Dự kiến đến giữa năm, Bộ Tài chính Indonesia sẽ công bố bản kế hoạch ngân sách sửa đổi, trong đó các khoản mục chi thường xuyên của khu vực công bị “gạt” rất nhiều.

Trả lời phỏng vấn Financial Times, Bộ trưởng Tài chính Indonesia, ông Bambang Brodjonegoro, cho hay trước tình hình giá dầu trên thị trường đã rơi xuống 35 USD/thùng, thấp hơn 15 USD so với ngưỡng sàn từng được dự báo, chính phủ nước này sẽ thất thu khoảng 80 nghìn tỷ Rupiah (tương đương với 135 nghìn tỷ đồng) ngân sách, tức là xấp xỉ 4% kế hoạch cả năm.

Ưu tiên những kế hoạch quan trọng

“Giá dầu giảm chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến nguồn thu của chúng tôi, cho dù mức độ bị ảnh hưởng không lớn như những năm 1980 và 1990, bởi khi đó, dầu khí chiếm tỷ trọng lớn nhất trong cơ cấu thu ngân sách…. Tất nhiên, ở một mức độ nào đó, Indonesia phải tìm cách chi tiêu hiệu quả hơn.”, ông Brodjonegoro khẳng định.

Tăng trưởng kinh tế của Indonesia đã cải thiện rõ rệt trong quý IV/2015 (hơn 5%), một phần nhờ tăng cường thêm 7,3% chi tiêu công sau khi được Tổng thống Joko Widodo phê duyệt hàng loạt dự án.

Điều hành đất nước từ năm 2014, ông Widodo cam kết rót vốn vào cơ sở hạ tầng, đẩy mạnh đầu tư xây dựng các tuyến đường độ, cảng biển và sân bay, cũng như nâng cấp điện lưới quốc gia thêm 35.000 MW.

Tuy nhiên, các chuyên gia cũng ngay lập tức đặt ra câu hỏi về việc liệu chính phủ nước này có thể tiếp tục duy trì được chính sách đẩy mạnh đầu tư công hay không nếu thu ngân sách bị chững lại, nhất là với một quốc gia phụ thuộc nhiều vào khai thác tài nguyên như Indonesia.

Theo kết quả nghiên cứu của Credit Suisse, tổng thu ngân sách năm 2015 của Indonesia chỉ đạt 85% so với kế hoạch 1.760 nghìn tỷ Rp. Trong số 255 triệu dân mới chỉ có 9 triệu người đăng ký thuế và 900 nghìn người tự giác nộp thuế thu nhập cá nhân.

Theo giải thích của ông Brodjonegoro, mặc dù sắp tới phải điều chỉnh lại nguồn lực đầu tư công nhưng chính phủ Indonesia không “đụng” đến những lĩnh vực ưu tiên như dự án xe buýt công cộng hay trang bị tàu tuần tra trên biển.

Bộ Tài chính Indonesia sẽ công bố bản kế hoạch ngân sách sửa đổi, trong đó các khoản mục chi thường xuyên của khu vực công bị “gạt” rất nhiều.

Cắt giảm chi phí “thừa”

Dự kiến đến giữa năm nay, Bộ Tài chính Indonesia sẽ công bố bản kế hoạch ngân sách sửa đổi, trong đó các khoản mục chi thường xuyên của khu vực công bị “gạt” rất nhiều. Thừa nhận “cần phải tiết kiệm chi phí hoạt động vì tự thấy vẫn chưa hiệu quả” song ông Brodjonegoro vẫn tự tin “tăng trưởng kinh tế sẽ không chịu tác động tiêu cực”.

Song song với vấn đề đầu tư công, dư luận Indonesia còn đang xôn xao về việc Quốc hội sẽ trì hoãn thảo luận một dự thảo luật thuế trong đó cho phép tội phạm trong lĩnh vực tài chính, kể cả tham nhũng và rửa tiền, có thể nộp thuế 10 – 15% tính trên giá trị tài sản chuyển về Indonesia để được miễn truy tố hình sự. Dự luật gây tranh cãi này ước tính có thể bổ sung cho kho bạc Indonesia thêm 100 tỷ Rupiah mỗi năm.

Cá nhân ông Brodjonegoro ủng hộ đề xuất trên với lý do “Chính phủ sẽ được lợi vì có thêm nguồn thu, nền kinh tế sẽ được lợi vì có dòng tiền quay về Indonesia, trong khi người đóng thuế cảm thấy an tâm”.

Cũng liên quan đến chuyện tiết kiệm chi tiêu công, còn nhớ thời điểm cuối năm 2014, chính quyền Tổng thống Widodo từng ban hành quy định tất cả các cuộc họp, hội nghị do chính phủ Indonesia tổ chức không chiêu đãi khách bằng những thực phẩm đắt tiền nữa, thay vào đó là các món ăn dân giã vốn được bầy bán dọc đường như bắp luộc, khoai lang hay bánh khoai mì; đồ uống cũng chỉ là nước lọc, cà phê, trà…

Ngoài ra, các lãnh đạo cao cấp chỉ được mời tối đa 400 khách dự những bữa tiệc gia đình để tránh tình trạng tổ chức đám cưới cho con mà mời cả ngàn khách, vừa gây ách tắc giao thông vừa khiến mọi người đàm tiếu.

Kể từ khi nhậm chức, Tổng thống Widodo chủ trương cắt giảm những khoản chi tiêu mà ông gọi là vô lý và lãng phí, như tiền công tác phí của cán bộ nhà nước hay các khoản chi hội họp.

Để làm gương, ông Widodo từng tự bỏ tiền mua vé máy bay giá rẻ đi từ Jakarta sang Singapore dự lễ tốt nghiệp của cậu con trai. Việc làm này được nhiều người hoan nghênh như một tấm gương cho những người dưới quyền ông học tập, nâng cao ý thức tiết kiệm tiền thuế của dân.

Hùng Anh