nhiều gia đình vào cảnh mất khả năng trả nợ. Thậm chí, nếu dịch bệnh kéo dài, kinh tế đóng băng, thì khả năng vỡ nợ hàng loạt có thể xảy ra.

Vì vậy, giới chuyên gia cho rằng, ngoài sự hỗ trợ của ngành ngân hàng, cần rất nhiều bộ, ngành khác cùng vào cuộc. Cụ thể, Bộ Tài chính cần sớm ban hành chính sách hỗ trợ về thuế, phí để doanh nghiệp có thêm nguồn lực trả lương cho người lao động; Chính phủ cần sớm ban hành các gói hỗ trợ an sinh cho lao động mất việc, cho người nghèo…

Huyền Anh