Hiện nay, việc thanh toán tiền cho các giao dịch chứng khoán được thực hiện tại 3 ngân hàng (BIDV đối với giao dịch chứng khoán, Vietinbank đối với giao dịch chứng khoán phái sinh; Ngân hàng Nhà nước đối với giao dịch trái phiếu Chính phủ).

Theo thông lệ quốc tế, việc thanh toán tiền cho các giao dịch chứng khoán được thực hiện qua ngân hàng trung ương bởi mức độ tín nhiệm cao và rủi ro tín dụng ít khả năng xảy ra hơn so với ngân hàng thương mại. Điều này cũng phù hợp với Bộ các nguyên tắc hoạt động của Cơ sở thị trường tài chính (CPSS-IOSCO), bảo đảm tính thống nhất một đầu mối, giảm thiểu rủi ro hệ thống trong trường hợp ngân hàng thương mại có thể lâm vào tình trạng khó khăn hoặc phá sản, tạo niềm tin cho nhà đầu tư, đặc biệt là các nhà đầu tư nước ngoài.

Tuy nhiên, theo Luật Ngân hàng Nhà nước hiện hành, Ngân hàng Nhà nước chỉ cung ứng dịch vụ thanh toán cho các ngân hàng (không có các đối tượng khác như công ty chứng khoán, tổ chức, cá nhân khác).

Do vậy, Thường trực Ủy ban Kinh tế đề nghị Chính phủ xem xét xây dựng lộ trình đối với việc chuyển giao các chức năng thanh toán chứng khoán từ ngân hàng thương mại tập trung về Ngân hàng Nhà nước và xem xét nội dung này khi đề xuất sửa đổi Luật Ngân hàng Nhà nước trong thời gian tới.

Đồng ý với quan điểm của Ủy ban Kinh tế, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân cho rằng, các nước giao các chức năng thanh toán chứng khoán cho ngân hàng trung ương để giảm thiểu rủi ro, Việt Nam cần có lộ trình từng bước chuyển về Ngân hàng Nhà nước.

Hoàng Hà