Sau khi thanh tra việc chấp hành pháp luật về quản lý đầu tư xây dựng của UBND tỉnh Hải Dương (giai đoạn 2002-2012), ngày 20/7, Thanh tra Chính phủ (TTCP) đã thông báo kết quả thanh tra. Hải Dương là một trong số các địa phương đã thu hút mạnh các nhà đầu tư trong và ngoài nước, phát triển ồ ạt các KCN, cụm công nghiệp, khu dân cư, đô thị… Tuy nhiên, TTCP đã phát hành hàng loạt vi phạm, yếu kém trong quản lý đầu tư, xây dựng.

Tự ý điều chỉnh quy hoạch?

Theo TTCP, UBND tỉnh Hải Dương đã không kiểm tra, giám sát để các chủ đầu tư dự án Khu công nghiệp Tân Trường tự cho thuê đất vào đất cây xanh diện tích 1,73ha, thu lợi 865.000 USD, tương đương 18,069 tỷ đồng.

Chủ dự án KCN Nam Sách cũng cho thuê đất vào phần đất Trung tâm điều hành, đất đầu mối kỹ thuật với diện tích 1,62ha, thu lợi 241.800 USD. Còn KCN Đại An cho thuê đất vào đất hạ tầng giao thông lên tới 1,543 ha, thu lợi 342.252USD. 

Riêng tại KCN Đại An, chủ đầu tư chưa kí hợp đồng thuê đất với Sở TN&MT, chưa thực hiện nghĩa vụ tài chính nhưng đã kí hợp đồng cho 16 doanh nghiệp thuê lại đất (36,93ha), thu lợi 12.517.148 USD. Tiếp đó, KCN Đại An mở rộng cũng cho 4 doanh nghiệp thuê lại tới 23,3ha đất, thu 11.571.800 USD là vi phạm Nghị định 181 của Chính phủ và Luật đất đai 2013.

Chủ đầu tư các KCN đã tự ý cho thuê lại đất, thu lợi hàng trăm tỷ đồng

Về phê duyệt điều chỉnh quy hoạch chi tiết với KCN Nam Sách và Đại An, tỉnh Hải Dương đã không xin ý kiến của Bộ Xây dựng theo quy định, làm thay đổi cơ cấu sử dụng đất. 

UBND tỉnh Hải Dương cũng giao cho Công ty Nam Quang – chủ đầu tư KCN Tân Trường vượt 21,4ha so với diện tích đã được phê duyệt và không phù hợp với quy hoạch chi tiết đã được Bộ Xây dựng phê duyệt. 

Ngoài ra, một số dự án KCN như Cẩm Điền - Lương Điền, Việt Hoà - Kenmark cũng có nhiều vi phạm, như: giao đất khi chủ đầu tư chưa hoàn thành nghĩa vụ tài chính, chậm tiến độ dự án, chậm bồi thường tái định cư, dự án hoàn thành không thu hút được nhà đầu tư, phải tạm dừng hoạt động…  

Về dự án cụm công nghiệp, TTCP kết luận, việc quản lý dự án khi hoạt động, quản lý sau đầu tư rất lúng túng, không hiệu quả, có tình trạng buông lỏng quản lý… Việc đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng cụm công nghiệp rất chậm, thiếu hạ tầng khớp nối như thiếu trạm xử lý nước thải, gây ô nhiễm môi trường.

Thực tế, Công ty cấp nước Hải Dương được giao quản lý hệ thống cấp nước sạch phía Bắc Cụm công nghiệp, giá trị đầu tư 874.150.000 đồng, song chưa hoàn trả tiền cho ngân sách nhà nước.

Cấp sổ đỏ bừa bãi cho dự án đô thị

Mặc dù quy hoạch các khu đô thị tại Hải Dương đến năm 2015-2020 đã được phê duyệt, nhưng tỉnh này vẫn chưa điều chỉnh, bổ sung cho phù hợp yêu cầu phát triển dẫn tới chuyện cứ “sai đâu, sửa đấy”.

Cụ thể, 3 dự án khu dân cư phục vụ KCN được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất chưa đúng quy định, điển hình là dự án khu dân cư Đại An (15.933m2) và khu đô thị mới phía Đông TP.Hải Dương được cấp cả sổ đỏ cho phần diện tích đất giao thông, cây xanh, công cộng… Khu dân cư KCN Nam Sách được cấp sổ đỏ cho cả loại đất dịch vụ thương mại với diện tích 14.921m2.

Một số chủ dự án còn được cấp sổ đỏ khi chưa thực hiện nghĩa vụ tài chính, như Khu đô thị mới Tuệ Tĩnh (55.789m2), dự án Tổ hợp thương mại và dịch vụ Ngọc Châu (79.075m2), dự án du lịch sinh thái và đất ở đô thị, sản xuất kinh doanh (214.344m2)… Hay dự án vẫn còn chưa xong bồi thường, giải phóng mặt bằng, nợ tiền sử dụng đất như dự án khu dân cư chợ dịch vụ Tráng Liệt (6.379m2) nợ 10 tỷ đồng tiền đất.

Đáng nói là dự án khu đô thị mới phía Tây Hải Dương, UNBD tỉnh không lập danh mục và không khai dự án sử dụng quỹ đất tạo vốn xây dựng hạ tầng theo quy định, điều chỉnh hơn 15,65ha đất giao thông tại khu C,D, diện tích 4,38ha đất mở rộng của 7 tuyến đường giao thông chính mà không thu tiền sử dụng đất. Điều này là không đúng với quyết định của Thủ tướng Chính phủ và không phù hợp với cơ chế “đổi đất lấy hạ tầng” theo dự án được phê duyệt.

“UBND tỉnh Hải Dương giao cho Công ty CP Nam Cường gần 10,66ha đất khu đô thị Bắc đường 52, để làm khu đô thị mới phía Tây là không đúng quy định. Vì đây là đường dự án do tỉnh làm chủ đầu tư, không có trong quyết định giao đất của Thủ tướng Chính phủ, phê duyệt quy hoạch chi tiết vào đường điện cao thế 110kv khi chưa có ý kiến của cơ có quan thẩm quyền…”- Báo cáo của TTCP nêu rõ.

Theo tìm hiểu, được biết, Nam Cường còn được giao dự án khu đô thị phía Đông để hoàn vốn làm hạ tầng cho tỉnh. Nhưng sau 10 năm đầu tư 2 dự án, đến nay, việc nghiệm thu, quyết toán, bàn giao hạ tầng kỹ thuật 2 khu đô thị vẫn chưa xong.

Ngoài ra, chủ đầu tư dự án đường Tuệ Tĩnh theo hình thức BT còn nợ thuế 1,19 tỷ đồng, dự án khu dân cư phía Đông đường Ngô Quyền thanh toán tiền xây dựng hạ tầng vượt 1 tỷ đồng so với giá trị hoàn thành…

Theo kết luận của TTCP, tổng số thu tiền sử dụng đất, tiền thuê đất từ 2002-2012 là hơn 1.728 tỷ đồng nhưng bị nợ đọng hơn 444 tỷ đồng, làm ảnh hưởng số thu ngân sách của Hải Dương.

Do đó, TTCP kiến nghị UBND Hải Dương thu hồi về ngân sách các khoản tiền sử dụng đất, tiền nợ thuế, nợ tiền đất, chi vượt quyết toán công trình… Đồng thời, kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo UBND tỉnh Hải Dương tổ chức kiểm điểm các tập thể và cá nhân liên quan để xảy ra sai phạm, thiếu sót. 

Thu Hằng