Nữ Thủ tướng Anh đang có chuyến công du đầu tiên tới châu Phi và thăm ba nước Nam Phi, Nigeria và Kenya.

Trong một bài phát biểu tại Cape Town (thủ đô Nam Phi), Thủ tướng May cho biết bà muốn Anh vượt qua Mỹ trong nhóm G7 để trở thành nhà đầu tư lớn nhất ở châu Phi, thông qua việc sử dụng ngân sách viện trợ hỗ trợ doanh nghiệp Anh đầu tư vào châu lục này.

Mở rộng giao thương hậu Brexit

Chính phủ Anh vẫn đang duy trì đường lối tăng cường hợp tác thương mại với các nước không thuộc Liên minh châu Âu (EU) như là một trong những trọng tâm chính của quá trình Brexit. Việc chia tay EU, hiện là đối tác thương mại lớn nhất, buộc Anh không còn lựa chọn nào khác là mở rộng càng nhiều càng tốt, càng nhanh càng tốt các kênh giao thương khắp năm châu.

Tháng Tư vừa rồi, Anh đã chủ trì một hội nghị với các quốc gia Khối thịnh vượng chung, bao gồm Nam Phi, Kenya và Nigeria, nhằm tìm cách thúc đẩy quan hệ và đặt nền móng cho thời kỳ mới trong hợp tác thương mại với các thành viên của khối này.

Bà May tái khẳng định cam kết duy trì ngân sách viện trợ của Anh ở mức 0,7% GDP với mục tiêu vừa mang lại hiệu quả cho đối tượng thụ hưởng (như chống nghèo đói, đối phó các vấn đề toàn cầu…), vừa bảo đảm lợi ích cho chính nước Anh.

Thủ tướng May cũng cho biết nước Anh sẽ phối hợp với các quốc gia châu Phi để giải quyết những bất ổn về dân số và di cư bằng cách tạo ra việc làm cho người dân. “Thế giới sẽ có cái nhìn tích cực hơn khi việc làm được tạo ra, để giải quyết các nguyên nhân và hậu quả của chủ nghĩa cực đoan và bất ổn, để đối phó với dòng chảy di cư và khuyến khích tăng trưởng bền vững”, bà May nói.

Viện trợ nước ngoài của Anh trong năm 2017 là 13,9 tỷ Bảng. Số tiền này bị một số người chỉ trích là quá cao và có lẽ nên quay về phục vụ nhu cầu trong nước.

Lời đề nghị phải hấp dẫn

Theo Hội nghị Liên Hợp Quốc về Thương mại và Phát triển, đầu tư trực tiếp của Anh ở châu Phi là 43 tỷ Bảng trong năm 2016, trong khi nhà đầu tư từ Mỹ rót vào 56,7 tỷ USD (tương đương 44 tỷ Bảng). Đầu tư từ Pháp, nước có quan hệ gần gũi với các thuộc địa cũ ở Tây Phi, đạt 38 tỷ Bảng, còn Trung Quốc cũng đang nhanh chóng trở thành một nhà đầu tư lớn ở châu Phi khi bỏ ra 31 tỷ Bảng.

Với riêng Nam Phi, Anh hiện là đối tác thương mại lớn thứ 6 của nước này trong năm 2017, với tổng kim ngạch đạt 5,6 tỷ USD theo số liệu thống kê của văn phòng Tổng thống Nam Phi.

Thủ tướng May cũng bày tỏ quan điểm ủng hộ chương trình cải cách đất đai của Nam Phi, miễn là quá trình triển khai diễn ra minh bạch, dân chủ, hợp pháp và hợp lòng dân. Tuần trước, phía Nam Phi đã chỉ trích Tổng thống Mỹ Donald Trump kích động gây chia rẽ sau khi ông này tuyên bố sẽ chỉ đạo Bộ trưởng Ngoại giao Mike Pompeo xem xét vấn đề “chiếm dụng đất” và “sát hại nông dân” ở Nam Phi.

Sau cuộc gặp Tổng thống Nam Phi Cyril Ramaphosa, Thủ tướng May sẽ có các chuyến thăm và gặp gỡ Tổng thống Nigeria Muhammadu Buhari và Tổng thống Kenya Uhuru Kenyatta. Trong chuyến công du của mình, Thủ tướng May cũng sẽ thảo luận vấn đề hợp tác an ninh với các vị Tổng thống trên.

Dưới phương châm tạo lập “Nước Anh toàn cầu”, Bộ trưởng Thương mại Anh Liam Fox đã trích dẫn nghiên cứu của Quỹ Tiền tệ Quốc tế cho thấy 90% tăng trưởng toàn cầu trong năm tới sẽ được tạo ra từ bên ngoài EU.

Tuy nhiên, một số chuyên gia cho rằng khi nước Anh thực sự rời khỏi EU cũng là lúc các quốc gia châu Phi sẽ bước vào đàm phán với một vị thế khác, bởi họ hiểu những khó khăn của Anh và họ có vô số đối tác thương mại khác như Trung Quốc, Ấn Độ và Nga. Nếu lời đề nghị của Anh không thực sự hấp dẫn thì rất khó để kéo các nước châu Phi xích lại gần hơn.

Hải Châu