Diễn biến khó lường của dịch Covid-19 đã gây ảnh hưởng tiêu cực đến nền kinh tế thế giới, đồng thời tác động tới một số ngành kinh tế trong nước. Theo đó, hoạt động kinh doanh của các ngân hàng thương mại cũng gặp nhiều khó khăn và là thách thức lớn trong việc thực hiện các mục tiêu kế hoạch kinh doanh năm 2020.

Dịch bệnh không “cản” được mục tiêu lợi nhuận

Trong báo cáo thường niên 2019 của MSB vừa công bố, hầu hết các mục tiêu đều tăng so với năm ngoái. Chẳng hạn, năm 2020, ngân hàng đặt mục tiêu lợi nhuận trước thuế 1.439 tỷ đồng, tăng 12% so với năm trước. Tổng dư nợ tín dụng kế hoạch tăng 20%, huy động tăng 10% lên lần lượt 81.500 tỷ đồng và 99.000 tỷ đồng. Tổng tài sản tăng 8% lên 170.000 tỷ đồng; nợ xấu được kiểm soát dưới 3%.

Trong báo cáo thường niên 2019, SeABank đặt mục tiêu tổng tài sản tăng 12% trong năm 2020, lên 175.600 tỷ đồng. Trong đó, huy động khách hàng và giấy tờ có giá tăng kế hoạch tăng 13,8% lên 175.600 tỷ đồng, dư nợ tín dụng tăng 13,6%. Ngân hàng đặt chỉ tiêu lợi nhuận trước thuế mục tiêu đạt 1.506 tỷ đồng, tăng 8%. Tỷ lệ nợ xấu mục tiêu dưới 3%.

Trong báo cáo thường niên vừa được công bố, BIDV đặt kế hoạch năm 2020 với chỉ tiêu lợi nhuận trước thuế 12.500 tỷ đồng, tăng 16,5% so với cùng kỳ.

Tại cuộc họp Đại hội cổ đông vào cuối tháng 3, Kienlongbank đã thông qua kế hoạch kinh doanh với lợi nhuận đạt 750 tỷ đồng, gấp 8,7 lần năm trước; tăng trưởng vốn huy động và dư nợ cấp tín dụng lần lượt 13% và 16%.

Tuy nhiên, cả Kienlongbank và BIDV đều cho biết kế hoạch lợi nhuận này được xây dựng trên cơ sở dịch Covid-19 được kiểm soát tốt nhất. Căn cứ vào tình hình thực tế nếu diễn biến dịch Covid-19 vẫn kéo dài ảnh hưởng xấu đến hoạt động kinh doanh thì sẽ có điều chỉnh phù hợp.

Có thể nói, trong bối cảnh dịch bệnh bùng phát và vẫn chưa được kiểm soát, việc các ngân hàng này đặt mục tiêu lợi nhuận tăng đã gây bất ngờ cho thị trường. Bởi những thiệt hại mà Covid-19 gây ra cho ngành ngân hàng nói riêng đã được thể hiện rất rõ qua những con số về tăng trưởng tín dụng, tăng trưởng huy động 3 tháng đầu năm và nợ xấu.

Cụ thể, mức tăng trưởng tín dụng của nền kinh tế trong quý đầu tiên chỉ tăng 0,68% so với mức tăng 1,9% của cùng kỳ năm trước. Hoạt động huy động vốn của các tổ chức tín dụng, phần lớn là các ngân hàng thương mại cũng gặp nhiều khó khăn khi chỉ tăng 0,51%, thấp hơn so với mức 1,72% của cùng kỳ năm ngoái.

Tính đến thời điểm 20/3/2020, tổng phương tiện thanh toán tăng 1,55% so với cuối năm 2019 (cùng kỳ năm trước tăng 2,54%); tỷ giá giữa VND/USD mất khoảng 1%; dư nợ tín dụng bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 ước tính lên tới 2 triệu tỷ đồng, chiếm khoảng 23% dư nợ toàn hệ thống, nguy cơ trở thành nợ xấu là hiện hữu.

Đặc biệt, để hỗ trợ cho các doanh nghiệp bị ảnh hưởng dịch bệnh, các ngân hàng phải cắt giảm lợi nhuận để giảm lãi vay, tăng quy mô gói tín dụng.

Lợi nhuận ngân hàng sẽ đến từ đâu?

Nhìn từ báo cáo tài chính và hoạt động gần đây của một số ngân hàng có thể thấy vẫn có những khoản bù đắp cho lợi nhuận.

SeABank định hướng tiếp tục tập trung và đẩy mạnh thu phí dịch vụ và các khoản thu ngoài lãi. Ngân hàng cũng sẽ cải thiện biên độ sinh lời các phân khúc, phát triển các sản phẩm đặc thù có hiệu quả và khả năng sinh lời cao; đồng thời sẽ giảm chi phí hoạt động bằng việc tối ưu hóa qua đầu tư công nghệ.

Kienlongbank cũng có cơ sở để kỳ vọng mức tăng trưởng đột phá. Cụ thể, ngân hàng dự kiến ghi nhận các khoản lãi phải thu hạch toán giảm trong các năm trước, sau khi xử lý xong tài sản đảm bảo; đồng thời cũng không còn phải trích lập dự phòng cho nợ tại VAMC.

Hay như trường hợp của Vietcombank, trong báo cáo mới đây đã để ngỏ mục tiêu lợi nhuận, tuy nhiên giới phân tích dự đoán lợi nhuận năm 2020 sẽ tăng nhờ có “của để dành” là khoản thu khoảng 400 triệu USD từ việc ký kết hợp tác phân phối bảo hiểm với Công ty bảo hiểm nhân thọ FWD Việt Nam, để ngân hàng phân phối bảo hiểm dài hạn cho FWD được thực hiện trong năm 2019. Tuy nhiên, trong báo cáo tài chính năm 2019, khoản tiền này chưa được hạch toán vào phần lợi nhuận.

Đáng chú ý, việc hợp tác này có thời hạn 15 năm và hợp đồng được thực hiện mỗi năm. Mới đây, Vietcombank đã phát đi thông báo chính thức triển khai thỏa thuận hợp tác độc quyền phân phối bảo hiểm FWD qua ngân hàng.

Có thể thấy, thương vụ này đã mang lại cho Vietcombank một khoản thặng dư không hề nhỏ và nguồn thu hoa hồng từ bảo hiểm trong những năm tới. Và nếu trong năm nay, khoản thu từ kênh này được Vietcombank hạch toán trong lợi nhuận thì mục tiêu đạt 26.600 tỷ đồng đặt ra tại Hội nghị triển khai nhiệm vụ kinh doanh năm 2020 hồi đầu năm có thể sẽ đạt được.

Ngoài ra, những nhà băng đã được NHNN phê duyệt áp dụng Basel II như SeABank, MSB… sẽ được “nới” tăng trưởng tín dụng. Theo đánh giá của các chuyên gia, đây là yếu tố thuận lợi để các ngân hàng “tăng tốc” khi dịch bệnh được kiểm soát.

Thanh Hoa