Đây là thông tin được ông Nguyễn Chung Khanh, Phó Vụ trưởng Vụ Chính sách thương mại đa biên (Bộ Công Thương) đưa ra tại Diễn đàn về thuận lợi và khó khăn đối với Việt Nam khi thực hiện Hiệp định Đối tác toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) tổ chức ngày 30/8.

Hiệp định CPTPP có hiệu lực với Việt Nam từ ngày 14/1/2019, đến nay đã gần 8 tháng, tuy nhiên hầu hết các ngành kinh tế của Việt Nam đều chưa tận dụng được cơ hội cắt giảm thuế quan mà CPTPP mang lại.  

Ông Ngô Chung Khanh cho biết, tỷ lệ tận dụng ưu đãi để xuất khẩu từ CPTPP còn rất thấp. Đơn cử như hàng xuất theo mẫu CPTPP chỉ đạt 190 triệu USD trong tổng số 16.400 triệu USD hàng hóa xuất khẩu, tương ứng với việc chỉ tận dụng được 1,17%.

Hầu hết các ngành đều không tận dụng được lợi ích từ hiệp định CPTPP, 2 ngành mà chúng ta tận dụng được nhiều nhất là giày dép và thép cũng chỉ trên dưới 10%, còn lại các ngành thuỷ sản, hạt điều, tiêu, điều... tỷ lệ tận dụng chỉ 3-4%.

Số liệu khảo sát của Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) về kết quả điều tra sự quan tâm của doanh nghiệp (DN) với CPTPP đối với 8.600 DN tham gia khảo sát cho thấy các DN đã có mức độ quan tâm với CPTPP khi có tới 26% DN có tìm hiểu nhưng vẫn còn hơn 70% DN chưa rõ về CPTPP.

Theo bà Nguyễn Thị Thu Trang, Giám đốc Trung tâm WTO và Hội nhập (VCCI), cản trở lớn nhất được các DN đưa ra là 84% các DN thiếu thông tin về cam kết và cách thức thực hiện; 81,48% DN gặp bất cập trong tổ chức thực thi của cơ quan nhà nước, tiếp theo là những vấn đề về năng lực cạnh tranh thấp hay quy tắc xuất xứ quá khó...

Với các cơ quan nhà nước, sự chủ động cũng chưa cao. Các kế hoạch hành động của các bộ, ngành địa phương đều chậm nửa năm so với yêu cầu. Các đầu mối thông tin, phổ biến tuyên truyền về CPTPP cho cán bộ nhà nước, DN cũng chậm. Hành trình cải thiện năng lực cạnh tranh của DN còn nhiều chông gai do chính sách thuế, thủ tục hải quan vẫn còn nhiều bất cập.

Còn theo ông Khanh, kể từ khi CPTPP có hiệu lực, số lượng câu hỏi, sự quan tâm của DN mới chỉ dừng ở 12 câu hỏi gửi tới Bộ Công Thương. Điều này còn quá khiêm tốn so với cộng đồng DN đông đảo của Việt Nam.

Lê Thúy