Nhân chuyến thăm và làm việc tại Việt Nam từ ngày 22-25/5/2017 của Bộ trưởng Bộ Lương thực Băng-la-đét Advocate Md Qamrul Islam, chiều ngày 23/5/2017 tại Hà Nội, được sự ủy quyền của hai Chính phủ, Bộ trưởng Trần Tuấn Anh thay mặt Chính phủ Việt Nam và Bộ trưởng Advocate Qamrul Islam thay mặt Chính phủ Băng-la-đét đã chính thức ký gia hạn Bản ghi nhớ (MOU) về Thương mại gạo giữa Chính phủ nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam và Chính phủ nước Cộng hòa Nhân dân Băng-la-đét.

MOU mới được ký gia hạn lần này sẽ có hiệu lực 05 năm kể từ ngày ký, từ năm 2017 đến năm 2022. Theo đó, mỗi năm tùy theo nhu cầu và giá cả thị trường thế giới, Việt Nam sẽ cung cấp cho Băng-la-đét số lượng gạo các loại lên đến 1 triệu tấn; hai bên cũng đã chỉ định các đầu mối của mình để giao dịch, đàm phán, ký kết và thực hiện các hợp đồng.

Ngay sau khi ký kết Bản ghi nhớ này, phía Băng-la-đét đã thông báo việc phía Băng-la-đét mong muốn mua ngay của Việt Nam khoảng 250.000 – 300.000 tấn gạo trắng 5%

Về phía Bộ Công Thương, việc ký MOU lần này là tiếp tục hiện thực hóa ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, cũng như những định hướng của Đảng và Nhà nước trong thời gian gần đây, kết quả này thực sự là hành động thiết thực, nhanh chóng, hiệu quả và sự chỉ đạo sâu sát của Chính phủ nói chung và triển khai kịp thời của Bộ Công Thương nói riêng trong việc hỗ trợ doanh nghiệp trong nước tìm kiếm đối tác, xúc tiến thương mại, phát triển thị trường đầu ra mới và tiềm năng.

Chỉ trong thời gian ngắn chưa đầy 2 tuần lễ, Bộ Công Thương đã khẩn trương trao đổi với phía Băng-la-đét trên cơ sở quan hệ hữu nghị tốt đẹp để xác định cơ hội cụ thể, chủ trì và phối hợp với các Bộ, ngành liên quan lấy ý kiến tham gia về nội dung dự thảo và sau đó báo cáo xin ý kiến Thủ tướng Chính phủ phê duyệt để chính thức ký MOU này. 
Việc Băng-la-đét đồng ý ký kết gia hạn MOU về Thương mại gạo ở cấp Chính phủ để tiếp tục mua gạo của Việt Nam cũng như việc cử Bộ trưởng Bộ Lương thực sang Việt Nam để ký MOU này đã thể hiện việc phía Bạn rất coi trọng mối quan hệ với Việt Nam.

Phía Băng-la-đét đánh giá rất cao chất lượng, giá cả cũng như cách thức triển khai hợp đồng, đảm bảo uy tín của doanh nghiệp Việt Nam trong những lần hợp tác trước. Vì vậy, mặc dù có nhiều đối thủ cạnh tranh về chất lượng, giá cả cũng như khoảng cách địa lý, phía Băng-la-đét vẫn quyết định chọn Việt Nam là nước cung cấp gạo cho Băng-la-đét trong thời gian dài sắp tới.

Ngay sau khi ký kết Bản ghi nhớ này, phía Băng-la-đét đã thông báo việc phía Băng-la-đét mong muốn mua ngay của Việt Nam khoảng 250.000 – 300.000 tấn gạo trắng 5%. Phía Băng-la-đét chính thức mời đầu mối của phía Việt Nam sang Băng-la-đét trong thời gian sớm nhất để làm việc, đàm phán về giá cả và khối lượng, phương thức giao hàng… với đầu mối của phía Băng-la-đét về đơn hàng nêu trên. Đồng thời, phía Bạn cũng cho biết mong muốn mua tổng số lượng khoảng 500.000 tấn gạo của Việt Nam từ nay đến hết năm 2017.

MOU về Thương mại gạo ở cấp Chính phủ giữa Việt Nam và Băng-la-đét được ký lần đầu vào ngày 18/4/2011 tại Hà Nội và có thời hạn đến ngày 31/12/2013. Sau đó, ngày 02/01/2014, hai bên đã ký lại để gia hạn MOU nói trên có hiệu lực tới ngày 31/12/2016. Theo đó, năm 2011 và năm 2012, phía Việt Nam đã xuất khẩu được trên 300.000 tấn gạo sang Băng-la-đét để phục vụ nhu cầu trong nước cho phía Bạn. 

Trong những năm tiếp theo, Băng-la-đét đã tự túc và sản lượng lúa gạo đã đủ cung cấp cho tiêu thụ nội địa nên phía Bạn chưa đặt thêm vấn đề mua gạo của Việt Nam. Tuy nhiên, trong 02 năm gần đây, Băng-la-đét liên tục phải đối mặt với nhiều thiên tai, mất mùa, dẫn tới việc thiếu gạo để cung cấp đủ cho người dân trong nước.

Băng-la-đét là thị trường có dân số rất đông, trên 170 triệu người, sức tiêu thụ cao trong khi khả năng cung ứng lương thực còn thấp, thường xuyên phải đối mặt với mất mùa, thiên tai. Trong bối cảnh ngành sản xuất lúa gạo của Việt Nam còn gặp nhiều khó khăn trong việc tìm đầu ra của sản phẩm, việc Chính phủ hai nước ký kết gia hạn được Bản ghi nhớ này trong thời gian 05 năm sẽ giúp ngành sản xuất lúa gạo trong nước giải được một phần bài toán đầu ra, giúp các doanh nghiệp và bà con nông dân yên tâm canh tác.

Lê Thuý