Báo cáo từ FiinRatings, trong tháng 5, hoạt động mua lại trái phiếu doanh nghiệp diễn ra sôi nổi, đạt 18.900 tỷ đồng, tăng 53,3% so với tháng trước và 27,4% so với cùng kỳ năm ngoái. Động lực mua lại trong tháng chủ yếu đến từ doanh nghiệp nhóm bất động sản (53,2%) và các ngân hàng (45,6%)...

Ngân hàng đổ xô mua lại trái phiếu trước hạn

Theo thông tin từ Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX), Ngân hàng TMCP Kỹ Thương Việt Nam (Techcombank) vừa tất toán sớm 1 lô trái phiếu trị giá 5.000 tỷ đồng.

Cụ thể, vào ngày 11/6, Techcombank đã chi 5.000 tỷ đồng để mua lại trước hạn lô trái phiếu mang mã TCBL2427005 có kỳ hạn 36 tháng, được phát hành vào ngày 11/6/2024.

Đây là lần thứ tư kể từ đầu năm 2025, Techcombank thực hiện mua lại trái phiếu trước hạn. Trước đó, 3 lô trái phiếu khác đã được tất toán gồm: TCBL2427004 trị giá 3.000 tỷ đồng (30/5), TCBL2427002 trị giá 1.500 tỷ đồng (12/5), TCBL2427001 trị giá 3.000 tỷ đồng (10/4).

Tương tự, Ngân hàng TMCP Bắc Á (Bac A Bank) vừa có thông báo gửi Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) về việc tất toán trước hạn lô trái phiếu có giá trị 500 tỷ đồng.

Cụ thể, vào ngày 10/6, Bac A Bank đã mua lại toàn bộ lô trái phiếu mang mã BABL2427005 được phát hành vào ngày 10/6/2024, kỳ hạn 3 năm và dự kiến đáo hạn vào năm 2027. Như vậy, Bac A Bank đã tất toán lô trái phiếu này chỉ sau 1 năm phát hành.

Theo thống kê trên HNX, đây là lô trái phiếu thứ ba được Bac A Bank mua lại trước hạn kể từ đầu năm đến nay. Trước đó, ngày 21/5/2025, ngân hàng này cũng đã thực hiện mua lại lô trái phiếu BABL2427003 trị giá 500 tỷ đồng, phát hành ngày 21/5/2024, kỳ hạn 3 năm.

Trước nữa, ngày 15/5/2025, Bac A Bank tiến hành mua lại 500 trái phiếu mã BABL2427002 với giá trị mua lại thực tế là 1,051 tỷ đồng/trái phiếu.

Hay như Ngân hàng TMCP Hàng hải Việt Nam (MSB) đã mua lại 1 lô trái phiếu có giá trị 800 tỷ đồng trước hạn 2 năm.

Một số ngân hàng khác cũng thông báo kế hoạch mua lại trước hạn trái phiếu trong thời gian tới. Điển hình, Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) thông báo sẽ mua lại toàn bộ hơn 3,95 triệu trái phiếu, tương đương 395 tỷ đồng theo mệnh giá. Lô trái phiếu được phát hành vào ngày 15/7/2024, có kỳ hạn 6 năm, dự kiến đáo hạn vào năm 2030. Ngày đăng ký cuối cùng để thực hiện quyền bán lại là 8/7/2025.

Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) công bố Nghị quyết HĐQT về việc phê duyệt phương án mua lại trái phiếu. Theo đó, ngân hàng dự kiến dùng nguồn vốn kinh doanh để mua lại hơn 12.271 tỷ đồng trái phiếu.

Các lô trái phiếu được phát hành trong khoảng thời gian từ năm 2018-2024, dự kiến đáo hạn trong năm 2030, 2031. Ngân hàng dự kiến mua lại toàn bộ số trái phiếu trên từ quý II/2025 đến quý I/2026 theo đúng tiến độ và cam kết với nhà đầu tư.

Do thanh khoản ngân hàng dồi dào?

Theo các chuyên gia phân tích của Công ty cổ phần Chứng khoán VNDirect, sở dĩ ngân hàng chạy đua mua lại trái phiếu trước hạn là do đang dư thừa thanh khoản. Việc mua lại trái phiếu trước hạn sẽ giúp ngân hàng giảm dư thừa vốn, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn, đồng thời cải thiện Hệ số an toàn vốn (CAR).

Trong khi đó, một chuyên gia đánh giá, một lý do khiến các ngân hàng chạy đua mua lại trái phiếu trước hạn là để cơ cấu lại kỳ hạn trái phiếu và cơ cấu lại lãi suất. Theo đó, không loại trừ việc ngân hàng mua lại trái phiếu kỳ hạn dưới 5 năm để lấy dư địa phát hành trái phiếu mới kỳ hạn trên 5 năm (đủ điều kiện tính vào vốn cấp 2). Điều này cũng hợp lý trong bối cảnh từ ngày 1/10/2023, tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung, dài hạn sẽ bị giảm từ 34% xuống còn 30%.

Thực tế, nhiều ngân hàng một mặt mua lại trái phiếu trước hạn ở các kỳ hạn 2-3 năm, một mặt lại phát hành các lô trái phiếu mới kỳ hạn 5-10 năm.

Ngoài ra, khả năng mua lại sớm cũng giúp ngân hàng tái cấu trúc lại nguồn vốn, giảm áp lực trả nợ tập trung, và có thể cải thiện CAR. Điều này phù hợp hơn với định hướng yêu cầu của NHNN, khi lãi suất đầu ra giảm áp lực lên lợi nhuận, trong khi ngân hàng vẫn phải giữ vốn an toàn.

TS. Lê Xuân Nghĩa, chuyên gia tài chính ngân hàng nhận định, việc mua lại là cần thiết để tối ưu danh mục, nhưng doanh nghiệp hay ngân hàng cần thông tin rõ nguồn vốn mua lại từ đâu, khả năng huy động trở lại ra sao. Nếu động thái diễn ra trong im lặng, không minh bạch, thì đây rất dễ biến thành giọt nước tràn ly, kích hoạt phản ứng mất niềm tin từ nhà đầu tư và cổ đông.

Ở góc độ ngân hàng, đại diện BIDV cho biết việc mua lại là thực hiện quyền mua lại của tổ chức phát hành, đáp ứng kỳ vọng của nhà đầu tư, thể hiện uy tín, năng lực tài chính của BIDV, qua đó tạo thuận lợi cho kế hoạch phát hành trái phiếu trong tương lai.

Theo BIDV, việc mua lại được thực hiện trên cơ sở cam kết với người sở hữu trái phiếu, dự kiến khả năng cân đối vốn của ngân hàng tại thời điểm mua lại và trên cơ sở tuân thủ các quy định của NHNN.

Đối với thị trường chứng khoán, các tín hiệu phát đi từ động thái này cũng khá rõ ràng. Nếu ngân hàng mua lại rõ ràng từ nguồn dự phòng có thể thúc đẩy giá cổ phiếu trong ngắn hạn.

Huyền Anh