Theo những dự báo gần đây về triển vọng cho ngành chăn nuôi Việt Nam, từ năm 2020 – 2030, số lượng trang trại chăn nuôi sẽ tăng lên, sản lượng chăn nuôi từ trang trại sẽ chiếm khoảng 70 - 75% tổng sản lượng sản phẩm chăn nuôi.

Cuộc chơi “chuyên nghiệp”

Điểm đáng chú ý từ dự báo của các chuyên gia nông nghiệp là ngành chăn nuôi trong các năm tới chủ yếu sẽ là cuộc chơi của những nhà chăn nuôi “chuyên nghiệp”.

Hơn thế nữa, hoạt động hợp tác, liên kết chuỗi thông qua hợp đồng chính thức giữa nhà chăn nuôi với nhà giết mổ và nhà bán lẻ sẽ phát triển mạnh mẽ.

Và điều quan trọng từ những triển vọng này là cần sự bắt tay hợp tác của khối nội, giữa những “ông lớn” doanh nghiệp (DN) có tiềm lực tài chính mạnh với những DN có bề dày kinh nghiệm, có những cơ sở sản xuất vững chắc trong ngành chăn nuôi.

Điển hình như việc ký kết hợp đồng hợp tác chiến lược giữa CTCP Sản xuất, Chế biến và Phân phối Nông nghiệp Thadi (thuộc Thaco Group) với CTCP Hùng Vương (HVG) vào cuối tuần qua tại Tp.HCM.

Theo đó, bên cạnh việc Thadi đầu tư vào HVG với tỷ lệ 35% cổ phần, Thadi đầu tư 65% vào liên doanh Thadi – HVG trong mảng sản xuất lợn giống (bố mẹ) với quy mô 45.000 con trong năm 2020 với tổng giá trị đầu tư 2.000 tỷ đồng, được triển khai tại An Giang và Bình Định. Đợt đầu trong tháng 3/2020 này là 15.000 con.

Điểm đáng chú ý là Thadi sẽ đầu tư chăn nuôi lợn thịt theo tiêu chuẩn thực hành của cơ quan an toàn thực phẩm Châu Âu (EFSA) với quy mô 1.200.000 con/năm nhằm cung cấp sản phẩm sạch, chất lượng cao cho xuất khẩu và thị trường trong nước.

Cần nhắc thêm, trong lĩnh vực chăn nuôi lợn, HVG được đầu tư với đàn lợn và hệ thống chuồng trại công nghệ cao, hiện đại được Chính phủ Đan Mạch chọn lọc và chuyển giao. Hiện, công ty đang sở hữu đàn lợn cụ kỵ - ông bà và 45.000 con lợn bố mẹ.

HVG đang xây dựng mới tại An Giang chuồng trại cho 15.000 con lợn bố mẹ, dự kiến tháng 3/2020 đi vào hoạt động và tại Khu công nghiệp Phù Cát (Bình Định) là 30.000 con lợn bố mẹ dự kiến đi vào hoạt động từ tháng 3/2020.

Với hệ thống chuồng trại rộng khắp từ Bình Định đến An Giang, mỗi năm HVG có thể cung cấp ra thị trường khoảng 1,2 triệu con lợn để nuôi thịt. Ngoài ra, công ty đã đầu tư hoàn thành một nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi tại tỉnh Long An sẵn sàng cung cấp ra thị trường 500.000 tấn thức ăn chăn nuôi lợn. Năm 2020, công ty tiếp tục triển khai nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi tại Bình Định với quy mô công suất 200.000 tấn/năm.

Dứt khoát làm theo chuỗi

Nhận định về sự hợp tác phát triển ngành chăn nuôi giữa hai DN nội địa này, Bộ trưởng Bộ NN&PTNT Nguyễn Xuân Cường cho rằng đây là điều đáng mừng khi cả hai tập trung vào phát triển sản phẩm chăn nuôi - một thành tố rất quan trọng trong an ninh lương thực của Việt Nam, và cùng các thành phần kinh tế khác tiếp tục vẽ nên câu chuyện nông nghiệp hội nhập của Việt Nam.

Ông Cường đánh giá những DN có tầm nhìn như Thaco, đang từ công nghiệp “nhảy” sang làm cơ khí nông nghiệp, làm cây ăn quả và nay là làm cả ngành chăn nuôi là một sự dũng cảm lớn.

“Nếu thuần tuý tính về giá trị, làm gì phải vào lĩnh vực này nếu không có đam mê, nếu không có niềm tin. Vì vậy, sự hợp tác của Thadi và HVG là một sự kỳ vọng lớn”, ông Cường nói.

Bộ trưởng Bộ NN&PTNT cũng lưu ý đây mới chỉ là những cơ hội về quản trị, lựa chọn ngành hàng, cơ hội lựa chọn những kết quả rất ban đầu. Điều dứt khoát là ngành chăn nuôi cần phải làm theo chuỗi.

Hiện nay, hai DN nêu trên chỉ có nhà máy thức ăn chăn nuôi, đàn lợn cụ kỵ, 60.000 con lợn thương phẩm và 1,2 triệu con lợn thương phẩm. Theo Bộ trưởng, điều này đòi hỏi họ cần phải có thêm nhà máy chế biến giết mổ hiện đại để phát triển thành một chuỗi giá trị từ con giống, chế biến thức ăn, liên kết các trang trại cho đến nhà máy chế biến giết mổ và tổ chức thị trường thành một chuỗi. Chỉ có chuỗi như vậy thì mới có được một kết quả ổn định, một giá trị thặng dư ổn định.

Được biết, mục tiêu đặt ra của ngành chăn nuôi trong năm 2020 là phấn đấu giá trị sản xuất đạt gần 9.400 tỷ đồng, tốc độ tăng trưởng tăng 4,5% so với năm 2019. Đặc biệt là từng bước khôi phục chăn nuôi lợn và phát triển theo chuỗi liên kết trong những năm tới.

Theo Bộ NN&PTNT, xét về tổng lượng thịt các loại trong năm 2019 ước đạt 5,14 triệu tấn, giảm 4,1%. Tuy nhiên, thịt lợn là mặt hàng thực phẩm thiết yếu và chiếm tỷ trọng lớn (khoảng 70%) trong cơ cấu tiêu dùng thực phẩm, sản lượng thịt lợn giảm 380 nghìn tấn, tương đương từ 9 - 10% so với năm 2018 cũng ảnh hưởng lớn đến thị trường thực phẩm trong nước.

Trong bối cảnh như vậy, giới chuyên gia cho rằng việc phát triển theo chuỗi giá trị các sản phẩm chăn nuôi (điển hình như chăn nuôi lợn) từ sản xuất đến thị trường với sự tham gia của những DN nội có tiềm lực lớn là điều nên làm.

Đây sẽ là chìa khoá để phát triển nhanh và bền vững, làm lớn ngành chăn nuôi Việt Nam vốn đang đối mặt thách thức cạnh tranh từ nguồn thịt nhập trong các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới mà Việt Nam tham gia.

Thế Vinh