Nhà máy Holden ở Elizabeth được hoàn thành vào năm 1962 và 1 năm sau đó, tên của Nữ hoàng Elizabeth II đã được đặt cho nhà máy này, khi bà đến thăm quan. 

Khoảng trống mênh mông

Sự rút lui đồng loạt của nhà đầu tư đánh dấu sự kết thúc của những thương hiệu xe hơi “cây nhà lá vườn” nổi tiếng của Australia, như Holden Commodore hay Ford Falcon, đồng thời cũng gây ra một cú sốc kinh tế, đặc biệt là những bang còn nhiều khó khăn như South Australia. 

Các chuyên gia nhận định, công nghiệp ôtô là một ngành rất quan trọng, mà khi biến mất, nó sẽ để lại khoảng trống lớn về kinh tế, đầu tư và việc làm. Dù gì thì Holden đã mang lại cả tỷ USD cho nền kinh tế South

Australia. Còn nhớ, lần đóng cửa gần nhất của một nhà máy sản xuất ôtô ở bang này, Mitsubishi Motors, vào năm 2008, từng gây ra cuộc di dân lớn chưa từng có sang các bang khác trong vòng hơn 1 thập kỷ.

South Australia với 60% là sa mạc, không được hưởng lợi nhiều từ sự bùng nổ của ngành khai thác khoáng sản, nên chẳng thể “phất” nhanh như các bang khác giàu tài nguyên. 

Không những thế, áp lực từ đồng tiền tăng giá và tăng lương cho người lao động khiến ngân sách càng trở nên eo hẹp. Mặc dù tỷ lệ thất nghiệp đã giảm từ 7% xuống còn 5,8%, nhưng số người rời khỏi bang trong năm 2016 so với số chuyển đến đã chênh lệch kỷ lục là 6.900.

Trong khi đó, điều kiện của bang Victoria thuận lợi hơn, nên cũng đủ khả năng xoay sở sau khi các nhà máy sản xuất ôtô đóng cửa. Nền kinh tế của bang này đang ở vào giai đoạn phát triển nhanh và đa dạng, với dân số tăng nhờ thu hút lao động từ New South Wales, bang đông dân nhất cả nước. Cơ hội cho người lao động trong các ngành sản xuất khác cũng tương đối rộng mở.

Thị trường việc làm ở Australia nói chung thời gian gần đây cũng trở thành một điểm sáng kinh tế. Mặc dù ngành sản xuất xe hơi làm ăn thua lỗ, song hơn 800.000 việc làm đã được tạo ra kể từ khi nhà máy đầu tiên đóng cửa cách đây 4 năm. Trong 12 tháng qua, hầu hết các công việc mới đến từ lĩnh vực y tế, xây dựng và giáo dục.

Ngành công nghiệp ôtô của Australia được khai sinh từ năm 1901, khi công ty Harley Tarrant cho ra đời chiếc xe chạy xăng đầu tiên trong một xưởng sản xuất nhỏ ở Melbourne. 

Sau 1 thế kỷ, mẫu Commodore của Holden chính là chiếc xe bán chạy nhất của nước này và vẫn giữ vững vị thế đó cho đến năm 2011. Tuy nhiên, sự cạnh tranh gay gắt từ lao động giá rẻ ở các nước như Trung Quốc và Thái Lan khiến cục diện dần thay đổi.

Ngành công nghiệp ôtô Australia đang bên bờ vực phá sản
 

Lan tỏa đến đời sống xã hội

Áp lực đã buộc Ford, Holden và Toyota vào các năm 2013 và 2014 phải tuyên bố ngừng sản xuất. Theo số liệu của Ủy ban Năng suất Australia, vào thời điểm đó, chỉ còn có hơn 11.000 lao động nước này là thuộc biên chế của 3 hãng trên.

Kể từ thời điểm có thông báo đóng cửa nhà máy Elizabeth, gần 3/4 nhân viên Holden nghỉ việc đã tìm được việc làm mới. Công ty cũng hỗ trợ họ theo nhiều cách khác nhau, như tư vấn lựa chọn công việc, đào tạo phỏng vấn... Trong khi đó, 950 công nhân ở lại nhà máy đến phút cuối cùng sẽ chính thức thất nghiệp ngay sau đấy.
Nhưng không chỉ dừng lại ở đó, ước tính 2.500 nhân viên khác đang làm việc cho các nhà cung cấp của Holden cũng sẽ trải qua nỗi buồn tương tự. Và xa hơn nữa, khi sự kiện này phản ánh vào kết quả hoạt động của nền kinh tế, ảnh hưởng của nó sẽ lan tỏa sâu rộng hơn đến đời sống xã hội. 

Trong năm qua, nhu cầu của người dân Elizabeth về các khoản trợ cấp khẩn cấp, bao gồm hàng hóa tiêu dùng và thực phẩm thiết yếu, ngày càng tăng và hẳn là sẽ chưa dừng lại sau khi nhà máy Holden đóng cửa.

Một thông tin tích cực cho bang này là chính phủ đã công bố kế hoạch đóng tàu trị giá 89 tỷ đô la Australia (tương đương 70 tỷ USD), bao gồm đóng 12 tàu ngầm, chủ yếu ở South Australia và kỳ vọng sẽ tạo ra hàng nghìn việc làm. Tuy nhiên, các giai đoạn chính của dự án này phải chờ đến năm 2020 mới khởi động.
 

Hải Châu